mały|Szkoła podstawowa mały|Gminny Ośrodek Kultury mały|Ruiny cerkwi z kopcem pamięci mały|Kaplica greckokatolicka pw. św. Jana Ewangelisty Piskorowice – wieś w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie leżajskim, w gminie Leżajsk. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa rzeszowskiego.

Wieś królewska Piskorowice, położona była w 1589 roku w starostwie niegrodowym krzeszowskim w ziemi przemyskiej województwa ruskiegoAleksander Jabłonowski. Źródła dziejowe. Tom XVIII, część I. Polska XVI wieku pod względem Geograficzno-Statystycznym. Tom VII, część 1. Ziemie Ruskie, Ruś Czerwona. Warszawa 1902 (str. 24 i 139) [Dostęp 2017-05-15]. Wieś Piskorowice jest położona nad rzeką San.

Integralne części wsi +Integralne części wsi Piskorowice SIMC Nazwa Rodzaj 0653890 Chałupki przysiółek0653877 Folwark część wsi0653908 Mołynie przysiółek0653914 Parcelacja osada0653883 Wygnanki część wsi

Historia Pierwsze ślady pobytu człowieka na tych terenach są datowane na 10-8 tys. lat p.n.e. Ludzie zasiedlali tereny wyżej położone i umocnione przez przyrodę. Budowali szałasy, później drążyli ziemianki przykryte dachem. W VII – VI w. p.n.e. to okres kultury przeworskiej. Na początku VII wieku osiedliło się lędziańskie plemię LechitówHistoria Piskorowic.

Przypuszcza się, że wieś istniała jako osada już w czasach księstwa Halicko-Włodzimierskiego, świadczy o tym silne prawosławie i duża liczba ludności ruskiej, przybyłej ze wschodu na początku XIII wieku, która zasiedliła etniczne ziemie polskie (Lachów). Nazwa wsi pochodzi zapewne od wielkiej ilości znajdujących się wówczas w Sanie ryb piskorzy. Z uwagi na strategiczne i obronne znaczenie tych ziem utworzono królewszczyznę z centrum w KrzeszowieW 1628 roku w skład Klucza Krzeszowskiego wchodziły: Krzeszów, Tarnogród, Biszcza, Brzyska Wola (Wola Kuleńska), Bukowina, Kamionka, Korchów, Księżpol, Kulno, Lipiny, Piskorowice, Płusy, Potok i Sieraków. i stanowisko starosty niegrodowego czyli dzierżawcy dóbr od 1415 roku; obejmujące: Biszczę, Kulno, Księżpol i Piskorowice. W 1427 roku król Władysław Jagiełło zastawił swoją królewszczyznę na okres 12 lat księciu mazowieckiemu Ziemowitowi IV, po którym to czasie królewszczyzna wróciła do króla.

Przydatnym źródłem archiwalnym do poznawania historii z XVI i XVII są regestra poborowe, które zapisali poborcy podatkowi ziemi przemyskiej w latach 1515Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa. Aleksander Jabłonowski. Źródła dziejowe. Tom XVIII, część I. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym. Tom VII, część 1. Ziemie Ruskie, Ruś Czerwona (s. 139) [dostęp 2018-10-03]<br/ >[Cytat: Pyskorzovicze, lan. 12¼, tab. des. pop gr 15.Znajdujące się w spisie z 1515 roku słowo pop oznacza duchownego, który płacił podatek, czyli cerkiew powstała na wiele lat przed 1515 rokiem)., 1589Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa. Aleksander Jabłonowski. [http://www.wbc.poznan.pl/Content/57222/inst-zach--ii1017-18.1.djvu?djvuopts&page=19 Źródła dziejowe. Tom XVIII, część I. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym. Tom VII, część 1. Ziemie Ruskie, Ruś Czerwona] (s. 24) [dostęp 2018-10-03]<br/ >[Cytat: Piskorzowice, Petrus Malicki, lan. 12, advocatia lan. 2, pop ¼ agri, taber., mol. 1 rot., hort. liberii 2, hort. c. agr. 12, inq. c. pec. 10, inq. paup. 13, art. 2., 1628Zdzisław Budzyński i Kazimierz Przyboś. Polska południowo-wschodnia w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe, tom I, część 1. Rejestr poborowy ziemi przemyskiej 1628. Wydawnictwo WSP. Rzeszów 2000 (str. 125)<br/ >[Cytat: Piskorzowice: de laneis 12 per gr 30; de laneis advocatialibus 2 per gr 30; pop de 1 quarta agri gr 7/9; idem de sinagoga fl. 2; taberna gr 12; molendinum 1 rotae gr 24; molendinum aliud gr 12; hortulani liberii 2 per gr 6; hortulani in agris residentes 12 per gr 6; inquilini pecora habentes 10 per gr 8; inquilini pauperes 13 per gr 2; artifices 2 per gr 4; a caldeari vini cremati gr 12; a propinatione eiusdem gr 6..........25/1/9.], 1651Zdzisław Budzyński i Kazimierz Przyboś. Polska południowo-wschodnia w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe, tom I, część 2. Rejestr poborowy ziemi przemyskiej 1651. Wydawnictwo WSP. Rzeszów 1997 (s. 54)<br/ >[Cytat: Piskorowice eiusdem: de laneis 12 per gr 30, de laneis advocatialibus 2 per gr 30, popo de 1 quarta agri gr 7/9, sinagoga libera, tabernator de 1 quatra agri 7/9, taberna annualis gr 12, molendinum walnik 1 rothae gr 24, molendinum annuale gr 12, hortulani liberii 2 per gr 12, hortulani in agris 12 per gr 6, inquilini cum pecore 10 per gr 8, inquilini pauperes 13 per gr 2, artifices 2 per gr 8, a caldeari vini cremati gr 12, a propinatione eique gr 6..............23/29/0.], 1658Zdzisław Budzyński i Kazimierz Przyboś. Polska południowo-wschodnia w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe, tom I, część 3. Rejestr poborowy ziemi przemyskiej 1658. Wydawnictwo WSP. Rzeszów 2000 (s. 142)<br/ >[Cytat: Piskorowce: de laneis 14 per gr 30, popo de 1 quarta agri 7/9, ecclesia libera, tabernator d 1 quarta agri 7/9, taberna annualis gr 12, molendinum walnik 1 rotae gr 24, aliud molendinum korecznik 1 rotae gr 12, hortulani liberii 2 per gr 12, hortulani in agris 12 per gr 6, inquilini cum pecore 10 per gr 8, inquilini pauperes 13 per gr 2, artifices 2 per gr 8, a caldeari vini cremati 1 gr 12, a propinatione eiusque gr 6..............[23/29/0]., 1674Zdzisław Budzyński i Kazimierz Przyboś. Polska południowo-wschodnia w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe, Tom I, część 4. Rejestr pogłównego ziemi przemyskiej 1674. Wydawnictwo WSP. Rzeszów 2000 (s. 134) <br/ >[Cytat:Piskorowice, m[a]g[nifi]ci castell[ani] halicen[sis]: praedium n[obi]lis Niezabitowski, a persona sua, consortis et familia in summa fl. .....4/0 A persone subditorum rutenoreum cum popone quadraqinta unum in summa fl. ....42/0..

Wieś w 1515 roku posiadała 12 łanów kmiecych i młyn o jednym kole. W 1520 roku król Zygmunt Stary na sejmie Bydgoskim wydzierżawił królewszczyznę Spytkowi z Tarnowa, które następnie otrzymał Stanisław Tarnowski, a później Marcin Ossoliński, po którego śmierci król Stefan Batory nadał te dobra kanclerzowi Janowi Zamoyskiemu. Król Zygmunt Waza zaoferował mu te dobra na własność (w 1588 roku potwierdzone decyzją Sejmu Koronnego w Krakowie). W 1589 roku została utworzona Ordynacja Zamojska.

W 1674 roku Piskorowice posiadały 42 domy, a zarządcą folwarku był Niezabitowski, do którego należało 4 domy

W 1894 roku wybrano zwierzchność gminną, której naczelnikiem został Michał Siewny, a sekretarzem – Teofil Wańkowicz. W 1902 roku w 421 domach mieszkało 2342 osób; było 1786 grekokatolików, a w szkole było 220 uczniów. W I połowie XX wieku w Piskorowicach było 374 domy (w tym przysiółki: Pigany – 60 domów, Paluchy – 32 domów, Mołynie – 32 domów, Leżachowiec – 14 domów).

W II Rzeczypospolitej wieś w powiecie jarosławskim województwa lwowskiego. Według Włodzimierza Kubijowicza w 1939 roku w Piskorowicach było zamieszkałych 2740 osób (w tym 2340 Ukraińców, 340 Polaków i 60 Żydów), 130 Polaków było ukraińsko-języcznychApokryf Ruski/Nadsanie/Piskorowice.

W latach 1944–1945 nacjonaliści ukraińscy z OUN-UPA zamordowali tutaj 16 Polaków oraz 3 Ukraińców za „zdradę sprawy ukraińskiej”.

18 kwietnia 1945 r. polski oddział partyzancki „Wołyniaka” (Józefa Zadzierskiego), wraz z innymi oddziałami partyzanckimi NOW przebranymi wbrew konwencjom haskim w mundury WP, dopuścił się pacyfikacji wsi, w trakcie której wymordował sto kilkadziesiąt osób narodowości ukraińskiej nocujących w miejscowej szkole. Wśród ofiar były także kobiety i dzieci. Zabijano też na terenie wsi oraz polach nad Sanem. Ukraińcy nie bronili się, bo na tym terenie nie działała UPA, a Piskorowice nie posiadały samoobronyW książce G. Motyki Tak było w Bieszczadach, s. 259, tak opisywany jest przebieg pacyfikacji Piskorowic, dokonanej przez „Wołyniaka”: „Ten „Ziomek” opowiadał, że niemowlęta zabijano na miejscu. Brano je za nóżki i rozbijano główki o ścianę budynków lub koła u wozów, które stały na podwórzu. Wszystko to działo się na oczach ojców i matek. Nad ofiarami najbardziej znęcał się Zygmunt Krysa i zwyrodniały pastuch „Ziomek” z ulicy Podwierzynek w Leżajsku”.. Pacyfikacja była odwetem za atak oddziałów UPA i SKW dowodzonych przez Iwana Szpontaka „Zalizniaka” na polską wieś WiązownicaWięcej o pacyfikacji, jej przyczynach i konflikcie polsko-ukraińskim na Zasaniu patrz: T. Bereza, Piskorowice 18 IV 1945...; idem, Tragiczne mikrohistorie: Wiązownica, 17 kwietnia 1945 roku, [w:] Akcja „Wisła”, pod red. J. Pisulińskiego, Warszawa 2003, s. 187–194, G.Motyka, Tak było w Bieszczadach, Warszawa 1999, s. 258–260, M.Siwicki, Dzieje konfliktów polsko-ukraińskich t. 3, Warszawa 1994.. Franciszek Szarek „Lis”, dowódca jednego z oddziałów biorących udział w pacyfikacji Piskorowic, w meldunku z akcji określa ją jako: „akcję terrorystyczno-oczyszczającą”W książce „Wołyniak”. Legenda prawdziwa, D. Garbacz podaje treść meldunku „Lisa” z akcji na Piskorowice: „Podczas akcji terrorystycznej i oczyszczającej przeprowadzonej na wieś Piskorowice zastrzelono około 300 Ukraińców przy współudziale bojówki chorążego Wołyniaka i plutonowego podchorążego Majki…”..

W 1956 roku Piskorowice zostały przeniesione z powiatu łańcuckiego do powiatu leżajskiego, a przysiółki Pigany i Paluchy jako oddzielne miejscowości przydzielono do Gminy Sieniawa w powiecie przeworskim.

Folwark W Piskorowicach funkcjonował wysoko rozwinięty folwark, którego ostatnim właścicielem od około 1906 roku był Andrzej Szczekot. Folwark oddalony był od głównej drogi przebiegającej przez wieś, a prowadziła do niego długa aleja obsadzona drzewami akacjowymi. Ośrodek folwarku otoczony był pokaźnym parkiem obsadzonym wiekowymi drzewami – lipami, jesionami i brzostami. Nieopodal ośrodka usytuowany był sad. Rosły w nim jabłonie, grusze, wiśnie, orzechy włoskie, porzeczki. W folwarku znajdowały się również stawy rybne. Osie widokowe zespołu ogrodowo-parkowego Folwarku w Piskorowicach przebiegały wzdłuż „Błękitnej wstęgi Sanu” Ziemie należące do folwarku liczyły około 200 hektarów. Andrzej Szczekot na potrzeby parafii rzymskokatolickiej przekazał plac oraz materiał na budowę kościoła. W folwarku Andrzeja Szczekota wdrażane były nowe odmiany zbóż i roślin. Innowacyjność i progres w uprawach przynosił korzyść nie tylko gospodarstwu, ale także okolicznym chłopom, którzy dzięki temu uzyskiwali większe plony ze swoich pól. Zboże młócone było lokomobilą parową lub kieratem. Zboże przechowywane było w spichlerzu, który stoi po dziś dzień. Folwark na swoje potrzeby posiadał również młyn napędzany silnikiem na ropę. Andrzej Szczekot zajmował się również hodowlą szlachetnych ras zwierząt przede wszystkim krów rasy holenderskiej oraz koni rasy śląskiej, które szkolone były pod użytkowanie wierzchem. Folwark jak na swoje czasy był dobrze zmechanizowany a w ostatnich latach jego funkcjonowania posiadał nawet ciągnik na gąsienicach firmy Lanz BulldogPraca zbiorowa. „Piskorowice wczoraj i dziś: by pokolenia pamiętały... 1415 2015”, ISBN 978-83-907108-5-3.

Kościół

Piskorowice należały do parafii rzymskokatolickiej w Sieniawie (w 1927 roku posiadały 380 wiernych). W latach 1900–1960 w Piskorowicach istniał dom Sióstr Służebniczek Starowiejskich Najświętszej Marii Panny, które prowadziły też ochronkę i posługiwały w parafii. W 1911 roku powstała kaplica publiczna pw. św. Karola BoromeuszaSchematismus Universi Venerabilis Cleri Saecularis et Regularis Dioecesis Rit[us] Lat[ini] Premisliensis pro Anno Domini 1927 (s. 63) [dostęp 2017-05-13][Cytat: in loco p. et in Piskorowice adsunt asyla parv. cura SS. Servul. B.M.V. Capellae publicae: in Piskorowice a. 1911 s. tit. S. Caroli Borromei].