Słownik historii Szwajcarii (niem. Historisches Lexikon der Schweiz, fr. Dictionnaire Historique de la Suisse, wł. Dizionario Storico della Svizzera) – encyklopedia poświęcona historii Szwajcarii, której celem jest przedstawienie wyników współczesnych badań historycznych w sposób dostępny dla szerszej publiczności, wydawana równolegle w trzech językach. W wersji drukowanej wydawana jest od 2002 roku.
Encyklopedia jest publikowana przez fundację pod patronatem Szwajcarskiej Akademii Nauk Humanistycznych i Społecznych (Schweizerische Akademie der Geistes- und Sozialwissenschaften – SAGW) i Szwajcarskiego Towarzystwa Historycznego (Schweizerische Gesellschaft für Geschichte – SGG) i jest finansowana z krajowych grantów badawczych.
Opis thumb|Strona Słownika historii Szwajcarii Słownik historii Szwajcarii to encyklopedia poświęcona historii Szwajcarii, opracowana zgodnie ze standardami historiografii naukowej. Zawiera naukowo zidentyfikowane informacje zarówno dla użytkowników specjalistycznych, jak i dla ogółu społeczeństwa, dzięki atrakcyjnej i przystępnej formie. Encyklopedia jest edytowana jednocześnie w trzech językach narodowych Szwajcarii: niemieckim (Historisches Lexikon der Schweiz, HLS, w kolorze czerwonym), francuskim (Dictionnaire Historique de la Suisse, DHS, w kolorze niebieskim) i włoskim (Dizionario Storico della Svizzera, DSS, w żółtym). Pierwszy z 13 tomów opublikowano w 2002 roku, ostatni tom w 2014 roku. Treści, prezentowane w trzech językach, odzwierciedlają różnorodność kulturową Szwajcarii i różne realia historyczne jej poszczególnych części i regionów kulturowych. Szczególną uwagę zwraca się na wielojęzyczną terminologię historyczną.
Poprzednikiem Słownika historycznego Szwajcarii był Historyczno-biograficzny leksykon Szwajcarii (Historisch-Biographisches Lexikon der Schweiz – HBLS), który w latach 1921–1934 opublikowało wydawnictwo Victor Attinger. Po kilku nieudanych inicjatywach trzyosobowa grupa robocza SAGW w latach 1985–1987 opracowała koncepcję nowego słownika historycznego Szwajcarii. Liderem projektu był Marco Jorio. Od 1998 roku dostępna jest wersja internetowa w sieci World Wide Web. Wersja online, e-HLS / e-DHS / e-DSS, zawiera pełną listę słów kluczowych, a także artykuły zatwierdzone przez redaktorów, ale bez ilustracji. Od 2004 roku dostępny jest również e-LIR w języku retoromańskim.
Ponad 36 000 artykułów pogrupowanych jest w cztery główne kategorie:
biografie artykuły o rodzinach i genealogii artykuły o miejscach (gminy, kantony, inne państwa narodowe, twierdze, opactwa, stanowiska archeologiczne) artykuły tematyczne (wydarzenia historyczne i terminy, instytucje, wydarzenia).
Redakcja Redaktorem słownika do 2016 roku była Fundacja Historycznego Słownika Szwajcarii (HLS), założona przez Szwajcarską Akademię Nauk Humanistycznych i Społecznych (SAGW) oraz Szwajcarskie Towarzystwo Historii w 1987 roku. Obecnie redakcją zajmuje się firma Unternehmen der SAGW. Finansowanie zapewnia Konfederacja Szwajcarska zgodnie z artykułem 11 ustęp 6 ustawy federalnej w sprawie wspierania badań i innowacji.
Pierwszym redaktorem naczelnym od 1988 roku do końca 2014 był historyk Marco Jorio. Obecny redaktor naczelny Christian Sonderegger został wybrany w 2017 roku. Redakcja ma siedzibę w Bernie, z oddziałami w Bellinzonie i Chur. Oprócz 35-osobowego personelu w biurach centralnych, współpracownicy obejmują ok. 100 doradców naukowych, 75 tłumaczy i ok. 2500 autorów haseł. Komitet redakcyjny, który oprócz dyrektora i szefów redaktorów i działów językowych, obejmuje również szefów działu multimediów, publikacji i usług cyfrowych, działa jako organ koordynujący i strategiczny.
Wersja drukowana thumb|Słownik historii Szwajcarii, t. 3, wersja niemiecka thumb|Słownik historii Szwajcarii, t. 3, wersja francuska thumb|Słownik historii Szwajcarii, t. 3, wersja włoska Historisches Lexikon der Schweiz (HLS) – wersja w języku niemieckim
Aa – Basel (Fürstbistum), Bd. 1, Schwabe, Basel 2002, . Basel (Kanton) – Bümpliz, Bd. 2, Schwabe, Basel 2003, . Bund – Ducros, Bd. 3, Schwabe, Basel 2004, . Dudan – Frowin, Bd. 4, Schwabe, Basel 2005, . Fruchtbarkeit – Gyssling, Bd. 5, Schwabe, Basel 2006, . Haab – Juon, Bd. 6, Schwabe, Basel 2007, . Jura – Lobsigen, Bd. 7, Schwabe, Basel 2008, . Locarnini – Muoth, Bd. 8, Schwabe, Basel 2009, . Mur – Privilegien, Bd. 9, Schwabe, Basel 2010, . Pro – Schafroth, Bd. 10, Schwabe, Basel 2011, . Schaichet – StGB, Bd. 11, Schwabe, Basel 2012, . Stich – Vinzenz Ferrer, Bd. 12, Schwabe, Basel 2013, . Viol – Zyro, Bd. 13, Schwabe, Basel 2014, .
Dictionnaire historique de la Suisse (DHS) – wersja w języku francuskim
Aa – Ban de l’Empire, vol. 1, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2002, . Bandelier – Camuzzi, vol. 2, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2003, . Canada – Derville-Maléchard, vol. 3, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2004, . Desaix – Fintan, vol. 4, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2005, . Firl – Frize, vol. 5, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2006, . Grob – Istighofen, vol.6, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2007, . Italianité – Lozza, vol. 7, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2008, . Lü – Muoth, vol. 8, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2009, . Mur – Polytechnicum, vol. 9, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2010, . Poma – Saitzew, vol. 10, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2011, . Sal – Stadtmann, vol. 11, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2012, . Staechelin – Valier, vol. 12, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2013, . Valkenier – Zyro, vol. 13, Éditions Gilles Attinger, Hauterive 2014, .
Dizionario storico della Svizzera (DSS) – wersja w języku włoskim
Aa – Basilea, Fadrique de, vol. 1, Armando Dadò, Locarno 2002, . Basilea (cantone) – Calvino, vol. 2, Armando Dadò, Locarno 2003, . Cama – Delz, vol. 3, Armando Dadò, Locarno 2004, . De Man – Flury, vol. 4, Armando Dadò, Locarno 2005, . Fodiga – Greyerz, vol. 5, Armando Dadò, Locarno 2006, . Gribbio – Istruzione pubblica, vol. 6, Armando Dadò, Locarno 2007, . Italia – Lugrin, vol. 7, Armando Dadò, Locarno 2008, . Luigi – Napoli, vol. 8, Armando Dadò, Locarno 2009, . Narbel – Pottu, vol. 9, Armando Dadò, Locarno 2010, . Poulet – Sapün, vol. 10, Armando Dadò, Locarno 2011, . Saraceni – Starrkirch-Wil, vol. 11, Armando Dadò, Locarno 2012, . Statalismo – Valeyres-sous-Ursins, vol. 12, Armando Dadò, Locarno 2013, . Valichi – Zyro, vol. 13, Armando Dadò, Locarno 2014, .
Przypisy
Linki zewnętrzne Słownik historii Szwajcarii – wersja online (jęz. niemiecki, francuski i włoski) Słownik historii Szwajcarii – wersja online (jęz. retoromański)
Kategoria:Encyklopedie Kategoria:Literatura szwajcarska Kategoria:Hasła utworzone w ramach Tygodni Tematycznych 2019