Уладзі́мір Васі́левіч Дру́шчыц (; — ) — савецкі навуковец-палеантолаг і стратыграф, спецыяліст па палеанталогіі мезазоя і выкапнёвых галаваногіх малюсках — аманітах. Доктар геолага-мінералагічных навук (1963), прафесар (1964). Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі СССР (1977).

Біяграфія Нарадзіўся 5 кастрычніка 1916 года ў горадзе Рэжыца Віцебскай губерні Расійскай імперыі (цяпер — Рэзекнэ, Латвія) ў сям’і педагога. Некаторыя крыніцы паказваюць датай нараджэння 6 кастрычніка. У 1931 годзе скончыў школу, пасля чаго паступіў на геалагічнае аддзяленне Архітэктурнага тэхнікума ў Мінску (скончыў вывучэнне ў 1934 годзе). У 1934—1935 гадах вучыўся ў Маскве на курсах падрыхтоўкі да паступлення ў ВНУ. У 1936 годзе паступіў на геаграфічны факультэт Маскоўскага дзяржаўнага ўніверсітэта, пазней перайшоў на аддзяленне геалогіі новаўтворанага геолага-глебавага факультэта. Атрымаў дыплом аб заканчэнні ўніверсітэта 24 чэрвеня 1941 года.

У ліпені 1941 года добраахвотнікам уступіў у народнае апалчэнне (8-я Чырванапрэсненская дывізія горада Масквы). Удзельнічаў у абароне Ельні, Вязьмы і Масквы. У лютым — красавіку 1942 года ў складзе 33-й арміі знаходзіўся ў акружэнні, пры выхадзе з якога трапіў у палон. Знаходзіўся ў лагеры для ваеннапалонных Шталаг 326 (VI K) Зэнэ ў Германіі. Там ён быў змешчаны ў туберкулёзны лазарэт «Штаўмюле» (ням. Staumühle), дзе далучыўся да лагернай групы Супраціўлення. Паколькі У. В. Друшчыц дасканала валодаў нямецкай мовай, ён быў накіраваны працаваць перакладчыкам у камендатуру. Карыстаючыся сваёй пасадай, ён даведваўся пра намеры нацыстаў, своечасова папярэджваў палонных пра небяспеку і дапамагаў выкрываць фашысцкіх даносчыкаў. Пасля вызвалення тэрыторыі лагера савецкімі войскамі і заканчэння вайны застаўся ў Германіі, дзе працаваў у Ваеннай місіі па рэпатрыяцыі былых ваеннапалонных.

У 1946—1947 гадах працаваў геолагам у Паўночна-Усходнім геалагічным упраўленні. У 1947 годзе звярнуўся да акадэміка Юрыя Аляксандравіча Арлова з просьбай прыняць яго на кафедру палеанталогіі геалагічнага факультэта МДУ. Прайшоў шлях ад лабаранта і асістэнта (з 1948 года) да дацэнта (з 1954 года) і прафесара (з 1964 года).

Памёр 19 студзеня 1983 года пасля цяжкай хваробы (паводле іншых звестак — 19 кастрычніка). Пахаваны на Хаванскіх могілках у Маскве.

Навуковая дзейнасць У 1953 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Нижнемеловые аммониты Крыма и Северного Кавказа», а ў 1963 годзе — доктарскую дысертацыю па тэме «Биостратиграфия и аммониты нижнего мела Крыма и Северного Кавказа».

Праводзіў даследаванні па дэталёвай занальнай стратыграфіі ніжнемелавых адкладаў Крымска-Каўказскага рэгіёна. Распрацаваў занальную стратыграфічную шкалу ніжняга мела, якая стала асновай для стварэння ўніфікаваных схем і геалагічных карт рэгіёна маштабу 1:200 000. Вывучаў раннямелавых аманітаў Альпійскай складкавай зоны. Апісаў антагенез і марфалагічныя асаблівасці ракавін філацэратыд і літацэратыд. У канцы 1960-х гадоў ініцыяваў палеабіялагічныя даследаванні аманітаў з дапамогай сканіруючага электроннага мікраскопа. Гэтыя наватарскія працы дазволілі выявіць асаблівасці будовы ранніх стадый розных груп аманітаў і ўдакладніць іх генетычныя ўзаемаадносіны (манаграфія «Аммониты под электронным микроскопом», 1981).

Аўтар каля 200 навуковых прац, манаграфій і падручнікаў. З’яўляўся суаўтарам тома даведніка «Основы палеонтологии», за які ў 1966 годзе была прысуджана Ленінская прэмія. Выкладаў на працягу 30 гадоў, чытаў курсы па палеанталогіі бесхрыбтовых, метадах даследаванняў і палеазаалогіі. Падрыхтаваў 15 кандыдатаў навук, а яго курс праслухалі больш за 1000 студэнтаў.

Грамадская дзейнасць і членства ў арганізацыях У. В. Друшчыц займаў шэраг важных навукова-арганізацыйных пасад: Старшыня Мелавой камісіі Міжведамаснага стратыграфічнага камітэта СССР. Старшыня Вучонага савета пры геалагічным факультэце МДУ па спецыяльнасці «палеанталогія і стратыграфія». Член Экспертнага савета ВАК СССР (1976—1983). Член Нацыянальнага камітэта біёлагаў СССР. Член Навуковага савета АН СССР па праблеме «Шляхі і заканамернасці развіцця жывёл і раслінных арганізмаў». Член Метадычнага савета геалагічнага факультэта МДУ. Член Усесаюзнага палеанталагічнага таварыства і Маскоўскага таварыства выпрабавальнікаў прыроды. Уваходзіў у склад рэдкалегій выдавецтва «Недра» і часопіса «Вестник Московского университета. Серия Геология».

Узнагароды Дзяржаўная прэмія СССР (1977) — за падручнік «Палеонтология беспозвоночных» (1974). 5 медалёў СССР. Знак «Выдатнік геалагічнай службы» Міністэрства геалогіі СССР.

Бібліяграфія Друщиц В. В. (1956) Нижнемеловые аммониты Крыма и Северного Кавказа. М.: Изд-во Моск. Унив. 149 с. «Основы палеонтологии. Том 6. Моллюски — головоногие. Ч. II: аммоноидеи (цератиты, аммониты), внутреннераковинные» (ред. Н. П. Луппова, В. В. Друщиц) / Госгеоиздат СССР, 1958. 362 с. Атлас нижнемеловой фауны Северного Кавказа и Крыма (ред. В. В. Друщиц, М. П. Кудрявцев) / Тр. ВНИИГаз. М.: Гос. науч.-техн. изд-во нефт. и горно-топл. лит-ры, 1960. 702 с. Друщиц В. В., Якубовская Т. А. Палеоботанический атлас. М.: Изд-во Московского университета, 1961. 179 с. Друщиц В. В. (1962) О границе между готеривским и барремским ярусами // Доклады Академии наук СССР. Том 147, № 4. С. 900—903. Друщиц В. В. (1963) Биостратиграфия и аммониты нижнего мела Крыма и Северного Кавказа // Автореф. дисс. докт. геол.-мин. наук. 54 с. Друщиц В. В. (1963) О стратиграфическом положении колхидитовых слоев — зоны Colchidites securiformis // Доклады Академии наук СССР. Том 152. № 6. С. 1428—1431. Друщиц В. В., Михайлова И. А. (1966) Биостратиграфия нижнего мела Северного Кавказа. М.: Изд-во МГУ. 189 с. Друщиц В. В., Зевина Г. Б. (1969) Новые представители усоногих раков из нижнемеловых отложений Северного Кавказа // Палеонтологический журнал. № 2. С. 73—85. Друщиц В. В., Обручева О. П. Палеонтология. М.: Изд-во Московского университета, 1971. 414 с. Друщиц В. В., Михайлова И. А. (1973) О систематическом положении тетрагонитид (Lytoceratida, Ammonoidea) // Доклады Академии наук СССР. Т. 209, № 4. C. 953—955. Друщиц В. В. Палеонтология беспозвоночных. М.: Изд-во Московского университета, 1974. 528 с. Друщиц В. В., Михайлова И. А. (1974) К систематике нижнемеловых аммонитов // Палеонтологический журнал. № 4. С. 32—44. Догужаева Л. А., Друщиц В. В. Аммониты под электронным микроскопом. М.: Изд-во Московского университета, 1981. 240 с.

Крыніцы

Літаратура

Катэгорыя:Нарадзіліся 5 кастрычніка Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1916 годзе Катэгорыя:Нарадзіліся ў Рэзекнэ Катэгорыя:Памерлі 19 студзеня Катэгорыя:Памерлі ў 1983 годзе Катэгорыя:Памерлі ў Маскве Катэгорыя:Пахаваныя на Хаванскіх могілках Катэгорыя:Дактары геолага-мінералагічных навук Катэгорыя:Прафесары МДУ Катэгорыя:Лаўрэаты Дзяржаўнай прэміі СССР Катэгорыя:Лаўрэаты Ленінскай прэміі Катэгорыя:Палеантолагі СССР Катэгорыя:Стратыграфы СССР Катэгорыя:Геолагі СССР Катэгорыя:Удзельнікі Вялікай Айчыннай вайны