Krogulec mały (Tachyspiza badia) – gatunek średniej wielkości ptaka drapieżnego z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae). Występuje w Afryce Subsaharyjskiej oraz środkowej i południowej części Azji (od Bliskiego Wschodu po Kazachstan, południowe Chiny i Indochiny). Nie jest zagrożony wyginięciem.
Systematyka, zasięg występowania Krogulec mały bywał dawniej uznawany za jeden gatunek z krogulcem krótkonogim (T. brevipes). Niekiedy za jego podgatunek uznawano krogulca nikobarskiego (T. butleri).
Wyróżnia się sześć podgatunków Tachyspiza badia: T. badia sphenura (Rüppell, 1836) – krogulec malutki – Senegal i Gambia do południowo-zachodniego Półwyspu Arabskiego oraz na południe po północną Tanzanię i północną Demokratyczną Republikę Konga; T. badia polyzonoides (A. Smith, 1838) – krogulec masajski – południowa Demokratyczna Republika Konga i południowa Tanzania do RPA; T. badia cenchroides (Severtsov, 1873) – Kaukaz do Azji Środkowej i północno-zachodnich Indii; T. badia dussumieri (Temminck, 1824) – środkowe Indie i Bangladesz; T. badia poliopsis (Hume, 1874) – północne Indie do południowych Chin i Indochin, widywany także na Półwyspie Malajskim i Sumatrze, prawdopodobnie jedynie w zimie; T. badia badia (J.F. Gmelin, 1788) – krogulec mały – południowo-zachodnie Indie i Sri Lanka.
Morfologia Grzbiet ma barwę szarą, klatka piersiowa i brzuch – białą w rude pasy. Policzki są szare, oczy czerwonawe, wewnętrzna strona ogona biała z czterema ciemnymi pasami. Samice są nieco większe od samców i mają jaśniejsze oczy. Osobniki tego gatunku osiągają długość 25–35 cm, a rozpiętość ich skrzydeł wynosi 50–65 cm. Masa ciała waha się od 75 do 160 g.
Ekologia i zachowanie thumb|250px|Jaja z kolekcji muzealnej Krogulce małe żyją w lasach, na sawannach, plantacjach i miejskich parkach na wysokości do 1600 m n.p.m. Na większości zasięgu występowania to ptaki osiadłe, na pozostałej – migrujące lub koczownicze.
Żywią się jaszczurkami, mniejszymi ptakami, nietoperzami, gryzoniami, żabami i owadami, rzadziej padliną. Polują z ukrycia, po dostrzeżeniu ofiary nurkując w jej kierunku.
Samice składają 2–3 jaja. Inkubacja trwa około miesiąca.
Status zagrożenia Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznaje krogulca małego za gatunek najmniejszej troski (LC – least concern) nieprzerwanie od 1988 roku. Liczebność populacji, według szacunków, zawiera się w przedziale 500 000–999 999 dorosłych osobników. Ze względu na brak dowodów na spadki liczebności bądź istnienie poważnych zagrożeń dla gatunku BirdLife International ocenia trend liczebności populacji jako prawdopodobnie stabilny.
Przypisy
Systematyka i nazewnictwo polskie za:
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Jastrzębiowate Kategoria:Ptaki Afryki Kategoria:Ptaki Azji Kategoria:Taksony opisane przez Johanna Friedricha Gmelina Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1788 roku