Maria Józefa Wesslówna Sobieska (ur. ok. 1685, zm. 4 stycznia 1761 w Warszawie) – córka starosty ostrowieckiego Stanisława Wessla i Barbary Starhemberg, żona królewicza polskiego Konstantego Władysława Sobieskiego.
Życiorys Najprawdopodobniej od 1702 Maria Józefa Wesslówna przebywała w Oławie na dworze brata swojego przyszłego męża, Jakuba Ludwika SobieskiegoA. Sikorski, Maria-Józefa z Wesslów żona królewicza Konstantego Sobieskiego, Warszawa 1999, s. 195.. 18 listopada 1708 w Gdańsku poślubiła Konstantego Władysława Sobieskiego, syna króla polskiego Jana III SobieskiegoA. Skrzypietz, Rozkwit i upadek rodu Sobieskich, Warszawa 2014, s. 298.. Małżeństwo królewicza ze starościanką spotkało się z negatywną opinią, szczególnie ze strony matki Konstantego królowej Marii KazimieryA. Skrzypietz, Rozkwit i upadek rodu Sobieskich, Warszawa 2014, s. 301..
Wkrótce po ślubie z Józefą Konstanty Władysław wyjechał zagranicę, a w 1711 podjął pierwsze kroki rozwodoweA. Skrzypietz, Rozkwit i upadek rodu Sobieskich, Warszawa 2014, ss. 298–299, 302.. Początkowo Maria Józefa zgadzała się na rozwód, o czym informowała w listach swą teściową, jednak pragnęła uzgodnić możliwie najbardziej korzystne jego warunki. Po śmierci Marii Kazimiery Wesslówna zrezygnowała z zapisanego jej przez męża dożywocia w zamian za respektowanie ważności małżeństwa z SobieskimA. Sikorski, Maria-Józefa z Wesslów żona królewicza Konstantego Sobieskiego, Warszawa 1999, s. 196.. W maju 1719 Sobieska opuściła klasztor sakramentek w Warszawie, gdzie przebywała na czas procesu rozwodowego. W 1720 królewiczowa zakupiła dwór w Warszawie od królewskiego dworzanina Franciszka Manteuffla-KiełpińskiegoA. Sikorski, Maria-Józefa z Wesslów żona królewicza Konstantego Sobieskiego, Warszawa 1999, s. 197..
W 1724 wieloletni proces rozwodowy Wesslówny i Sobieskiego zakończył się ostatecznym zatwierdzeniem prawomocności małżeństwaA. Skrzypietz, Rozkwit i upadek rodu Sobieskich, Warszawa 2014, s. 308.. W listopadzie 1725 doszło do ostatecznego pogodzenia się małżonków, którzy zamieszkali razem w Żółkwi. Zdaniem części badaczyA. Skrzypietz, Rozkwit i upadek rodu Sobieskich, Warszawa 2014, s. 310. pod koniec tegoż roku Maria Józefa urodziła królewiczowi martwego syna, jednak jest to mało prawdopodobne ze względów chronologicznych. 22 lipca 1726 Konstanty Władysław Sobieski zmarł i Maria Józefa została wdową.
Po śmierci męża, wiosną 1727 Maria Józefa zawarła umowę ze swoim szwagrem Jakubem na mocy której przez kolejne półtora roku zarządzała majątkiem królewicza Konstantego w Żółkwi, Pomorzanach i Tarnopolu. W styczniu 1729 królewiczowa opuściła Żółkiew i zamieszkała we Lwowie, skąd rok później przeniosła się do Pilicy, gdzie w 1730 roku zakupiła dobra miejskie obejmujące miasto z zamkiem i pałacem oraz trzynaście sąsiadujących z nim wsi. W latach 1731–1740 Maria Józefa Sobieska dokonała przebudowy pałacu w Pilicy, w którym rezydowała, a następnie ufundowała zespół klasztorny reformatów w PilicyA. Sikorski, Maria-Józefa z Wesslów żona królewicza Konstantego Sobieskiego, Warszawa 1999, ss. 197–198.. W 1735 r. kupiła kamienicę Pod Obrazem przy Rynku w Krakowie.
Po sprzedaniu dóbr pileckich bratankowi Teodorowi, w 1753 Maria Józefa ponownie zamieszkała w klasztorze sakramentek w Warszawie. Tam zmarła 4 stycznia 1761 na raka piersi, przed śmiercią zapisując majątek bratankom i bratanicom. Pogrzeb Marii Józefy z Wesslów Sobieskiej odbył się 7 stycznia 1761 w kościele św. Kazimierza na Nowym Mieście, gdzie do powstania warszawskiego w 1944 znajdował się jej nagrobekA. Sikorski, Maria-Józefa z Wesslów żona królewicza Konstantego Sobieskiego, Warszawa 1999, ss. 198–199..
Przypisy
Bibliografia Sikorski A., Maria-Józefa z Wesslów żona królewicza Konstantego Sobieskiego, [w:] Rocznik Polskiego Towarzystwa Heraldycznego t. IV (XV), Wydawnictwo DiG, Warszawa 1999, , ss. 189–201. Skrzypietz A., Rozkwit i upadek rodu Sobieskich, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2014, , ss. 295–312.
Maria Józefa Maria Józefa Kategoria:Urodzeni w XVII wieku Kategoria:Zmarli w 1761