Józef Mamoński

Józef Mamoński ps. Sęp, Stary (ur. 9 października 1894 w Umieniu, zm. 1980Henryk Cimek, Legalne chłopskie partie rewolucyjne w Drugiej Rzeczypospolitej, s.131) – polski działacz socjalistyczny i komunistyczny, członek PPS, SDKPiL, KPP, Niezależnej Partii Chłopskiej, Zjednoczenia Lewicy Chłopskiej „Samopomoc”, PPR i PZPR.

Urodzony w rodzinie chłopów małorolnych, syn Wojciecha i Anny z domu Śmigielskiej. Ukończył szkołę powszechną i dalej dokształcał się sam. Z uwagi na bezrobocie wyjechał do pracy do Niemiec (1911–1913). Od 1915 działał politycznie – wstąpił do Polskiej Partii Socjalistycznej i został sekretarzem gminnym w Umieniu, a także kierował tamtejszą biblioteką założoną przez PPS. Od 1917 w Socjaldemokracji Królestwa Polskiego i Litwy, potem w Komunistycznej Partii Polski. Brał czynny udział w przygotowaniach do Kongresu Antywojennego w Hadze (1922). Działał w Niezależnej Partii Chłopskiej od 1924 do jej rozwiązania przez władze sanacyjne w 1927. W tym samym roku został wybrany radnym gminnym w Drzewcach i w sejmiku powiatu kolskiego.

W latach 1928–1931 mieszkał w Warszawie, gdzie działał w Zjednoczeniu Chłopskiej Lewicy „Samopomoc” (od lipca 1928 w Zarządzie Głównym). Od 1928 współinicjował zwołanie Europejskiego Kongresu Chłopskiego, był sekretarzem generalnym Ogólnokrajowego Chłopskiego Komitetu Kongresowego w Polsce, a także redaktorem odpowiedzialnym i wydawcą biuletynu tego komitetu (1930). Uczestniczył w Kongresie w Berlinie (27–29 marca 1930), gdzie został wybrany przedstawicielem chłopów polskich w sekretariacie Kongresu. Za prowadzoną działalność polityczną został aresztowany i był więziony od 7 grudnia 1932 do 7 października 1933 (zwolniony na mocy amnestii). W 1933 wstąpił do Komitetu Pomocy dla strajkujących robotników łódzkich. W latach 1933–1938 ponownie w Umieniu, gdzie piastował funkcję sekretarza komórki KPP, a także był partyjnym instruktorem na powiaty kolski i słupecki.

Podczas okupacji niemieckiej trudnił się pracami drogowymi, a także pracował na poznańskim lotnisku Ławica. W 1940 aresztowany przez Gestapo wraz z braćmi – Antonim i Szczepanem. W latach 1945–1948 członek PPR, a potem PZPR. W 1945 w Komitecie Centralnym PPR (Wydział Rolny). W latach 1945–1946 I sekretarz Komitetu Powiatowego PPR w Kole. W latach 1947–1948 przewodniczący Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Kole, a potem (1948–1957) I sekretarz KP PZPR w tym samym mieście. Członek plenum KW PZPR w Poznaniu. Delegat na Kongres Zjednoczeniowy PPR i PPS, a także na II i III zjazd PZPR.

Od 1957 na emeryturze. Działacz Stowarzyszenia Ateistów i Wolnomyślicieli oraz ZBOWiD-u. Odznaczony Orderem Sztandaru Pracy I i II klasy, Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski z Gwiazdą, Złotym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju”, a także Medalem X-lecia PRLWpisani za zasługi dla województwa konińskiego, w: pr. zbior., Koło – rozwój miasta. 1948–1978, Miejski Dom Kultury Koło, Poznań–Koło, 1978, s.40–41.

Przypisy

Kategoria:Członkowie Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Poznaniu Kategoria:Członkowie Stowarzyszenia Ateistów i Wolnomyślicieli Kategoria:Członkowie ZBoWiD Kategoria:Delegaci na zjazdy PZPR Kategoria:Działacze Komunistycznej Partii Polski Kategoria:Pierwsi sekretarze Komitetów Powiatowych PPR Kategoria:Pierwsi sekretarze Komitetów Powiatowych PZPR Kategoria:Politycy Niezależnej Partii Chłopskiej Kategoria:Politycy Polskiej Partii Socjalistycznej (1909–1918) Kategoria:Politycy SDKPiL Kategoria:Politycy Zjednoczenia Lewicy Chłopskiej „Samopomoc” Kategoria:Ludzie związani z Kołem Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy I klasy Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy II klasy Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Przewodniczący Prezydiów Powiatowych Rad Narodowych Kategoria:Radni gmin wiejskich II Rzeczypospolitej Kategoria:Więźniowie niemieckich władz okupacyjnych w Okręgu Rzeszy Kraj Warty Kategoria:Urodzeni w 1894 Kategoria:Zmarli w 1980 Kategoria:Więźniowie polityczni w II Rzeczypospolitej Kategoria:Radni sejmików powiatowych II Rzeczypospolitej