Euroazjatycka Unia Gospodarcza (ros. Евразийский экономический союз, biał. Еўразійскі эканамічны саюз, kaz. Еуразиялық экономикалық одақ, orm. Եվրասիական տնտեսական միություն, kir. Евразиялык экономикалык биримдик, ang. Eurasian Economic Union, EAEU) – unia gospodarcza powołana 29 maja 2014 przez trzy państwa założycielskie: Białoruś, Republikę Kazachstanu i Federację RosyjskąЄвразійський економічний союз – проект Путіна на противагу ЄС, news.finance.ua, 29.05.2014 .Митний союз стає Євразійським із політичним підтекстом, www.radiosvoboda.org, 29.05.2014 .. Do unii dołączyły także Armenia (10 października 2014) oraz Kirgistan (23 grudnia 2014). Traktat powołujący do życia Unię przewiduje poszerzenie dotychczasowej unii celnej o swobodny przepływ kapitału, siły roboczej, towarów i usług. Unia jest w publicystyce często określana jako alternatywa dla Unii Europejskiej.
Początki EUG Duma Państwowa Zgromadzenia Federalnego Federacji Rosyjskiej ratyfikowała traktat o powołaniu Unii 26 września 2014, natomiast Rada Federacji zrobiła to 5 dni później (1 października). Również 1 października projekt ustawy ratyfikującej traktat założycielski Unii przyjął Mażylis Kazachstanu (kazachski senat, czyli izba wyższa, przegłosował ustawę 9 października). Ówczesny prezydent Kazachstanu, Nursułtan Nazarbajew, podpisał akt przystąpienia tego kraju do Unii 14 października. Na Białorusi traktat został ratyfikowany przez parlament i podpisany przez prezydenta Alaksandra Łukaszenkę 9 października. Rząd Armenii przyjął projekt aktu przystąpienia tego kraju do Unii 2 października, zaś 10 października członkowie założyciele EUG podpisali dokument o przystąpieniu tego kraju do Unii. Wkrótce do tworzonej wspólnoty zdecydował się dołączyć także Kirgistan, co formalnie nastąpiło 23 grudnia 2014 w Moskwie na spotkaniu prezydentów wszystkich pięciu państw tworzących EUG (oficjalnie Kirgistan jest członkiem EUG od 12 sierpnia 2015). Ratyfikację umowy o przystąpieniu Kirgistanu do EUG opóźniał Kazachstan, który obawia się imigrantów zarobkowych i postrzega Kirgistan jako gospodarcze obciążenie dla organizacji.
Euroazjatycka Unia Gospodarcza, zgodnie z postanowieniami traktatu, rozpoczęła formalną oraz praktyczną działalność 1 stycznia 2015. Tego dnia zaczął obowiązywać swobodny przepływ pracowników między krajami EUG, rok później ma powstać wspólny rynek farmaceutyczny, w 2019 – energii elektrycznej, a w 2025 – ropy i gazu.
thumb|thumbtime=2:17|Ceremonia podpisania traktatu założycielskiego Euroazjatyckiej Unii Gospodarczej w Astanie (29 maja 2014)|240x240px
Obszary współpracy państw członkowskich Traktat założycielski Unii określa szereg kwestii dotyczących harmonizacji pomiędzy krajami członkowskimi, m.in. przepisów technicznych, handlu zagranicznego, wdrażania jednolitej taryfy celnej, środków ochrony rynków krajowych, regulacji rynków finansowych, polityki walutowej, spraw makroekonomicznych, współpracy w zakresie energii i transportu, ochrony własności intelektualnej, rolnictwa, przemysłu oraz budowania wspólnego rynku gazu ziemnego, ropy naftowej i produktów ropopochodnych, leków i wyrobów medycznych.
Organy EUG Zgodnie z postanowieniami traktatu założycielskiego organami Unii są: Najwyższa Euroazjatycka Rada Gospodarcza (składająca się z głów państw-członków Unii), Międzyrządowa Rada Euroazjatycka (złożona z szefów rządów), Euroazjatycka Komisja Gospodarcza oraz Trybunał Euroazjatyckiej Unii Gospodarczej. Językiem roboczym Unii jest język rosyjski, a walutą budżetu Unii – rubel rosyjski. Centrala Unii, według zapisów traktatu, ma siedzibę w Moskwie, Trybunał w białoruskim Mińsku, a służby finansowe Unii w kazachskich Ałmatach. Unia jest otwarta na poszerzenie o nowe kraje członkowskie, które podzielają jej cele i zasady działania.
Państwa członkowskie Członkowie Rosja Białoruś Kazachstan Armenia Kirgistan
Obserwatorzy Uzbekistan (od 2020)
Państwa w strefie wolnego handlu Wietnam Iran Chiny Serbia Singapur
Zobacz też Euroazjatycka Wspólnota Gospodarcza Unia Eurazjatycka Euroazjatycka Unia Celna Związek Rosji i Białorusi Wspólnota Niepodległych Państw
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona internetowa
Kategoria:Międzynarodowe organizacje gospodarcze Kategoria:Polityka Białorusi Kategoria:Polityka Kazachstanu Kategoria:Polityka Rosji Kategoria:Polityka Armenii Kategoria:Polityka Kirgistanu