Dyptyk św. Jana Chrzciciela i św. Weroniki (Dyptyk Bernarda BembaTytuł dyptyku podawany przez Antoniego Ziembę, nie występujący w innych opracowaniach tematu.) – dyptyk niderlandzkiego malarza niemieckiego pochodzenia Hansa Memlinga. Dyptyk jest rozdzielony: skrzydło ze św. Janem Chrzcicielem znajduje się w Starej Pinakotece w Monachium, a część z postacią św. Weroniką w National Gallery of Art w WaszyngtonieObraz w National Gallery of Art..
Opis dyptyku thumb|left|150px|Czaszka z rewersu lewej tablicy thumb|left|150px|Kielich z wężem z rewersu prawej tablicy
Identyfikacja ukazanych świętych nie stanowi problemu. Memling zgodnie z ikonografią chrześcijańską ukazuje Jan Chrzciciela w towarzystwie baranka i w charakterystycznej dla niego szacie; Weronika trzyma chustę z podobizną Jezusa Chrzciciela. Na odwrocie panelu z Janem Chrzcicielem znajduje się, wykonane techniką grisaille, czaszka z inskrypcją MORIERIS (umrzesz); na prawym panelu natomiast kielich z wężem, symbolizujący truciznę jaką musiał wypić Jan.
Historia i interpretacja Dyptyk znajdował się w posiadaniu Bernarda Bemba, włoskiego humanisty, tego samego którego Memling przedstawił na portrecie Portret mężczyzny z monetąIdentyfikacja mężczyzny z moneta jest nadal kwestią dyskusyjną; identyfikacja z Bernardem Bembeem jest jedną z hipotez.. W jaki sposób dyptyk znalazł się w posiadaniu Bemba nie jest jasne. Być może został on zamówiony przez niego w 1474 roku, gdy Włoch przebywał w Brugii jako poseł wenecki; mógł być również zakupiony od brugijskiego kupca i patrycjusza, jak podejrzewa Wolfgang Kermer w swojej pracy z 1967 rokuW. Kermer, Studien zum Diptychon on dersakralen Malerei von den Anfängen bis zur Mitte des sechzehnten Jahrhunderts, Uniwersität Tübingen, Düsseldorf 1967, t I, s 184-187 za: , od Jana Floreinsa, członka bractwa szpitalnego. Na jego zlecenie artysta wykonał tryptyk znany jako Tryptyk Floreins. Memling często wykorzystywał kompozycje wcześniejszych swoich prac w nowych zamówieniach. Tak było w przypadku Pokłonu Trzech Króli z Tryptyku rodziny Donne i Pokłonu Trzech Króli z Tryptyku Pokłonu Trzech króli z Prado. Podobna repetycja kompozycji i schematu występuje w Dyptyku św. Jana Chrzciciela i św. Weroniki wzorowanego na wizerunkach świętych znajdujących się na odwrocie Tryptyku Jana Florensis.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Obrazy Hansa Memlinga Kategoria:Obrazy w Starej Pinakotece w Monachium Kategoria:Dyptyki (malarstwo) Kategoria:Święta Weronika na obrazach Kategoria:Święty Jan Chrzciciel na obrazach Kategoria:Obrazy w National Gallery of Art w Waszyngtonie