thumb|230px|Święta Rodzina ze św. Franciszkiem Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie, Warszawa (II poł. XV) thumb|230px|Portret Federiga Gonzagi Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork (1510)
Francesco Francia, właśc. Francesco di Marco di Giacomo Raibolini (ur. ok. 1450 w Bolonii, zm. 5 stycznia 1517 tamże) – włoski malarz, rytownik i złotnik okresu renesansu.
Był uczniem Marca Zoppo. Początkowo zajmował się złotnictwem i medalierstwem. W 1506 został malarzem nadwornym w Mantui. Inspirował się sztukę Perugina i Rafaela. Malował głównie obrazy religijne, w których równomiernie oświetlone postacie, w tym lekko zaokrąglone wizerunki Madonny, odznaczają się słodyczą i miękkością liniiSztuka świata, t. 12, Leksykon A–K, Warszawa 1998, s. 245.. Był też dobrym portrecistą. Wykonał freski w bolońskich kościołach San Martino oraz w oratorium św. Cecylii przy kościele San Giacomo Maggiore. Jego przyjacielem i współpracownikiem był Lorenzo Costa.
Dwaj synowie artysty – Giovanni GiacomoDwa obrazy Giacoma Francii – Madonna z Dzieciątkiem i św. Franciszkiem oraz Św. Prokul i św. Dominik znajdują się w Muzeum Narodowym w Poznaniu. (1486-1557) i Gulio (1487-1540) również byli malarzami. Jego uczniem był grafik Marcantonio Raimondi.
Wybrane dzieła Święta Rodzina ze św. Franciszkiem – 72 × 64 cm, Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie, Warszawa Ukrzyżowanie ze świętymi Janem i Hieronimem – ok. 1485, Palazzo d'Accursio, Bolonia Bartolomeo Bianchini – 1485-1500, 56,5 × 40,6 cm, National Gallery w Londynie Madonna Felicini – 1494, 189 × 164 cm, Pinacoteca Nazionale, Bolonia Św. Franciszek- 1490, 65 × 44 cm, Galleria Palatina, Florencja Adoracja Dzieciątka – 1498-99, 234 × 193 cm, Pinacoteca Nazionale, Bolonia Madonna z Dzieciątkiem i świętymi Wawrzyńcem i Hieronimem – 1500, 193 × 151 cm, Ermitaż, Sankt Petersburg Madonna z Dzieciątkiem i małym św. Janem – ok. 1500, 57 × 43,7 cm, Muzeum Sztuk Pięknych w Budapeszcie Madonna z Dzieciątkiem i dwoma świętymi – 1500-10, 78 × 62 cm, National Gallery w Londynie Madonna z Dzieciątkiem i świętymi – ok. 1504, 196 × 154,5 cm, Kunsthistorisches Museum, Wiedeń Biskup Altobello Averoldo – ok. 1505, 52,8 × 40 cm, National Gallery of Art, Waszyngton Portret Guidobalda da Montefeltro – ok. 1506, 68,6 × 50,8 cm, Uffizi, Florencja Portret notariusza Ewangelisty Scappiego – 1506, 55 × 44 cm, Uffizi, Florencja Chrzest Chrystusa – ok. 1509, 209 × 169 cm, Galeria Obrazów Starych Mistrzów w Dreźnie Święta Rodzina – ok. 1510, 64 × 49 cm, Muzeum Sztuk Pięknych w Budapeszcie Portret Federica II Gonzagi, księcia Mantui, w wieku 10 lat – 1510, 45m1 × 34,3 cm, Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork Opłakiwanie - 1510-17, 30,5 × 34,3 cm, National Gallery w Londynie Ołtarz św. Anny – 1510-17, National Gallery w Londynie Madonna z Dzieciątkiem, św. Anną i innymi świętymi – 195 × 180,5 cm Pietà – 94 × 184,5 cm Sacra Conversazione – 1513, 173 × 171 cm, Akademia Sztuk Pięknych w Wiedniu Ukrzyżowanie - ok. 1514, 155 × 175 cm, Luwr, Paryż Lukrecja – 61 × 48 cm, Narodowa Galeria Irlandii, Dublin
Przypisy
Bibliografia Leksykon malarstwa i grafiki, red. Lothar Altmann, Warszawa: Arkady, 2012, Leksykon malarstwa od A do Z, Warszawa: Muza S.A., 1992, Uniwersalny leksykon sztuki, Warszawa: Muza SA, 2002,
Kategoria:Artyści związani z Bolonią Kategoria:Ludzie urodzeni w Bolonii Kategoria:Włoscy malarze nadworni Kategoria:Włoscy malarze renesansu Kategoria:Włoscy medalierzy Kategoria:Włoscy rytownicy Kategoria:Urodzeni w XV wieku Kategoria:Zmarli w 1517