thumb|Rysunek Smoka Boratyniego Ornitopter Boratyniego (Latający smok Boratyniego) – skrzydłowiec zaprojektowany przez Tytusa Boratyniego, pierwsza polska aerodyna. Model „Latającego smoka” wzbił się w powietrze w 1648.

Historia Działający na dworze Władysława IV Wazy spolszczony Włoch Tytus Liwiusz Boratyni (Tito Livio Burattini) prowadził liczne próby z cięższymi od powietrza maszynami latającymi, po pierwszych nieudanych próbach doszedł do wniosku, że najbardziej praktyczna będzie konstrukcja skrzydłowca (ornitoptera). W 1647 napisał traktat Il volare non e imposible come fin hora universalmente e state creduto (Latanie nie jest niemożliwe, tak jak dotychczas powszechnie sądzono) w którym opisał dwuosobowy skrzydłowiec w kształcie smoka oraz wspomniał o możliwości zbudowania balonu przy użyciu gazu lżejszego od powietrza. „Latający smok” Boratyniego miał być napędzany dwoma głównymi skrzydłami napędowymi, czterema skrzydłami nośnymi i miał być sterowany dwoma skrzydełkami napędowymi. Wszystkie skrzydła miały być sprzężone ze sobą i napędzane przez siłę mięśni jednego z dwóch pasażerów Smoka którzy mieli pracować na zmianę. Kadłub aerodyny wykonany był z drewna i fiszbinów, był kryty płótnem. W razie lądowania na wodzie kadłub mógł się na niej unosić jak łódka, a w przypadku uszkodzenia skrzydeł na Smoku umieszczono rozkładany za pomocą sprężyn spadochron. Przed rozpoczęciem konstrukcji maszyny Boratyni starał się o uzyskanie od króla pięciuset talarów na jej konstrukcję.

Na przełomie 1647/1648 Boratyni zbudował model Smoka o długości około 150 centymetrów, model napędzany był napiętymi sprężynami przenoszącymi energię do skrzydeł za pomocą systemu kół i dźwigni. Pierwszy lot modelu, z kotem na pokładzie, odbył się w 1648, w czasie drugiego lotu doszło do uszkodzenia mechanizmu i model z nieruchomymi skrzydłami spadł na ziemię.

W późniejszym czasie Boratyni zbudował jeszcze jeden model Smoka, który był łatwo rozkładany na części, ten model został przesłany do Francji jako dowód, że była to konstrukcja oryginalna, a nie bazująca na wcześniejszej maszynie latającej autorstwa d'Essona z Reims.

Maszyna latająca Boratyniego wspominana jest przez ówczesnych mu uczonych takich jak Christiaan Huygens, Marin Mersenne, Gilles Roberval, Theodore Haak czy Johann Joachim Becher.

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Karolina Targosz, "Latający smok" Tita Livia Burattiniego Model "latającego smoka" Tita Livia Burattiniego i nieznane reperkusje jego projektu Kategoria:Skrzydłowce Kategoria:Polskie wynalazki Kategoria:Polskie konstrukcje lotnicze