mały|Grób Bronisława Szymańskiego Bronisław Henryk Szymański (ur. 1 października 1938 w Częstochowie, zm. 6 czerwca 2013 w Warszawie) – polski geolog, stratygraf i petrograf, doktor habilitowany nauk przyrodniczych w zakresie geologii, geologii regionalnej, stratygrafii starszego paleozoiku oraz złóż rud metali, wieloletni docent Państwowego Instytutu Geologicznego, autor publikacji w prasie specjalistycznej.
Życiorys Urodził się 1 października 1938 w Częstochowie w rodzinie Elżbiety i Stanisława. Szkołę podstawową ukończył tamże w 1952 . Naukę kontynuował w liceum ogólnokształcącym im. Mikołaja Reja w Warszawie. Po uzyskaniu matury w 1956 rozpoczął studia na Wydziale Geologii Uniwersytetu Warszawskiego, które ukończył w 1962 dyplomem magistra geologii. W latach 1965–1969 studiował na Wydziale Ekonomiki Produkcji SGPiS w Warszawie, uzyskując w 1970 dyplom magistra ekonomii w zakresie ekonomiki przemysłu.
Praca naukowa Po ukończeniu studiów w maju 1962 rozpoczął pracę w Instytucie Geologicznym w Warszawie na stanowisku asystenta w Zakładzie Złóż Rud Żelaza. Brał udział w poszukiwaniach złóż rud żelaza w utworach krystalicznych prekambru i w pokrywie osadowej platformy NE Polski. Opracował projekty prac geologiczno-wiertniczych i geofizycznych dla wybranych obszarów obniżenia podlaskiego i wyniesienia mazursko-suwalskiego. Ich celem było rozpoznanie rud oolitowo-szamozytowych w utworach ordowiku na obszarze Białowieży oraz rud oolitowych w osadach kambru dolnego w rejonie Iwanek-Rohozów, a także wyjaśnienie petrografii skał podłoża krystalicznego w obrębie anomalii magnetycznych Zabłudowa i Tajna.
Jednocześnie prowadził badania stratygraficzne i facjalno-petrograficzne starszego paleozoiku w obniżeniu podlaskim (tremadok, lanwirn, kambr dolny). Jako pierwszy w Polsce stwierdził bogaty zespół dictyonem w ciemnych łupkach ilastych tremadoku, pozwalający na wyróżnienie tremadoku dolnego i górnego. W 1969 otrzymał stanowisko adiunkta w Instytucie Geologicznym w Warszawie. W tym samym roku uzyskał stopień naukowy doktora nauk przyrodniczych za pracę Utwory dolnego ordowiku (tremadoku i arenigu) na obszarze Białowieży. Promotorem był Jerzy Znosko.
W następnych latach zajmował się utworami klastycznymi kambru górnego i tremadoku oraz węglanami arenigu i lanwirnu Polski północno-wschodniej, m.in. z okolic Lidzbarka Warmińskiego. Dzięki znalezieniu po raz pierwszy przewodnich trylobitów i ramienionogów ustalił wiek piaszczysto-węglanowych osadów kambru górnego z obniżenia perybałtyckiego. W drugiej połowie lat siedemdziesiątych badał osady tremadoku na Lubelszczyźnie, które uprzednio uznawane były za kambr środkowy, albo górny. W 1978 został przeniesiony do Zakładu Stratygrafii, Tektoniki i Paleogeografii Instytutu Geologicznego w Warszawie, w którym objął funkcję kierownika Pracowni Paleogeografii.
W latach 1979–1980 był oddelegowany przez Instytut Geologiczny jako inżynier geolog do Międzynarodowej Ekspedycji Geologicznej w Ułan Bator w Mongolii. Badania wówczas wykonane pozwoliły na wyjaśnienie budowy geologicznej obszaru Urgon-Szire w NE Mongolii. Po powrocie do Instytutu podjął badania osadów starszego paleozoiku (kambru górnego i ordowiku) z podłoża północno-wschodniego obrzeżenia Górnośląskiego Zagłębia Węglowego. W latach 1982–1984 współpracował z geologami radzieckimi z WSEGEI z Leningradu w badaniach metalogenezy zachodnich obszarów platformy wschodnioeuropejskiej.
W latach 1985–1988 Szymański został oddelegowany do Algierii do pracy w firmie EREM (Entreprise Nationale de Recherche Minière) w Boumerdes, gdzie kierował poszukiwaniami rud żelaza i przejawów mineralizacji polimetalicznej (Zn, Pb) w seriach węglanowych jury dolnej, kredy (apt) oraz trzeciorzędu (eocen). Stopień naukowy doktora habilitowanego otrzymał w 1990 w Instytucie Geologicznym w Warszawie z dorobku naukowego na temat ewolucji geologicznej wschodniej Polski na przełomie kambru i ordowiku. W tym samym roku Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa mianował go na stanowisko docenta w Państwowym Instytucie Geologicznym.
Na emeryturę przeszedł w 2009. Zmarł w Warszawie 6 czerwca 2013. Pochowany 12 czerwca 2013, na cmentarzu w Marysinie Wawerskim (sektor 8 C, rząd 8, nr 20).
Wybrane publikacje Szymański B., 1966, Łupki dictyonemowe warstw Krzyżańskich w rejonie Białowieży, Kwart. Geol., T. 10, nr 1, str. 44–55, Warszawa. Szymański B., 1968, Wapienie z oolitami żelazistymi środkowego ordowiku Białowieży i Mielnika, Kwart. Geol., T. 12, nr 1, str. 1–13, Warszawa. Jerzy Znosko, Szymański B., 1968, Tremadoc and Arenig of North-Eastern Poland and their significance to the adjacent areas, Biul. Inst. Geol., T. 237, str. 29–37, Warszawa. Szymański B., 1971, Dolny ordowik północno-wschodniej części obniżenia podlaskiego, Kwart. Geol., T. 15, nr 3, str. 528–544, Warszawa. Szymański B., 1972, Skały oolitowe dolnego kambru północno- wschodniej części obniżenia podlaskiego, Kwart. Geol., T. 16, nr 1, str. 53–68, Warszawa. Zdzisław Modliński, Szymański B., 1972, Dolny tremadok w rejonie Lidzbarku Warmińskiego, Kwart. Geol., T. 16, nr 2, str. 274–288, Warszawa. Szymański B., 1973, Osady tremadoku i arenigu na obszarze Białowieży, Prace Instytutu Geologicznego, t. 69, Warszawa. Szymański B., 1974, Tremadok obniżenia perybałtyckiego, Kwart. Geol., T. 18, nr 2, str. 223–242, Warszawa. Szymański B., 1976, Zarys petrografii kambru górnego wschodniej części obniżenia perybałtyckiego, Kwart. Geol., T. 20, nr 4, str. 701–716, Warszawa. Szymański B., 1977, Kambr górny wschodniej części obniżenia perybałtyckiego, Kwart. Geol., T. 21, nr 3, str. 417–435, Warszawa. Kazimiera Lendzion, Modliński Z., Szymański B., 1979, Tremadok Lubelszczyzny, Kwart. Geol., T. 23, nr 4, str. 713–725, Warszawa. Szymański B., 1984, Mikrofacje osadów węglanowych arenigu w północno-wschodniej części obniżenia podlaskiego, Kwart. Geol., T. 28, nr 2, str., Warszawa. Szymański B., 1984, Osady tremadoku i arenigu w północno-wschodniej Polsce, Prace Inst. Geol., T. 118, Warszawa. Modliński Z., Szymański B., 1997, The Ordovician lithostratigraphy of the Peribaltic Depression (NE Poland). Kwart. Geol. Vol.41 nr 3 s.273–288, Warszawa. Nehring-Lefeld M., Szymański B., 1998, Ordovician stratigraphy in the Żarki-Mysłów area (NE margin of the Upper Silesian Coal Basin). Kwart. Geol. Vol.42 nr 1 s.29–40, Warszawa. Szymański B., Lech Teller, 1998, The Silurian stratigraphy of the Zawiercie–Żarki area (NE margin of the Upper Silesian Coal Basin). Kwart. Geol. Vol.42 nr 2 s.183–200, Warszawa. Szymański B., 1998, Petrology and lithofacies of the Tremadoc epicontinental-marine siliciclastic sequence in the Lublin area (SE Poland). Kwart. Geol. Vol.42 nr 4 s.421–437, Warszawa. Modliński Z., Szymański B., 2001, The Ordovician stratigraphy and palaeogeography of the Nida-Holy Cross Mts. area, Poland – a review. Geol. Quart. Vol.45 nr 4 s.417–433, Warszawa. Modliński Z., Szymański B., 2001,Szymański B., 2001, The Silurian of the Nida, Holy Cross Mts. and Radom areas, Poland – a review. Geol. Quart. Vol.45 nr 4 s.435–454, Warszawa. Modliński Z., Szymański B., 2001, Stratygrafia i litologia ordowiku Suwalszczyzny (północno-wschodnia Polska). Biul. Państw. Inst. Geol. nr 394 s.55–71. Warszawa. Szymański B., 2002, Petrografia skał węglanowych ordowiku Suwalszczyzny. Biul. Państw. Inst.Geol. nr 402 s.133–171, Warszawa. Modliński Z., Victor Pushkin, Szymański B., 2003, Lithofacies and fauna associations from the Llanvirnian and Caradocian of the Podlasie-Brest Depression. W: Stratigraphy and paleontology of geological formations of Belarus. Minsk, 30–31.01.2003. Minsk: Nationalnaja Akademija Belarusi, Institut Geologiceski Nauk, 2003. s.202–207. Modliński Z., Szymański B., 2005, Litostratygrafia ordowiku strefy Biłgoraj-Narol (SE Polska). Biul. Państw. Inst. Geol. 2005 nr 416 s.45–79, Warszawa.
Przypisy
Bibliografia
Nekrolog w Gazecie Wyborczej z 12 czerwca 2013.
Kategoria:Absolwenci XI Liceum Ogólnokształcącego im. Mikołaja Reja w Warszawie Kategoria:Absolwenci Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Częstochowie Kategoria:Pochowani na cmentarzu w Marysinie Wawerskim w Warszawie Kategoria:Pracownicy Państwowego Instytutu Geologicznego Kategoria:Urodzeni w 1938 Kategoria:Zmarli w 2013