*uwagi do biogramu w: Dyskusja:Iwona Nowakowska-Kempna
Iwona Elżbieta Nowakowska-Kempna (ur. 1949 w Siemianowicach Śląskich) – polonistka i slawistka, filolog, specjalizująca się w językoznawstwie ogólnym; nauczycielka akademicka związana z uczelniami w Katowicach i Bielsku-Białej oraz Częstochowie.
Życiorys Urodziła się w 1949 roku w Siemianowicach Śląskich. W Katowicach ukończyła tam kolejno Szkołę Podstawową nr 1, a następnie w 1967 roku tamtejsze II Liceum Ogólnokształcące im. Marii KonopnickiejDane na podstawie wykazu absolwentów II LO im. M. Konopnickiej w Katowicach.. Po zdanym egzaminie maturalnym z wyróżnieniem podjęła studia na Uniwersytecie Jagiellońskim. Studiowała Filologię Polską (1967-1972) i Filologię Słowiańską, w zakresie bułgarystyki (1968-1973). Po ukończeniu studiów rozpoczęła pracę w Uniwersytecie Śląskim (1972-2001).
Pracowała w latach 1972–1988 w Instytucie Języka Polskiego UŚ, a następnie w latach 1988–2001 w Instytucie Filologii Słowiańskiej UŚ. Na Uniwersytecie Śląskim otrzymała także kolejno stopnie naukowe doktora i doktora habilitowanego. Rozprawę habilitacyjną obroniła w Uniwersytecie Warszawskim w 1986 roku. W 1998 roku prezydent Rzeczypospolitej Polskiej nadał jej tytuł profesora nauk humanistycznych.
Poza pracą naukowo-dydaktyczną na Uniwersytecie Śląskim wykładała także na Wydziale Nauk Społeczno-Pedagogicznych w Katowicach Wyższej Szkoły Pedagogicznej Towarzystwa Wiedzy Powszechnej, a w 2001 roku zajęła się organizacją Wydziału Humanistyczno-Społecznego w Akademii Techniczno-Humanistycznej w Bielsku-Białej. Przez dwie kadencje od 2001 do 2008 roku pełniła funkcję jego dziekana. Poza tym zorganizowała na nim Katedry Studiów Środkowoeuropejskich (2002-2004) oraz Językoznawstwa Ogólnego i Metodologii Badań Humanistycznych (2004-2008). W latach 2008–2009 była również pracownikiem Instytutu Języka Polskiego PAN w Krakowie. W latach 2008–2014 pracowała jako kierownik Katedry Kulturowych i Chrześcijańskich Podstaw Edukacji Akademii Ignatianum w Krakowie. W Uniwersytecie Humanistyczno-Przyrodniczym im. Jana Długosza w Częstochowie (poprzednio Akademii im. Jana Długosza) jest Przewodniczącą Rady Dyscypliny Instytutu Językoznawstwa na Wydziale Humanistycznym.
W wyborach parlamentarnych w 1993 bez powodzenia ubiegała się o mandat poselski z listy Porozumienia Centrum. W wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2004 roku kandydowała z listy Inicjatywy dla Polski, która nie osiągnęła progu wyborczegoSerwis PKW – Wybory 2004..
Dorobek naukowy Jej zainteresowania naukowe i badawcze koncentrują się wokół problematyki związanej z szeroko pojętym językoznawstwem ogólnym. Do najważniejszych prac Iwony Nowakowskiej-Kempnej należą:
Monografie Transpozycje nazw własnych z języka polskiego na języki południowosłowiańskie, Katowice 1979, s. 196. Konstrukcje składniowe z leksykalnymi wykładnikami predykatów uczuć, Katowice 1986, s. 326. Konceptualizacja uczuć w języku polskim: prolegomena, Warszawa 1995, s. 272. Polszczyzna kresowa na Śląsku, Katowice 1996, s. 45. Jednostki językowe w analizie prototypowej, Katowice 2000, s. 217. Konceptualizacja uczuć w języku polskim. Część II, Data, Warszawa 2000, s. 435. Konceptualizacja uczuć w języku bułgarskim / Konceptualizacija na čuvstva v bălgarskija ezik. / rec. prof. zw dr hab. Barbara Lewandowska-Tomaszczyk, prof. zw. dr hab. Wiesław Boryś. Wyd. UJD, Częstochowa 2018, s. 268. [w druku].
Druki zwarte Wybór współczesnych tekstów polskich (współautor: E. Gawęda), Katowice 1978, s. 44. Nauczanie języka polskiego jako ojczystego, etnicznego i obcego (redaktor), Wrocław 1992. Język a kultura, t. 8, Podstawy metodologiczne semantyki współczesnej (redaktor), Wrocław 1992, s. 293. Śląsk w badaniach językoznawczych: badanie pogranicza językowo-kulturowego polsko-czeskiego, T. 1 (redaktor), Katowice 1993, s. 200. Śląsk w badaniach językoznawczych: badanie pogranicza językowo-kulturowego polsko-czeskiego, T. 3, Rodzina: język – tradycja – tożsamość (redaktor), Katowice 1997, s. 211. Śląsk jako region pogranicza językowo-kulturowego w edukacji (redaktor),t. 2, Katowice 1997, s. 298. EFFATA – Otwórz się. Logopedia jako nauka interdyscyplinarna: teoretyczna i stosowana (redaktor). Wydawnictwo UŚ, Katowice 1998, s. 280. Uczucia w języku i tekście (współredaktor obok A. Dąbrowskiej i J. Anusiewicza), Język a kultura, t. 14, Wrocław 2000, s. 297. Uczeń na pograniczu polsko-słowackim (redaktor), Bielsko-Biała 2007, s. 375. W harmonii z naturą – elementy ekologii w pedagogice i sztuce, seria naukowa: PEDAGOGIKA – LOGOPEDIA – GLOTTODYDAKTYKA, t. I, red. M. Knapik, A. Łobos, I. Nowakowska-Kempna, WAM, Kraków, 2009, s. 180. Studia z logopedii i neurologopedii, seria naukowa: PEDAGOGIKA – LOGOPEDIA – GLOTTODYDAKTYKA, t. II, red. I. Nowakowska-Kempna, WAM, Kraków, 2009, s. 250. Studia z neurologopedii, seria naukowa: PEDAGOGIKA – LOGOPEDIA – GLOTTODYDAKTYKA, t. III, red. I. Nowakowska-Kempna, D. Pluta-Wojciechowska, WAM, Kraków, 2010, s. 253. Rzecz o dziele Piotra Skargi SJ. Słowo o duchowości, patriotyzmie i wychowaniu, red. I. Nowakowska-Kempna, M. Chrost, WAM, Kraków, 2012, s. 304. Uniwersalne wartości kultury w edukacji i terapii, seria naukowa, PEDAGOGIKA – LOGOPEDIA – GLOTTODYDAKTYKA, t. V, red. I. Nowakowska-Kempna, WAM, Kraków, 2012, s. 465. Dziedzictwo kulturowo-historyczne REGIONU, seria naukowa: PEDAGOGIKA – LOGOPEDIA – GLOTTODYDAKTYKA, t. VI, red. I. Nowakowska-Kempna, WAM, Kraków, 2012, s. 237. Współczesne strategie i nowe wyzwania w wychowaniu przedszkolnym i edukacji wczesnoszkolnej, seria naukowa: PEDAGOGIKA – LOGOPEDIA – GLOTTODYDAKTYKA, t. VII, WAM, Kraków, 2013, s. 209.
Studia, rozprawy, artykuły Język mieszkańców Katowic, [w:] Rocznik Katowicki 1972/73, s. 23–27. Werbalny prefiks po- w języku polskim i bułgarskim, [w:] Prace Językoznawcze 3, Katowice 1976, s. 31–43. Nacechowanie emocjonalne języka katowiczan, [w:] Miejska polszczyzna mówiona. Metodologia badań, red. W. Lubaś, Katowice 1976, s. 8–17. Możliwości i ograniczenia przekładu nazw własnych nacechowanych stylistycznie, [w:] z Zagadnień języka artystycznego, Kraków 1977, s. 23–27. Polskie nazwy miejscowe (analiza synchroniczna), [w:] Onomastyka, Prace Językoznawcze, t. 4, Prace Naukowe UŚ nr 201, Katowice 1978, s. 25–34. Pozycja nazw własnych w przekładzie dzieła literackiego, [w:] Język artystyczny, t. I, red. A. Wilkoń, Katowice 1979, s. 196–214. Sposoby porozumiewania się w hali produkcyjnej (współautor: J. Janas), [w:] Socjolingwistyka 2, Analizy i syntezy, red. W. Lubaś, Warszawa-Kraków-Katowice 1979, s. 197–206. Wybrane zagadnienia składnika syntaktycznego w czwartym systemie wersyfikacyjnym, [w:] Studia i szkice o współczesnej polszczyźnie III, red. H. Wróbel, Katowice 1983, s. 59–85. Próba charakterystyki predykatów uczuć, [w:] Studia i szkice o współczesnej polszczyźnie IV, red. H. Wróbel, Katowice 1983, s. 54–64, współautor: E. Jędrzejko. Negacja znaczenia w akcie komunikacji (na przykładzie dysputy), [w:] „Problemy komunikacié”, Banská Bistrica 1984, s. 38–42. Próba charakterystyki predykatów uczuć (Współautorka: E. Jędrzejko), [w:] Studia i szkice o współczesnej polszczyźnie IV.. Red. H. Wróbel, Katowice 1985, s. 54–64. Struktura semantyczna predykatów uczuć a konstrukcje pytajne, [w:] „Polonica” X 1985, s. 11–21. Struktury składniowe a rym, [w:] Język Artystyczny nr 3, red. A. Wilkoń, Katowice 1985, s. 66–91. O uczuciach i ich objawach w świetle semantyki leksykalnej (Współautorka: E. Jędrzejko), [w:] „Przegląd Humanistyczny 1986, nr 7/8, s. 81–90. Catégorie du temps et l’interprétation sémantique du prédicat, [w:] „Neophilologica” V, Katowice 1986, s. 87–99. O uczuciach i stanach emocjonalnych (Próba analizy semantycznej), [w:] „Przegląd Humanistyczny” 1987, s. 113–129. Conséquences grammaticale et lexicale de l’application de la perspective fonctionnelle, [w:] „Neophilologica” VII, 1988, s. 95–118. Analyse linguistique des jugements de l’évaluation (Współautorka: J. Grymel), [w:] „Neophilologica” VIII, Katowice 1988, s. 50–67. Rélation causale et structure thème – rhème (Współautorka: J. Grymel), [w:] Acte du III-e Colloque de Langues Slavo-romanes, red. S. Karolak, W. Banyś, Katowice-Kraków 1989, s. 214–230. Aproksymacja semantycznego continuum, [w:] Podstawy metodologiczne semantyki współczesnej. „Język a kultura”, t. 8, Wrocław 1992, s. 125–157. Czy istnieje granica między semazjologią a onomazjologią w świetle analizy semowej?, [w:] „Prace Filologiczne” nr 35, Warszawa 1992, s. 234–244. Niektóre aspekty nauczania języków obcych w świetle semantyki antropologicznej i kognitywnej, [w:] Nauczanie, 1992, s. 49–63. Miejsce leksykologii w kognitywizmie, [w:] Opisać słowa, red. A. Markowski, Warszawa 1992, s. 118–133. Pogranicze językowo-kulturowe w perspektywie badań językoznawstwa porównawczego, [w:] Śląsk w badaniach językoznawczych: badanie pogranicza językowo-kulturowego polsko-czeskiego, T. 1 (redaktor), Katowice 1993, s. 22–36. Definiowanie znaczenia wyrażeń w kognitywizmie. Wybrane zagadnienia, [w:] O definicjach i definiowaniu (red. J. Bartmiński, R. Tokarski), Lublin 1993, s. 161–180. Valeurs heuristiques de la syntaxe sémantique, [w:] Etude linguistique de langues slaves et romanes. Praca zbiorowa poświęcona S. Karolakowi, Kraków 1993, s. 191–201. La théorie sémantico-syntaxique est-elle un programme scientifique de recherche?, [w:] “Neophilologica” IX, Katowice 1993, s. 61–72. Le rôle de la conventionnalité dans la sémantique cognitive, [w:] “Neophilologica” IX, Katowice 1993, s. 104–113. O potrzebie badań językowego obrazu świata gwar zachodniocieszyńskich w Republice Czeskiej, [w:] Jazyk a literatura v česko-polském kontextu, Red.: J. Svoboda, Ostrava 1994, 17-27. Zróżnicowanie współczesnej polszczyzny w zachodniej części Śląska Cieszyńskiego w Republice Czeskiej, [w:] K diferenciaci součesneho mluveného jazyka, Red.: D. Davidova, Ostrava 1994, s. 166–179. Etyka – ruch ku górze, [w:] Etyka w środowisku akademickim. Materiały sympozjum poświęconego etyce w badaniach naukowych, Katowice 1994, s. 173–181. Zastosowanie analizy kognitywnej do badania języka dzieci i młodzieży, [w:] Studia Logopedyczne 2: Językowy obraz świata dzieci i młodzieży, Red.:J. Ożdżyński, Kraków 1995, s. 9–32. Z historii logopedii na Śląsku (Współautor: M. Chęciek), [w:] Logopedia nr 23, Lublin 1996, s. 57–69. Konceptualizacja PSA w języku polskim w świetle formułowania ocen, [w:] Acta Neophilologica, red. A. Wawrzyńczyk, Częstochowa 1996, s. 41–51. Rodzina polska w Republice Czeskiej i na Zaolziu, [w:] Śląsk w badaniach językoznawczych: badanie pogranicza językowo-kulturowego polsko-czeskiego, T. 3, Rodzina: język – tradycja – tożsamość (redaktor), Katowice 1997, s. 135–155. Górny Ślqsk jako mała ojczyzna. Podstawowe wykładniki językowe, [w:] Śląskjako region pogranicza językowo-kulturowego w edukacji (redaktor), Katowice 1997, s. 26–48. Kategoria TOŻSAMOŚCI w poezji cieszyńskiej, [w:] „Regionální literatura a její literárnĕ vĕdný výklad a hodmocení”, Ostrava 1997, s. 73–80. Utopie, stereotypy i paradygmaty w teoriach lingwistycznych, [w:] Utopie w językach, kulturach i literaturach Słowiań, t. 1, Ze świadomości utopijnej w refleksji językowej, red. E. Tokarz, Katowice 1997, s. 66–97. Możliwości i ograniczenia przekładu nazw własnych nacechowanych stylistycznie, [w:] Z zagadnień języka artystycznego, red. J. Bubak, A. Wilkoń, Kraków 1997, s. 29–46. Językowe i kulturowe wyznaczniki zachodnich ziem Śląska Cieszyńskiego – Zaolzia (współautor: B. Cząstka-Szymon), [w:] Prace Językoznawcze nr 25. Tom poświęcony prof. A. Kowalskiej, Red.: O. Wolińska, Katowice 1998, s. 32–40,. Społeczne aspekty dyspersji, [w:] „Effata – Otwórz się”. Logopedia jako nauka interdyscyplinarna: teoretyczna i stosowana (redaktor), Katowice 1998, s. 84–91. Edukacja semantyczna w nauczaniu początkowym, [w:] Nauczanie języka polskiego, Red.: M.T. Michalewska, Katowice 1999, s. 97–109.