2 Grupa Łączności (2 GŁącz) – związek organizacyjny łączności Wojska Polskiego.
Wiosną 1929 została wprowadzona nowa organizacja wojsk łączności, której cechą charakterystyczną było oddzielenie spraw dowodzenia od administracji (służba łączności)Piotr Stawecki, Wojsko Marszałka Józefa Piłsudskiego ..., s. 180.. W nowej organizacji powołano do życia Szefostwo Łączności Ministerstwa Spraw Wojskowych, Centrum Wyszkolenia Łączności oraz trzy dowództwa grup łączności, a także utworzono stanowiska szefów łączności we wszystkich trzydziestu dywizjach piechoty. Dowódcy grup łączności byli niezależni od szefa Szefostwa Łączności MSWojsk. (mjr łącz. inż. Kazimierz Goebel) i podlegali bezpośrednio generałowi Kazimierzowi Fabrycemu, II wiceministrowi spraw wojskowych, a od 31 lipca 1931 – I wiceministrowi spraw wojskowych.
Dowództwo 2 Grupy Łączności zostało utworzone w Toruniu. Na stanowisko dowódcy grupy został wyznaczony ppłk łącz. Tadeusz Argasiński, dotychczasowy dowódca pułku radiotelegraficznego. Pierwszym oficerem sztabu został mjr łącz. Edward Wolski z 1 pułku łączności, natomiast drugim oficerem sztabu kpt. łącz. mgr Leon Gołębiowski z 7 Okręgowego Szefostwa ŁącznościDziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 27 kwietnia 1929 r., Nr 9, s. 117, 129..
Dowództwu grupy zostały podporządkowane następujące oddziały i pododdziały łączności: 5 samodzielny batalion łączności w Krakowie, 7 samodzielny batalion łączności w Poznaniu, 8 kompania szkolna łączności, stacja radiotelegraficzna „Kraków” w Krakowie, stacja radiotelegraficzna „Poznań” w Poznaniu, stacja radiotelegraficzna „Rozewie”Tadeusz Böhm, Z dziejów naczelnych władz wojskowych II Rzeczypospolitej ..., s. 206..
2 lipca 1930 Minister Spraw Wojskowych wydał rozkaz w sprawie wprowadzenia w życie drugiej fazy organizacji wojsk łączności. Rozformowany został wówczas 2 pułk łączności w Jarosławiu. Samodzielne bataliony łączności (5 w Krakowie, 7 w Poznaniu i 9 w Brześciu) zostały przeformowane w bataliony telegraficzne. Sformowano cztery bataliony telegraficzne (2, 3, 4 i 6) i trzy plutony konne telegraficzne. Stacje radiotelegraficzne przemianowano na plutony radiotelegraficzne.
W styczniu 1931 mjr łącz. Edward Wolski został wyznaczony na stanowisko dowódcy 1 pułku łączności. Obowiązki I oficera sztabu objął mjr łącz. Zenon Konarski, dotychczasowy szef łączności 9 DPDziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 28 stycznia 1931 r., Nr 1, s. 18..
Z dniem 1 września 1931 został zmniejszony skład osobowy Dowództwa 2 GŁącz (P.S. 10-740 skład osobowy Nr 1) o stanowiska II i III oficera sztabu oraz trzech urzędników kat. III (pozostał jeden urzędnik III kat.)Dziennik Rozkazów Ministra Spraw Wojskowych z 28 lipca 1931 r., Nr 22, poz. 269..
3 listopada 1931 Minister Spraw Wojskowych wydał rozkaz w sprawie reorganizacji wojsk łącznościEugeniusz Kozłowski, Wojsko Polskie 1936-1939 ..., s. 197.. W ramach przeprowadzonej reorganizacji między innymi zostało zlikwidowane Dowództwo 3 Grupy Łączności w Przemyślu i 1 pułk łączności w Zegrzu, natomiast Dowództwo 2 GŁącz (ppłk łącz. Tadeusz Argasiński, mjr łącz. Zenon Konarski i mjr łącz. mgr Leon Gołębiowski) zostało dyslokowane z garnizonu Toruń do garnizonu KrakówDziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 9 grudnia 1932 r., Nr 13, s. 442..
Pod koniec 1931 organizacja pokojowa grupy przedstawiała się następująco: 5 batalion telegraficzny w Krakowie, 6 batalion telegraficzny w Jarosławiu, 7 batalion telegraficzny w Poznaniu, kadra 2 batalionu telegraficznego w Przemyślu, kadra kompanii szkolnej 2 batalionu radiotelegraficznego w Krakowie, kadra kompanii szkolnej 3 batalionu radiotelegraficznego w Przemyślu, 3 pluton radiotelegraficzny w Krzesławicach, 4 pluton radiotelegraficzny w Poznaniu, 7 pluton radiotelegraficzny w Stanisławowie. oraz kompanie telegraficzne dywizji piechoty.
Z dniem 16 listopada 1932 zostali powołani na III pięciomiesięczny informacyjny kurs dla oficerów sztabowych łączności przy Ministerstwie Poczt i Telegrafów: ppłk łącz. inż. Emil Kaliński, w charakterze wojskowego kierownika kursu do 31 grudnia 1932 z równoczesnym pełnieniem obowiązków dowódcy 1 GŁącz. i ppłk łącz. Tadeusz Argasiński, w charakterze wojskowego kierownika kursu od 1 stycznia do 15 kwietnia 1933 z równoczesnym pełnieniem obowiązków dowódcy 2 GŁącz. oraz mjr łącz. Wincenty But z 1 GŁącz. i mjr łącz. Zenon Konarski z 2 GŁącz., w charakterze słuchaczyDziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 9 grudnia 1932 r., Nr 13, s. 425, 444.Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 28 czerwca 1933 r., Nr 8, s. 145, 146..
W styczniu 1933 Dowództwo 2 Grupy łączności zostało zlikwidowane, a jej skład osobowy przeniesiony do Dowództwa 1 Grupy Łączności: ppłk łącz. Tadeusz Argasiński, na stanowisko dowódcy, mjr łącz. Zenon Konarski i mjr łącz. mgr Leon GołębiowskiDziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 11 kwietnia 1933 r., Nr 5, s. 86..
19 kwietnia 1939 po raz drugi zostało utworzone Dowództwo 2 Grupy Łączności w Warszawie. Dowództwo występowało wyłącznie w organizacji pokojowej wojska. Z chwilą zarządzenia mobilizacji uległo likwidacjiRyszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, s. 1073.. Na stanowisko dowódcy 2 GŁącz został wyznaczony płk łącz. Jan Kaczmarek.
Dowódcy 2 Grupy Łączności zostały podporządkowane następujące oddziały i pododdziały łączności: 5 batalion telegraficzny w Krakowie, 6 batalion telegraficzny w Jarosławiu, 7 batalion telegraficzny w Poznaniu, kadra 3 batalionu telegraficznego w Grodnie, kadra 4 batalionu telegraficznego w Brześciu, kadra 2 kompanii szkolnej radio w Krakowie, kadra 3 kompanii szkolnej radio w Przemyślu, stacja radiotelegraficzna nr 2 w Lidzie (jednostka mobilizująca - 77 ppRyszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, s. 133, 1172. Poprzednio był to 2 pluton radiotelegraficzny w Wilnie, a wcześniej Stacja Radiotelegraficzna Wilno.), stacja radiotelegraficzna nr 3 w Krzeszowicach pod Krakowem (2 plotRyszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, s. 457, 1172. Poprzednio był to 3 pluton radiotelegraficzny w Krzesławicach, a wcześniej Stacja Radiotelegraficzna Kraków.), stacja radiotelegraficzna nr 4 w Poznaniu (kompania łączności 14 DPRyszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, s. 494, 1172. Poprzednio był to 4 pluton radiotelegraficzny w Poznaniu, a wcześniej Stacja Radiotelegraficzna Poznań.) oraz pododdziały łączności wielkich jednostek piechoty i kawalerii stacjonujące na terenie okręgów korpusów nr: III, V, VII, IX i X, w tym również kompanię łączności Obszaru Warownego „Wilno”.
Stacje radiotelegraficzne nr 2-4 były radiostacjami stałymi głębokiego radiowywiadu. Pozostawały w bezpośredniej i wyłącznej dyspozycji Oddziału II Sztabu GłównegoTadeusz Popławski, Polskie wojska łączności w wojnie obronnej 1939 r., s. 143.. Prace radiostacji koordynował Referat Radiowywiadu Biura Szyfrów.
Dowództwa grup łączności zostały powołane „do inspekcjonowania oddziałów wojsk łączności (…) krótki okres istnienia uniemożliwił powyższym organom wykazanie się jakimikolwiek osiągnięciami”Tadeusz Popławski, Polskie wojska łączności w wojnie obronnej 1939 r., s. 139..
21 sierpnia 1939 został wydany rozkaz o sformowaniu pułku łączności w Jarosławiu. Nowa jednostka miała być utworzona z dniem 1 stycznia 1940 na bazie 6 batalionu telegraficznego oraz I batalionu pułku radio, który miał być przeniesiony z Warszawy. Z chwilą ogłoszenia powszechnej mobilizacji zarządzenia dotyczące formowania pułku zostały wstrzymaneRyszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, s. CLXIX-CLXX. Eugeniusz Kozłowski, Wojsko Polskie 1936-1939. Próby modernizacji i rozbudowy, s. 204..
Przypisy
Bibliografia Dzienniki Personalne Ministra Spraw Wojskowych. Roczniki oficerskie 1928, 1932. Tadeusz Böhm, Z dziejów naczelnych władz wojskowych II Rzeczypospolitej. Organizacja i kompetencje Ministerstwa Spraw Wojskowych w latach 1918-1939, Wydawnictwo "Bellona", Warszawa 1994, . Władysław Kozaczuk, Bitwa o tajemnice. Służby wywiadowcze Polski i Rzeszy Niemieckiej 1922-1939, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1977. Eugeniusz Kozłowski, Wojsko Polskie 1936-1939. Próby modernizacji i rozbudowy, Wydawnictwo MON, wyd. I, Warszawa 1964. Tadeusz Popławski, Polskie wojska łączności w wojnie obronnej 1939 r., Wojskowy Przegląd Historyczny Nr 4 (36), Warszawa 1965. Ryszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, Oficyna Wydawnicza „Adiutor”, Warszawa 2010, .
Kategoria:Grupy łączności II Rzeczypospolitej Kategoria:Wojsko Polskie II Rzeczypospolitej w Toruniu Kategoria:Wojsko Polskie II Rzeczypospolitej w Krakowie Kategoria:Wojsko Polskie II Rzeczypospolitej w Warszawie