Gigondas jest regionem winiarskim ograniczonym do gminy o tej samej nazwie w departamencie Vaucluse, w południowej dolinie Rodanu. 6 stycznia 1971 gmina wydzieliła się z AOC Côtes du Rhône-Villages i uzyskała status samodzielnej apelacji AOC. W Gigondas produkuje się niemal wyłącznie wino czerwone, udział wina różowego stanowi ledwie 2%. Obszar uprawy rozciąga się u stóp skalistego pasma Dentelles de Montmirail, na około 1300 haAndrée Girard: Vins de France, S. 443. Éducagri éditions, Dijon, 1999..

Podłoże i klimat thumb|Winnica pod Gigondas, w tle Dentelles de Montmirail Winnice rozciągają się na żwirowych tarasach, przemieszanych z czerwonawą gliną. Klimatolodzy wyróżniają cztery pory roku: dwie suche (krótka zima, długie lato) oraz dwie deszczowe, przy czym jesienne deszcze są bardziej intensywneLa climatologie du Vaucluse. Winnice leżą w zasięgu mistralu. Klimat jest zbliżony do śródziemnomorskiego, co odróżnia region od północnych sąsiadów, będących bardziej pod wpływem klimatu kontynentalnego. Granicę stanowi niewielki masyw górski Dentelles de Montmirail, który dzieli obszar upraw na dwie odrębne strefy: na południe od masywu jest często upalnie, zaś na północ temperatury są bardziej wyrównane. Na proces dojrzewania winogron wpływ ma również niejednolite położenie winnic - od 100 do 600 m n.p.m. na zboczachNiels Lillelund: Rhône-Vinene, S. 151ff. JP/Politikens Forlagshus A/S, Kopenhagen, 2004..

Winifikacja Podobnie jak w wielu regionach winnych poniżej 45. równoleżnika, także wino gigondas składa się z kilku odmian. Wynika to z regionalnego klimatu, który cechuje się bardzo gorącym, czasem upalnym latem, które sprzyja przejrzeniu winogron. Zjawisko pogłębia jeszcze wiatr mistral. Liczne próby winifikacji w południowej dolinie Rodanu dowiodły, że to zestawienie czynników klimatycznych nie pozwala na uzyskanie z winogron jednej odmiany wina wysokiej jakości i oddającego złożoność terroir. Użycie kilku odmian pozwala na osiągnięcie doskonałej równowagi między kwasowością, alkoholem i garbnikami, co decyduje o klasie winaPierre Charnay, op.cit., str. 172..

98% winogron jest wykorzystywanych do produkcji win czerwonych (Gigondas rouge). Pozostałe są wykorzystywane do produkcji win różowych (Gigondas rosé). Białych win nie uprawia się już w ogóle. W ramach apelacji można wykorzystywać tylko winogrona z obszaru gminy.

Odmiany winogron Wino Gigondas jest kupażowane z kilku odmian (cuvée). Dominującą odmianą jest grenache, uzupełniają ją mourvèdre lub syrah. Przepisy stanowią, że w skład wina gigondas rouge (czerwonego) powinny wchodzić odmiany: grenache (do 80%), syrah lub mourvèdre (łącznie przynajmniej 15%) oraz do 10% innych winogron dopuszczonych dla ogólnej apelacji AOC Côtes du Rhône z wyjątkiem carignan. Spośród nich najczęściej spotykany jest cinsault. Niektórzy producenci ograniczają się do trzech głównych odmian. Spotyka się wina, w których udział grenache oscyluje wokół 50%, a reszta przypada na syrah i mourvèdre po 25%Pierre Charnay, op.cit., str. 175..

Wina różowe opierają się na soku z odmiany grenache, uzupełnianym przez odmianę cinsault. Udział mourvèdre nie przekracza 10%Pierre Charnay, op.cit., str. 176..

Wymagania jakościowe Wydajność została ograniczona przepisami do jedynie 35 hl/ha. Wino musi zawierać przynajmniej 12,5% alkoholu, jednak przeważnie moc jest wyższa, w lepszych latach wino zawiera ok. 14,0% alkoholu. Beczki, w których dojrzewa wino, powinny być już wcześniej używane, aby zapobiec zdominowaniu wina przez waniliowy aromat, co jest charakterystyczne dla nowych beczek.

Dojrzewanie Czerwone wino gigondas z lepszych roczników ma potencjał starzenia powyżej 10 lat, z korzyścią dla jego struktury. Ze względu na wysoką zawartość odmiany grenache, gorsze roczniki nie znoszą dobrze długiego leżakowania w butelce i powinny być pite szybko.

Ze względu na sposób winifikacji i niską zawartość tanin trwałość win różowych określa się na 2-4 lata.

Roczniki Tabela poniżej określa średnią jakość win w dolinie Rodanu. Oceny roczników: wyjątkowe link=|14px|Wyjątkowy rocznik, wyróżniające się link=|14px|Wyróżniający się rocznik, dobre ***, przeciętne **, słabe *.

Roczniki 20002009200820072006200520042003200220012000Ocenalink=|14px|Wyjątkowy rocznik******link=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyróżniający się rocznik***link=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyróżniający się rocznikRoczniki 19901999199819971996199519941993199219911990Ocena***********link=|14px|Wyróżniający się rocznik*********link=|14px|Wyjątkowy rocznikRoczniki 19801989198819871986198519841983198219811980Ocenalink=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyróżniający się rocznik***link=|14px|Wyjątkowy rocznik**link=|14px|Wyróżniający się rocznik***link=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyjątkowy rocznikRoczniki 197019791978197719761975197419731972219711970Ocenalink=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyróżniający się rocznik*****link=|14px|Wyróżniający się rocznik*******link=|14px|Wyjątkowy rocznikRoczniki 19601969196819671966196519641963196219611960Ocena***link=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyjątkowy rocznik*************link=|14px|Wyjątkowy rocznikRoczniki 19501959195819571956195519541953195219511950Ocenalink=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyróżniający się rocznik***link=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyjątkowy rocznik**link=|14px|Wyjątkowy rocznikRoczniki 19401949194819471946194519441943194219411940Ocenalink=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyjątkowy rocznik**link=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyróżniający się rocznik****Roczniki 19301939193819371936193519341933193219311930Ocena*link=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyróżniający się rocznik*****link=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyjątkowy rocznik******Roczniki 19201929192819271926192519241923192219211920Ocenalink=|14px|Wyjątkowy roczniklink=|14px|Wyjątkowy rocznik**link=|14px|Wyróżniający się rocznik**link=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyróżniający się rocznik**link=|14px|Wyróżniający się roczniklink=|14px|Wyróżniający się rocznikŹródła : Yves Renouil (red.), Dictionnaire du vin, Éd. Féret et fils, Bordeaux, 1962; Alexis Lichine, Encyclopédie des vins et alcools de tous les pays, red. Robert Laffont-Bouquins, Paris, 1984, Les millésimes de la vallée du Rhône & Les grands millésimes de la vallée du Rhône

Produkcja W roku 1924 wyprodukowano hl wina, w 1967 Robert Bailly: Histoire du vin en Vaucluse. Domaines viticoles historiques, S. 70f, 114. Imprimerie F. Orta, Avignon, 1972. obecnie jest to około hl, co odpowiada ok. 5 milionom butelek.

Charakter Czerwone gigondas urzeka raczej swoją mocą niż elegancją. Jego charakter jest zbliżony do czerwonego châteauneuf-du-pape. Polecane jest przede wszystkim z aromatycznymi mięsami, np. dziczyzną.

Różowe gigondas dobrze komponuje się z wędlinami i serami, a także kuchnią azjatycką.

Historia Niewiele jest znalezisk archeologicznych z czasów rzymskich, które świadczyłyby o uprawie wina w epoce imperium rzymskiego. W 1866 w posiadłości Eugène'a Raspail, o którym jeszcze mowa dalej, odkopano podobiznę BachusaEugène Raspail, archéologue, géologue et paléontologue.

Około roku 1120 biskup Vaison, Rostang III nadał parafii w Gigondas lenno, w skład którego wchodziła także winnica nad rzeką Ouvèze słowami:

Dokument o tym świadczący jest najstarszym świadectwem uprawy wina w okolicy Gigondas. Kolejna wzmianka pochodzi z roku 1341, za panowania książąt orańskich. Rajmund V de Baux nadał przywileje mieszkańcom Gigondas w zamian za siedmioletnie prawo korzystania z winnicyBarthélemy, Inventaire chronologique et analytique des chartes de la Maison des Baux, Marseille, 1882, charte, . Dokument z roku 1376 wspomina o uprawie winorośli na parceli zwanej Les Bosquets, a zapiski z roku 1380 stwierdzają, że winnice rozciągały się od kaplicy w Gigondas aż do brzegu rzeki Ouvèze.

thumb|Pałac Raspail w Gigondas Historyk Jean-Joseph Expilly pisał, że okolica Gigondas jest "bogata w wino"Jean-Joseph Expilly, Dictionnaire géographique des Gaules et de la France, 1762-1770, 6 vol. Reprint : Éd. de Paris, Desaint et Saillant, ., rolnicy odwracali się od uprawy winorośli na korzyść oliwek i morw (na jedwab). Zainteresowanie krzewem winnym odżyło w 1861 roku za sprawą rodu Raspailów, przede wszystkim Eugène'a Raspail, który przejął posiadłość Bosquets, uporządkował 37 ha istniejących winnic, a w następnych latach obsadził kolejne 35 ha. Już trzy lata później wina wyprodukowane przez nich dostarczano przez port w Roquemaure nad Rodanem do Valence i Lyonu, a także dalej - do Saint-Étienne i Paryża. Klęska filoksery dziesięć lat później wstrzymała tylko na krótki czas dalszy rozwój kultury winiarskiej.

W 1956 roku nastała sroga zima, która zniszczyła gaje oliwne. Rolnicy Jean-Louis Alexandre, Albin Gaudin, René Goubert, Jules Marcel, Fernand Pézenas i Jean Souchières zdecydowali się założyć spółdzielnię winiarską, pod nazwą Cave des vignerons de Gigondas. Wina sprzedawano początkowo jako Côtes du Rhône-Villages, do używania której wieś miała prawo. Ambicja winiarzy doprowadziła do tego, że 6 stycznia 1971 INAO, organ regulacyjny we Francji przyznał wytwórcom z Gigondas, jako pierwszej gminie w dolinie Rodanu prawo do używania samodzielnej apelacji, tzw. cru. Odtąd wina wytwarzane na terenie gminy mogą być sprzedawane jako Gigondas AOC.

Zobacz też Gigondas (miejscowość)

Przypisy

Bibliografia Pierre Le Roy de Boiseaumarié, Histoire de l'appellation Côtes du Rhône, wyd. Reflets Méditerranées, Avignon, 1978. Robert Bailly, Histoire du vin en Vaucluse. Domaines viticoles historiques, wyd. F. Orta, Avignon, 1972. Pierre Charnay, Vignobles et vins des Côtes-du-Rhône, wyd. Aubanel, Avignon, 1985. Robert W. Mayberry, Wines of the Rhône Valley, a guide to origins, Rowman & Littlefield Publishers, Totawa, New Jersey, USA, 1987. Guy Jacquemont et Patrick Galant, Le Grand Livre des Côtes-du-Rhône, wyd. du Chêne, Paris, 1988. Vilmin Richard d'Allègre, Gigondas, un grand vin de France, Gannat, 1989. Charles Pomerol (red.), Terroirs et vins de France. Itinéraires œnologiques et géologiques, wyd. du BRGM, Orléans, 1990. Jean-Pierre Saltarelli, Vallée du Rhône: de l’appellation à la notion de cru, Vins magazine, n° 41, décembre 2001, styczeń-luty 2002.

Linki zewnętrzne Gigondas na stronie Inter-Rhône Region winiarski Gigondas

Kategoria:Francuskie regiony winiarskie Kategoria:Miejscowości w departamencie Vaucluse