mały|Fragment wystawy Aleksander Minorski. Fotografia to interwencja w Muzeum Warszawy
Aleksander Minorski (ur. 30 sierpnia 1906, zm. 10 kwietnia 1982 w Warszawie) – polski fotograf, operator filmowy i publicysta.
Życiorys Urodził się w Donbasie w rodzinie inżyniera górniczego, dzieciństwo spędził w Juzowce (obecnie Donieck). Po rewolucji w Rosji wraz z matką i rodzeństwem wrócił do WarszawyAnna Grabowska, Aleksandra Minorskiego fotografia Woli, Warszawa 1987, s. 2., skąd następnie trafił do Gimnazjum w Krzemieńcu. W młodości interesował się archeologią; w roku 1932 rozpoczął studia na Uniwersytecie Warszawskim na Wydziale Archeologii. Podczas studiów wstąpił do OMS "Życie" i nawiązał kontakty z Kołem Miłośników Filmu "Start"A. Minorski, Notatki filmowca, [w:] Bereziacy, Warszawa: Książka i Wiedza, 1965, s. 435.. W tym okresie próbował także sił jako reportażysta – publikował m. in. na łamach "Wiadomości Literackich" i "Dziennika Popularnego". Około roku 1934 przerwał studia i podjął pracę fizyczną na budowie Osiedla TOR, następnie jako fotograf dokumentował warunki bytowe kandydatów do otrzymania nowych mieszkańA. Minorski, Moim narzędziem była "Leica", [w:] Dzieje Woli, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe 1974, s. 256.. Jednocześnie zbliżył się do środowiska grupy plastyków "Czapka Frygijska", z którą w roku 1937 prezentował swoje fotografie podczas wystawy na RakowcuM. Kosińska, Grupa plastyków Warszawskich Czapka Frygijska, [w:] Polskie życie artystyczne w latach 1915-1939, Wrocław 1974, s. 617-618.. mały|Grób Aleksandra Minorskiego na Komunalnym Cmentarzu Północnym w Warszawie Najbardziej znane prace Minorskiego podejmowały drażliwe kwestie społeczne – przede wszystkim ubóstwo rodzin proletariackich zamieszkujących wolskie przedmieścia stolicy. Część z nich znalazła się w albumie Dola i niedola naszych dzieci, wydanym w roku 1938 z okazji Ogólnopolskiego Kongresu Dziecka. Mimo patronatu Marii Mościckiej niemal cały nakład tej publikacji (60 000 egz.) został zatrzymany i zniszczony na polecenie premiera Felicjana Sławoja SkładkowskiegoA. Mazur, Historie fotografii w Polsce, 1839–2009, Kraków: Fundacja Sztuk Wizualnych, 2009, s. 178.. Ocalało jedynie kilkaset egzemplarzy rozesłanych do różnych instytucji i czasopism. Niezbędnych zmian dokonano także na przygotowanej już wystawie Dziecko w Polsce, którą otworzono w budynku dawnej fabryki Rohn-Zieliński S.A. przy ulicy Nowogrodzkiej 74. W kwietniu 1939 roku został aresztowany i zesłany do obozu w Berezie KartuskiejH. Słomińska, Aleksander Minorski – fotografia walcząca, „Fotografia” 1969, nr 8, s. 177–180, 183–185.. Po wybuchu II wojny światowej znalazł się na terenie ZSRRW. Żdżarski, Historia fotografii warszawskie, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe 1974, s. 200.. Po 1945 pracował jako operator filmowy w Nowosybirsku. Do kraju powrócił w roku 1956. W 1970 ukazała się napisana przez Aleksandra Minorskiego zbeletryzowana biografia pioniera lotnictwa i rzeźbiarza ludowego Jana Wnęka pod tytułem Ikar znad Dunajca.
Spoczywa na Komunalnym Cmentarzu Północnym w Warszawie (kw. E-VII-3-5).
Upamiętnienie
od listopada 1987 do marca 1988 w Muzeum Woli pokazywana była wystawa Aleksandra Minorskiego fotografia Woli (kuratorka: Anna Grabowska) od marca do września 2026 w Muzeum Warszawy prezentowana była wystawa Aleksander Minorski. Fotografia to interwencja (kuratorka: Karolina Puchała-Rojek); pod tym samym tytułem ukazała się także pierwsza publikacja ukazująca bogaty dorobek twórcy
Przypisy
Bibliografia Łukasz Biskupski, Kinofilia zaangażowana. Stowarzyszenie Miłośników Filmu Artystycznego "Start" i upowszechnianie kultury filmowej w latach 30. XX w., Łódź: Wydawnictwo Przypis 2017. ISBN 978-83-62409-72-3 Danuta Jackiewicz, Rola fotografii w dwudziestoleciu międzywojennym w Polsce, [w:] 100 x 100. Sto zdjęć z okazji stulecia odzyskania przez Polskę niepodległości, Warszawa 2018, s. 12-18. ISBN 978-83-927590-7-2 Aleksander Minorski, Moim narzędziem była "Leica", [w:] Dzieje Woli, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe 1974, s. 255-266. Aleksander Mionorski. Fotografia to interwencja, red. Karolina Puchała-Rojek, Warszawa: Muzeum Warszawy, 2026. ISBN 978-83-981875-3-4
Wacław Żdżarski, Historia fotografii warszawskie, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe 1974, s. 197-200.
Linki zewnętrzne
Fotografia Aleksandra Minorskiego w zbiorach Muzeum Warszawy
Kategoria:Polscy fotografowie Kategoria:Polscy reżyserzy filmowi Kategoria:Polscy pisarze Kategoria:Urodzeni w 1906 Kategoria:Zmarli w 1982 Kategoria:Pochowani na cmentarzu komunalnym Północnym w Warszawie