Leon Bornus, ps. Hieronim Barcicki, Boryna, Klucznik (ur. 30 czerwca 1912 w Rożdżałowie, zm. 26 września 2010 w PuławachNa podstawie notki wspomnieniowej na stronie Instytutu Sadownictwa) – profesor doktor habilitowany, polski wojskowy, pułkownik, komendant obwodu Chełm Okręgu Lublin Batalionów Chłopskich oraz obwodu Chełm Okręgu Lublin Armii Krajowej, pszczelarz, wieloletni kierownik puławskiego Oddziału Pszczelnictwa Instytutu Sadownictwa i Kwiaciarstwa im. Szczepana Pieniążka.
Życiorys Urodził się jako syn Stanisława Bornusa i Agnieszki z domu Wójtiuk. Przed wybuchem II wojny światowej uzyskał niepełne wykształcenie wyższe. Był elewem szkoły podchorążych i po jej ukończeniu jako prymus w roczniku 1935 uzyskał stopień podporucznika z dniem 1 stycznia 1937.
Brał udział w kampanii wrześniowej w szeregach batalionu marszowego 34 pułku piechoty, broniąc Twierdzy Brzeskiej. Był adiutantem dowódcy II batalionu kapitana Stommy. Został awansowany w dniu 1 października 1939 do stopnia porucznika przez podpułkownika Alojzego Horaka. Jako podoficer dostał się do radzieckiej niewoli, z której zbiegł. Powrócił do rodzinnej wsi, gdzie nauczał w miejscowej szkole. W 1940 rozpoczął działalność podziemną, organizując ruch ludowy w powiecie chełmskim. Należał do SL „Roch”. Z początkiem 1943 został komendantem obwodu Chełm Batalionów Chłopskich, zastępując na tym stanowisku Jana Nowosada. W sierpniu 1943, po scaleniu BCh z AK, został komendantem tej ostatniej organizacji w obwodzie Chełm i pełnił tę funkcję do jesieni 1944. Został awansowany do stopnia majora rozkazem Komendy Głównej BCh nr 5 z dnia 30 maja 1944.
W 1946 dokończył studia na KUL. Przez dwa lata był pracownikiem naukowym tego Uniwersytetu uzyskując w 1948 tytuł naukowy doktora. W 1947 podjął prace badawcze w Instytucie Pszczelarstwa w Lublinie, które prowadził do 1984. W latach czterdziestych XX wieku był nękany przez UB. W 1951 rozpoczął pracę w puławskim oddziale Instytutu Sadownictwa i Kwiaciarstwa im. Szczepana Pieniążka. W 1966 został jego kierownikiem. W 1984 przeszedł na emeryturę.
Współorganizował Stowarzyszenia byłych Żołnierzy Batalionów Chłopskich, był wiceprzewodniczącym Federacji w Warszawie.
Decyzją ministra obrony narodowej z dnia 6 kwietnia 1999 został mianowany na stopień pułkownika.
Został pochowany 30 września 2010 na cmentarzu parafialnym parafii św. Józefa w Puławach.
Dorobek naukowy Uzyskane tytuły i stopnie zawodowe i naukowe: magister (1946) doktor (1948) doktor habilitowany (1958) profesor nadzwyczajny (tyt.) (1964) profesor zwyczajny (tyt.) (1974)
Wypromował 5 doktorów, przygotował 19 ekspertyz habilitacyjnych, 13 ocen na tytuł profesorski oraz 21 ekspertyz sądowych i wydawniczych.
Wydał 93 prace naukowe, z czego 31 za granicą, 23 książkowe, 122 artykuły popularnonaukowe. Spośród ważniejszych książek można wymienić m.in.: Hodowla pszczół ABC mistrza pszczelarstwa Zakładanie i obsługa pasieki Encyklopedia pszczelarska
Należał do krajowych i zagranicznych organizacji naukowych: International Bee Research Association (Wielka Brytania, 1963–1978) PTP im. Kopernika (Puławy, prezes 1972–1976) Apimondia (Rzym, 1958–1996, od 1985 członek honorowy) Komitet Nauk Ogrodniczych PAN (od 1972, od 1991 członek honorowy) Pszczelnicze Towarzystwo Naukowe (1983–1996, założyciel, prezes i członek honorowy)
Był wiceprezesem Światowego Kongresu Pszczelarstwa w 1987 w Warszawie. W latach 1959–1984 współorganizował liczne konferencje pszczelarskie.
Był członkiem rad naukowych: Instytutu Sadownictwa i Kwiaciarstwa im. Szczepana Pieniążka Wydziału Nauk o Zwierzętach Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie Centralnego Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Opakowań Centrum apiterapii we wsi Kamianna APIS w Lublinie CSOP w Warszawie (1960–1990)
Ordery i odznaczenia 13 krzyży i 31 orderów, w tym: Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami (dwukrotnie) Srebrny Krzyż Zasługi Krzyż Armii Krajowej Krzyż Batalionów Chłopskich Zasłużony Działacz Kultury
Przypisy
Bibliografia
Złota Księga Nauki Polskiej – Naukowcy Zjednoczonej Europy, Mastermedia sp. z o.o. , s. 64
Linki zewnętrzne
Kategoria:Absolwenci Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II Kategoria:Członkowie Komitetu Nauk Ogrodniczych PAN Kategoria:Członkowie Stronnictwa Ludowego „Roch” Kategoria:Komendanci Obwodów AK Kategoria:Komendanci Obwodów BCh Kategoria:Ludzie związani z Puławami Kategoria:Obrońcy twierdzy brzeskiej (1939) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Armii Krajowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Batalionów Chłopskich Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami Kategoria:Polscy entomolodzy Kategoria:Polscy nauczyciele Kategoria:Polscy pszczelarze Kategoria:Pułkownicy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Urodzeni w 1912 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II Kategoria:Odznaczeni odznaką „Zasłużony Działacz Kultury” Kategoria:Zmarli w 2010