Jan Deodat Bołoz Antoniewicz (ur. 3 maja 1858 w Skomorochach, zm. 29 września 1922 w Bad Elster) – polski historyk i teoretyk sztuki pochodzenia ormiańskiego.
Życiorys Urodził się 3 maja 1858 w Skomorochach koło Buczaczad’Abancourt, s. 137.. Pochodził z ormiańskiejRemigiusz Okraska, Za Korzenie.Ludy. Ormianie Polscy. http://zakorzenianie.most.org.pl/za8/04.htm rodziny szlacheckiej Antoniewiczów de Bołoz, był synem ziemianina Antoniego (w 1870 odnotowany jako członek czynny oddziału buczacko-czortkowsko-zaleszczyckiego c. k. Galisyjskiego Towarzystwa Gospodarczego we LwowieSzematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkiem Księstwem Krakowskiem na rok 1870. Lwów: galicyjska drukarnia rządowa, 1870, s. 574.) i AlbinyAntoniewicz Jan. W: Polski Słownik Biograficzny. Uzupełnienia i sprostowania do tomów 01-40. Warszawa – Kraków, 2002, s. 7.. Kształcił się w gimnazjach bernardynów w Meranie, następnie w Bolzano i Krakowie. W 1876 podjął studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim, wkrótce jednak przeniósł się na germanistykę i romanistykę na tej samej uczelni (1876–1880); odbył ponadto studia filologiczne na Uniwersytecie Wrocławskim, a w latach 1884–1886 studia z historii sztuki, estetyki i filozofii na uniwersytecie w Monachium. Obronił doktorat na Uniwersytecie Jagiellońskim w 1880 na podstawie pracy Ueber die Enstehung des Schiller'schen Demetrius.
Członek Rady powiatowej w Buczaczu jako przedstawiciel grupy większych posiadłości oraz prezes jej Wydziału (marszałek) m.in. w 1892Szematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkiem Księstwem Krakowskiem na rok 1892. Lwów: drukarnia Władysława Łozińskiego, 1892, s. 240–241..
Od 1893 wykładał historię sztuki na Uniwersytecie Lwowskim; początkowo był profesorem nadzwyczajnym, od 1898 profesorem zwyczajnym. Kierował Katedrą Historii Sztuki Nowożytnej, a od 1894 także Instytutem Historii Sztuki; w roku akademickim 1902/1903 pełnił funkcję dziekana Wydziału Filozoficznego. W latach 1894–1918 był ponadto konserwatorem zabytków sztuki w Urzędzie Konserwatorskim we Lwowie.
Zajmował się historią sztuki renesansowej i współczesnej, teorią sztuki, a także historią literatury polskiej. Badał m.in. twórczość Tycjana i Leonarda da Vinci oraz dekorację rzeźbiarską Kaplicy Zygmuntowskiej. Opracował pierwszy polski zarys historii malarstwa, ze szczególnym uwzględnieniem polskich malarzy XVIII i XIX wieku; zajmował się twórczością Grottgera, urządzał wystawy malarskie (m.in. Malczewskiego).
W 1897 został członkiem korespondentem, w 1914 członkiem czynnym Akademii Umiejętności. W 1920 należał do grona współzałożycieli Towarzystwa Naukowego we Lwowie. Od 1920 był prezesem Polskiego Związku Historyków Sztuki (a także prezesem Oddziału Lwowskiego związku).
Twórczość Ogłosił ponad 130 prac naukowych, m.in.: Poezya polska w Ameryce (1881) O średniowiecznych źródłach do rzeźb, znajdujących się na szkatułce z kości słoniowej w skarbcu Katedry na Wawelu (1885) Zur Geschichte des Humanismus und der Renaissance in Polen (1886) „Ostatni” Krasińskiego (1889) Ikonographisches zu Chrestien de Troyes (1890) O nieznanych utworach Z. Krasińskiego (1890) Młodość Krasińskiego: próba syntezy (1891) Katalog der retrospectiven Ausstellung polnischer Kunst 1764–1886 (1894) Bohater ostatniej powieści Sienkiewicza: studyum nad „Bez dogmatu” (1896) Historya, filologia i historya sztuki : odczyt wygłoszony na IV Walnem Zgromadzeniu Towarzystwa filologicznego we Lwowie d. 23 maja 1896 r. (1897) Cele i drogi sztuki kościelnej (1897) Zygmunt Krasiński i dzieło Stanisława Tarnowskiego (1897) Historya, filologia i historya sztuki (1897) O malarstwie polskiem: z powodu dzieła J. Mycielskiego (1898) Świątynia zagadkowa Lionarda da Vinci (1900) O wieczerzy Lionarda da Vinci: (Das Abendmahl Lionardos) (1904) Senae Triplices: uwagi o sztuce syeneńskiej i florentyńskiej z powodu „Sieny” Kazimierza Chłędowskiego (1905) Raz jeszcze „Nasz Raffael” (?) (1908) Grottger (1910) „Wojna” Artura Grottgera (1911) Stance Zygmunta Krasińskiego (1911) Wykład Jana Bołoza Antoniewicza Klasycy i romantycy wobec sztuki [... 15 marca 1917] (1917) Leonardo da Vinci: w czterechsetletnią rocznicę jego śmierci 2 maja 1519 (1919) „Lament” opatowski i jego twórca” (1921)
Przypisy
Bibliografia Biogramy uczonych polskich. Część I: Nauki społeczne, zeszyt 1: A–J. Wrocław 1983. Łozińska-Hempel Maria, Z łańcucha wspomnień, Wyd. Literackie, s. 164-169, Kraków 1986, ISBN: 8308012183
Literatura uzupełniająca Reprint: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Kraków 1989,
Linki zewnętrzne Jan Antoniewicz-Bołoz. [dostęp 2017-02-08] Dzieła Jana Bołoza Antoniewicza w bibliotece Polona
Jan Antoniewicz-Bołoz Kategoria:Członkowie Rady Powiatowej Buczackiej (autonomia galicyjska) Kategoria:Marszałkowie Rad Powiatowych Galicji Kategoria:Polscy historycy sztuki Kategoria:Polscy historycy literatury Kategoria:Polscy teoretycy sztuki Kategoria:Urodzeni w 1858 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie Kategoria:Zmarli w 1922