Warszawski pułk ułanów – oddział kawalerii Wojska Polskiego improwizowany w czasie kampanii wrześniowej.
Formowanie i działania wojenne W trakcie bitwy w Borach Tucholskich Pomorska Brygada Kawalerii poniosła znaczne straty, a zniszczeniu uległy dwa z jej czterech pułków – 16 Pułk Ułanów i 18 Pułk Ułanów, który wykonał słynną szarżę pod Krojantami. W tej sytuacji dowódca brygady, płk Adam Zakrzewski, wraz z dowódcą 2 Pułku Szwoleżerów Rokitniańskich, ppłk. Józefem Trepto, udał się w celu jej odtworzenia do Garwolina, gdzie znajdował się Ośrodek Zapasowy Kawalerii „Garwolin”.
W związku z niekorzystną sytuacją na froncie, poszczególne szwadrony formowane z rezerwistów Pomorskiej Brygady Kawalerii były kierowane natychmiast do zabezpieczenia mostów na Wiśle, wobec czego zdecydowano się na inne rozwiązanie. 7 września z rezerwistów Mazowieckiej Brygady Kawalerii ppłk Józef Trepto rozpoczął formowanie rezerwowego pułku kawalerii, który od miejsca stacjonowania dowództwa i niektórych oddziałów macierzystej brygady, przyjął nazwę Warszawski Pułk Ułanów. W jego skład weszło siedem szwadronów (oprócz 1 Pułku Kawalerii KOP, pozostałe pułki miały po cztery szwadrony): złożone z dwóch szwadronów dywizjony 1 Pułku Szwoleżerów, 7 Pułku Ułanów i 11 Pułku Ułanów, oraz szwadron Szkoły Podchorążych Rezerwy Kawalerii. Dodatkowo 15 września w skład pułku włączono oficerów i luzaków z rozformowanego Centrum Wyszkolenia Kawalerii.
13 września pułk włączono do Kombinowanej Brygady Kawalerii płk. Adama Zakrzewskiego, walczącej w ramach Frontu Północnego gen. Dąb-Biernackiego. Pierwszym zadaniem pułku była osłona linii Wieprza na odcinku Borowica-Nadpole. 18 września Warszawski Pułk Ułanów, wspólnie z oddziałami 39 Dywizji Piechoty, wzięły udział w nieudanym ataku na Krasnystaw, gdzie poniósł pierwsze straty. 20 września Kombinowana Brygada Kawalerii otrzymała rozkaz ataku na Komarów, który został zajęty przez Warszawski Pułk Ułanów i 4 Pułk Ułanów Zaniemeńskich o zmroku 21 września. Następnie, działając w ramach Grupy Operacyjnej Kawalerii gen. Andersa, Kombinowana Brygada Kawalerii miała nacierać na Suchowolę i Jacnię, zaś sam pułk miał atakować wspólnie z resztkami Wileńskiej Brygady Kawalerii. Nie mogąc jednak ich odnaleźć, ruszył do ataku sam, wsparty później przez 8 Pułk Ułanów Księcia Józefa Poniatowskiego. Prowadzone w szyku pieszym natarcie, mimo początkowych sukcesów, zostało powstrzymane, zaś po wyjściu Niemców na tyły polskie oddziały ponosząc ciężkie straty musiały się wycofać. Oddziały brygady, w tym Warszawski Pułk Ułanów, w znacznej mierze rozbite i rozproszone, zebrały się 23 września w kolonii Niemirówek pod Krasnobrodem, gdzie płk Zakrzewski wydał rozkaz przebijania się małymi grupami na Węgry.
+Obsada personalna Warszawskiego Pułku UłanówStanowiskoStopień, imię i nazwiskoUwagidowództwodowódca pułkuppłk dypl. kaw. Józef Trepto (2 pszwol.)†1940 Charkówzastępca dowódcyppłk kaw. Zdzisław Dziadulski (11 puł.)†1940 Charkówadiutantpor. kaw. Zdzisław GadomskiPolskie Siły Zbrojnedowódca pocztupor. kaw. rez. Michał Gątkiewicz (11 puł.)23 IX 1939 kontuzjowany, niemiecka niewolakwatermistrzmjr kaw. Antoni Głuchowski (7 puł.)†23 IX 1939 Jacnia lub Wola Bożadywizjon 1 pułku szwoleżerówdowódca dywizjonuppłk kaw. Piotr Głogowskiadiutantrtm. rez. Jerzy Paweł Romocki22 IX 1939 rannydowódca 1 szwadronupor. Stefan Smolicz (1 pszwol.)18 IX 1939 ciężko ranny w Krasnymstawieppor. kaw. rez. Józef Garliński (1 pszwol.)18–23 IX 1939, ranny w Jacnidowódca 2 szwadronurtm. Lubomir Konrad Packiewiczniemiecka niewoladywizjon 7 pułku ułanówdowódca dywizjonumjr kaw. Antoni Głuchowski (7 puł.)dowódca 1 szwadronurtm. Jerzy Karwat19 IX 1939 dołączył do I rzutudowódca 2 szwadronupor. Cezary Aleksander Baranowskidywizjon 11 pułku ułanówdowódca 1 szwadronurtm. Stanisław Kociejowski1943 aresztowany, zaginąłdowódca 2 szwadronurtm. Józef Dworakowskiniemiecka niewolaszwadronu Szkoły Podchorążych Rezerwy Kawaleriidowódca szwadronurtm. Henryk Lewandowicz (4 psk)niemiecka niewola
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Pułki kawalerii II Rzeczypospolitej Kategoria:Polskie pułki ułanów Kategoria:Polskie pułki kawalerii z okresu kampanii wrześniowej Kategoria:Polskie jednostki kawalerii rozwiązane w 1939