Monaster św. Antoniego – monaster męski i żeński w Radecznicy, działający w latach 1881–1915.
Historia Przyczyny utworzenia Monaster w Radecznicy był jednym z żeńskich klasztorów prawosławnych na terenie guberni lubelskiej. Jego celem, według biskupa lubelskiego Modesta (Strielbickiego), było prowadzenie misji prawosławnej wśród ludności pounickiej na terenie Zamojszczyzny oraz kontynuowanie tradycji pielgrzymkowej przez miejscową ludność na święto ku czci św. AntoniegoS. Dmitruk, Skład osobowy prawosławnego domu zakonnego pw. św. Antoniego Pieczerskiego w Radecznicy w latach 1881–1899, „Elpis. Czasopismo Teologiczne Katedry Teologii Prawosławnej Uniwersytetu w Białymstoku”, t. 16, Białystok 2014, s. 184..
Monaster zorganizowano w porzuconych budynkach należących wcześniej do skasowanego przez carat klasztoru bernardynówHistoria kościoła w Radecznicy na jego oficjalnej stronie., a następnie do męskiego klasztoru prawosławnegoStrona monasteru w Sakach.. Patronem monasteru był święty mnich Antoni Pieczerski, którego kult miał w planach władz carskich wyprzeć silny w okolicy kult św. Antoniego Padewskiego, patrona klasztoru bernardyńskiegoGrzesiak K.: Diecezja lubelska wobec prawosławia w latach 1918–1939. Wydawnictwo Archidiecezjalne GAUDIUM, 2010, s. 157–158. ..
Monaster męski w latach 1881–1897 Monaster męski w Radecznicy nie zgromadził większej wspólnoty mniszej. W 1887 przebywało w niej pięciu mężczyzn. W latach 1891–1897 przełożonym klasztoru był hieromnich Krzysztof (Sakowicz), autor licznych pieśni paraliturgicznych wykonywanych w Rosyjskim Kościele PrawosławnymS. Dmitruk, Zapomniany autor „Kriestnoj Piesni”, nr 3(321), marzec 2012.
Monaster żeński (1899-1915) W 1899 monaster został przemianowany na klasztor żeński. Jego pierwszą przełożoną została zakonnica z monasteru w Leśnej, mniszka Atanazja, córka gubernatora siedleckiego Stiepana Gromieki. Powtarzała ona w Radecznicy model życia zakonnego znany już z Leśnej oraz innych monasterów tworzonych przez mniszki wywodzące się z tego klasztoru (Wirów, Teolin). W skład radecznickiej wspólnoty zakonnej była pochodząca ze wsi Złotniki siostra Zofia (Klimczuk) – późniejsza pielęgniarka szpitala w SzczebrzeszynieWspomnienia Zofii (Klimczuk) – siostry prawosławnego monasteru w Radecznicy, oprac. S. Dmitruk, „Res Historica”, t. 53, Lublin 2017, s. 356..
Zakonnice pracowały w tkalni, pisały ikony, prowadziły szkołę dwuklasową oraz szkoły dla kobiet kształcące ogrodniczki i sadowniczki. Prowadziły również aptekę i szpital. Monaster był ważnym celem pielgrzymkowym – w dniu jego patrona odnotowywano przybycie nawet 50 tys. pątników. Od 1903 monaster radecznicki posiadał swoją filię w Turkowicach. Rok wcześniej powstała cerkiew w Trzęsinach, która również pozostawała pod ich opieką.
mały|Kościół bernardyński w Radecznicy. W latach 1899–1915 cerkiew monasterska Monaster istniał do 1915, kiedy zakonnice udały się na bieżeństwo. Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę władze zwróciły zabudowania Kościołowi katolickiemu. W części budynków powstał szpitalStrona monasteru na Górze Grabarce..
W Radecznicy znajduje się cmentarz, na którym chowano mniszki zmarłe w monasterze, zaś przy kościele św. Antoniego, dawniej monasterskiej cerkwi, jest nagrobek mnicha Krzysztofa (Sakowicza)Zamojska pielgrzymka motocyklowa do Radecznicy..
Przypisy
Bibliografia U. A. Pawluczuk, Życie monastyczne w II Rzeczypospolitej, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok 2007, . S. Dmitruk, Skład osobowy prawosławnego domu zakonnego pw. św. Antoniego Pieczerskiego w Radecznicy w latach 1881–1899, „Elpis. Czasopismo Teologiczne Katedry Teologii Prawosławnej Uniwersytetu w Białymstoku”, t. 16, Białystok 2014. Wspomnienia Zofii (Klimczuk) – siostry prawosławnego monasteru w Radecznicy, oprac. S. Dmitruk, „Res Historica”, t. 53, Lublin 2017.
Kategoria:Monastery eparchii chełmsko-warszawskiej Kategoria:Nieczynne klasztory prawosławne w Polsce Kategoria:Monastery eparchii chełmskiej (Patriarchat Moskiewski) Monaster