Kurtyna w górę (właściwie Kabaret Olgi Lipińskiej) – cykl telewizyjnych programów kabaretowych Olgi Lipińskiej, który był bezpośrednim następcą cyklu Właśnie leci kabarecik. Kurtyna w górę to nieformalny tytuł cyklu, który w rzeczywistości nosił tytuł Kabaret Olgi Lipińskiej, ale przylgnął do niego z czasem, dla odróżnienia od nowej serii kabaretów realizowanej w latach 1990-2005.
Miejscem akcji był mały teatrzyk rewiowy (scena, kulisy i gabinet dyrekcji), w którym stale próbowano doprowadzić do powstania spektaklu, jednak nigdy się to nie udawało. W zamierzeniu autorki to miała być zawoalowana aluzja do sytuacji w kraju na przełomie lat 70. i 80. XX wieku.
Kabaret był premierowo emitowany w ramach bloku programowego Tylko w niedzielę. Produkcję programu przerwano wbrew woli autorki w 1981 roku, kiedy 13 grudnia został wprowadzony stan wojenny. Dzień wcześniej, do późnych godzin wieczornych, nagrywano nigdy nie ukończony potem odcinek pt. Blondynka. Trzy lata później kabaret na krótko powrócił na antenę.
Obsada AktorRolaOkres występowaniaJanusz Gajoswoźny Turecki1977–1981, 1984Jan Kobuszewskipan Janek, przewodniczący Związku Zawodowego1977–1981Wojciech Pokorapan Dyrektor1977–1979Janusz Rewińskidyrektor Misiek1978Tutaj w roli menadżera Maryli Rodowicz., 1980–1981, 1984Barbara Wrzesińskapanna Basieńka1977–1981, 1984Krystyna Sienkiewiczpanna Krysia1978–1979Piotr Fronczewskipan Piotruś1977–1980, 1984Marek Kondratpan Marek1979, 1981, 1984Izabella OlejnikBellissima1980–1981, 1984Iwona BiernackaMała1980–1981, 1984Tadeusz KwintaMyszowaty1979–1981, 1984Czesław Majewskipan Czesio1977–1981, 1984 Gościnnie w programie wystąpili m.in. Maryla Rodowicz, Magdalena Zawadzka, Krzysztof Kowalewski, Witold Dębicki, Wiktor Zborowski, Joachim Lamża, Joanna Żółkowska, Sylwester Maciejewski, Kazimierz Brusikiewicz, Bohdan Łazuka, Jacek Czyż, Jan Tadeusz Stanisławski czy Krzysztof Stroiński.
Lista odcinków W tabeli podano nazwiska aktorów występujących tylko w premierowych skeczach i piosenkach (nie uwzględniono powtórek). NumerprogramuTytułData premieryDzień tygodniai godzina emisjiŹródłoIKaloryferyTytuł nawiązuje do miniatury scenicznej Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego pod tym samym tytułem, należącej do cyklu Teatrzyk Zielona Gęś.11 grudnia 1977niedziela 22:55Wystąpili: Barbara Wrzesińska, Magdalena Zawadzka, Witold Dębicki, Piotr Fronczewski, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Krzysztof Kowalewski, Krzysztof Majchrzak, Wojciech Pokora, Wiktor Zborowski, Czesław MajewskiIIRury15 stycznia 1978niedziela 21:55Wystąpili: Barbara Wrzesińska, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Krzysztof Kowalewski, Wojciech Pokora, Czesław Majewski, Marek SiudymIIIKomisja26 lutego 1978niedziela 22:20Wystąpili: Barbara Wrzesińska, Krystyna Sienkiewicz, Witold Dębicki, Joachim Lamża, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Wojciech Pokora, Czesław Majewski, Marta BochenekIVPremiera16 kwietnia 1978niedziela 21:55Wystąpili: Barbara Wrzesińska, Krystyna Sienkiewicz, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Wojciech Pokora, Czesław Majewski, Zofia RudnickaVKontrola22 października 1978niedziela 22:40Wystąpili: Barbara Wrzesińska, Krystyna Sienkiewicz, Witold Dębicki, Joanna Żółkowska, Piotr Fronczewski, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Wojciech PokoraVIGwiazda19 listopada 1978niedziela 22:55Wystąpili: Maryla Rodowicz, Janusz Rewiński, Barbara Wrzesińska, Krystyna Sienkiewicz, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Wojciech Pokora, Marta BochenekVIIPubliczność28 stycznia 1979niedziela 22:50Wystąpili: Barbara Wrzesińska, Krystyna Sienkiewicz, Piotr Fronczewski, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Wojciech Pokora, Jerzy DerfelVIIIPieczarki25 marca 1979niedziela 23:00Wystąpili: Barbara Wrzesińska, Krystyna Sienkiewicz, Kazimierz Brusikiewicz, Bohdan Łazuka, Piotr Fronczewski, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Wojciech Pokora, Marta Bochenek, Czesław MajewskiIXRevue29 kwietnia 1979niedziela 23:05Wystąpili: Barbara Wrzesińska, Magdalena Zawadzka, Irena Szewczykówna, Piotr Fronczewski, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Wojciech Pokora, Marek Kondrat, Sylwester Maciejewski, Czesław Majewski, Zofia RudnickaXDyrekcja29 lipca 1979niedziela 22:50Wystąpili: Maryla Rodowicz, Magdalena Zawadzka, Piotr Fronczewski, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Marek Kondrat, Jacek Czyż, Marta Bochenek, Czesław MajewskiXIDuchy25 listopada 1979niedziela 22:30Wystąpili: Piotr Fronczewski, Marek KondratXIIGość26 grudnia 1979środa 22:45Wystąpili: Maryla Rodowicz, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Marek Kondrat, Tadeusz Kwinta, Zofia Rudnicka, Czesław MajewskiXIIINiespodzianka8 czerwca 1980niedziela 22:40Wystąpili: Iwona Biernacka, Izabella Olejnik, Barbara Wrzesińska, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Tadeusz Kwinta, Jan Tadeusz Stanisławski, Czesław MajewskiXIVList28 września 1980niedziela 22:30Wystąpili: Janusz Rewiński, Iwona Biernacka, Izabella Olejnik, Barbara Wrzesińska, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Tadeusz Kwinta, Marta BochenekXVJubileusz14 grudnia 1980niedziela 22:15Wystąpili: Janusz Rewiński, Iwona Biernacka, Izabella Olejnik, Barbara Wrzesińska, Piotr Fronczewski, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Tadeusz Kwinta, Czesław MajewskiXVIJajko8 lutego 1981niedziela 22:15Wystąpili: Janusz Rewiński, Iwona Biernacka, Izabella Olejnik, Krystyna Tkacz, Marek Kondrat, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Tadeusz Kwinta, Czesław MajewskiXVIIChór12 kwietnia 1981niedziela 20:20Wystąpili: Janusz Rewiński, Iwona Biernacka, Izabella Olejnik, Marek Kondrat, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Tadeusz Kwinta, Krzysztof StroińskiXVIIIMisiek4 października 1981niedziela 22:00Wystąpili: Janusz Rewiński, Iwona Biernacka, Izabella Olejnik, Barbara Wrzesińska, Marek Kondrat, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski, Tadeusz Kwinta, Zofia RudnickaXIXBlondynkaZarejestrowany fragment niedokończonego kabaretu z przedednia wybuchu stanu wojennego – 12 grudnia 1981 roku./Alternatywa1 stycznia 1984niedziela 23:30Wystąpili: Janusz Rewiński, Iwona Biernacka, Izabella Olejnik, Barbara Wrzesińska, Piotr Fronczewski, Marek Kondrat, Janusz Gajos, Jan Kobuszewski (fragment z 1981 roku), Tadeusz Kwinta, Czesław MajewskiXXJak się nie kręć...29 grudnia 1984sobota 22:35Wystąpili: Janusz Rewiński, Iwona Biernacka, Barbara Wrzesińska, Czesław Majewski, Jerzy Bończak, Zbigniew Buczkowski, Witold Dębicki, Sylwester Maciejewski, Paweł Dłużewski.
Kabarety sylwestrowe Pomiędzy zakończonym cyklem Kurtyna w górę a Kabaretem Olgi Lipińskiej (1990-2005) powstały jeszcze dwa programy specjalne w 1986 i 1987 roku, które były emitowane w sylwestrowe wieczory. TytułData premieryDzień tygodniai godzina emisjiŹródłoKabaret sylwestrowy31 grudnia 1986środa 22:50Wystąpili: Barbara Wrzesińska, Bohdan Smoleń, Tatiana Kwiatkowska, Olga LipińskaWieczór sylwestrowy31 grudnia 1987czwartek 22:35Wystąpili: Barbara Wrzesińska, Krystyna Sienkiewicz, Piotr Fronczewski, Jan Kobuszewski, Marek Kondrat, Wojciech Pokora, Jerzy Turek, Wiktor Zborowski, Dorota Furman, Ewa Małachowska, Hanna Śleszyńska, Jolanta Wesołowska, Czesław Majewski, Olga Lipińska
Krytyka i kontrowersje W czasach PRL kabaret budził szczególną niechęć u publicystów związanych z betonowym skrzydłem PZPR (m.in. Bożeny Krzywobłockiej). Do osób nieprzychylnych twórczości Lipińskiej zaliczali się także Stanisława Gierkowa i Zofia Gomułkowa. Zarzucano jej podważanie sukcesów PRL (por. kurtyna ciągle opadająca w dół), naigrawanie się z socjalizmu i promowanie „zgnilizny moralnej” w swoim programie.
W 1978 roku kabaret Lipińskiej zdjęto z anteny na osiem miesięcy za opowiedziany przez Jana Kobuszewskiego dowcip o pierogach: „Kto zamawiał ruskie? Nikt, same przyszli” – stało się to za interwencją ambasady radzieckiej, która dopatrzyła się w dowcipie aluzji do obecności wojsk radzieckich w Polsce.
Kurtyna w górę na DVD W 2008 roku ukazało się 21 odcinków Kabaretu Olgi Lipińskiej na siedmiu płytach DVD. Od 22 września 2008 roku premiery kolejnych albumów trafiały do sprzedaży co dwa tygodnie do salonów sieci Empik. Na siedmiu płytach znalazła się zdecydowana większość cyklu Kurtyna w górę (z wyjątkiem programów Duchy i Jak się nie kręć...), a także specjalne Kabarety Sylwestrowe z 1986 i 1987 roku oraz program Goście Studia 2 z 1977 roku.
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Kabaret Olgi Lipińskiej Kategoria:Telewizyjne programy emitowane w czasach PRL