Lubin Baugin (ur. ok. 1610–1612 w Pithiviers, zm. 18 lipca 1663 w Paryżu) – francuski malarz barokowy, znany najbardziej z kompozycji martwych natur.

Życiorys Uczył się w Fontainebleau. Tytuł mistrzowski otrzymał w Paryżu w 1629 roku (podobnie jak Antoine Le Nain). Następnie wyjechał do Rzymu, skąd powrócił w 1641. W 1653 został członkiem królewskiej Akademii Sztuki.

Na jego dorobek składają się dwie grupy dzieł. Pierwsza to martwe natury, uważane za dzieła młodzieńcze, wykonane przed wyjazdem malarza do Włoch. Znane są cztery takie obrazy: Martwa natura z waflami (lub Deser), Pięć zmysłów (oba w Luwrze), Martwa natura ze świecą (Galleria Spada, Rzym) i Czara z owocami (Musée des Beaux-Arts, Rennes). Prace te odznaczają się harmonią oraz wyważoną i wysublimowaną kompozycją.

Przedstawione na obrazie Pięć zmysłów przedmioty mają obrazować właśnie zmysły: lustro – wzrok, chleb i wino – smak, goździki – węch, mandora (fr. mandore – lutnia sopranowa, bardzo popularna na początku XVII wieku we Francji) – słuch, karty i sakiewka – dotyk. Wszystkie cztery obrazy sygnowane są nazwiskiem „Baugin” i początkowo (czyli od ok. 1930, gdy dzieła zostały odkryte) historycy sztuki nie wiązali ich ze znanym z dzieł religijnych malarzem Lubinem Bauginem. Dopiero Michel Faré przedstawił powszechnie przyjmowaną dziś hipotezę, że autorem obu grup dzieł jest ten sam artystaA. Dulewicz, Encyklopedia sztuki francuskiej, Warszawa 1997, s. 50..

Podczas pobytu we Włoszech Baugin uległ wpływowi twórczości Guido Reniego do tego stopnia, że zwany jest petit Guido („małym Guidem”). Dzieła Baugina powstałe w Rzymie i po powrocie do Francji znacząco różnią się od wcześniejszych dzieł, zarówno pod względem tematu, jak i stylu, stanowiąc odrębną, drugą grupę. Zamiast rygorystycznie komponowanych martwych natur, Baugin zaczął tworzyć dzieła religijne o charakterze dekoracyjnymA. Brejon de Lavergnée, Lubin Baugin. Orléans and Toulouse, „The Burlington Magazine”, t. 144, nr 1191 (01.2002), s. 376.. Malował zarówno niewielkie przedstawienia Świętej Rodziny (np. Święta Rodzina w Luwrze), jak i duże malowidła ołtarzowe (takie jak obrazy dla kościoła Notre-Dame w Paryżu). Wpływ na twórczość Baugina wywarł jednak nie tylko Guido Reni, ale i inni włoscy mistrzowie, tacy jak Correggio, Federico Barocci, Pietro da Cortona czy Andrea Sacchi. Natomiast prace powstałe po powrocie do Paryża (np. Martwy Chrystus z Musée des Beaux-Arts w Orleanie) noszą cechy oddziaływania szkoły z FontainebleauC. Allen, Le Grand Siècle de la peinture française, Paris 2004, s. 99..

Pierwsza wystawa dzieł artysty miała miejsce w 1958 roku w Musée des Beaux-Arts w Orleanie. Druga, licząca 15 dzieł z prywatnych kolekcji, została zorganizowana przez Erica Coatalema w jego paryskiej galerii w 1994 roku. Ostatnia miała miejsce ponownie w Musée des Beaux-Arts w Orleanie oraz Musée des Augustins w Tuluzie w 2002 roku.

Postać Baugina, grana przez Michela Bouqueta, pojawia się w filmie Wszystkie poranki świata w reż. Alaina Corneau z 1991. Przedstawiony jest tam jako jedyny przyjaciel Sainte-Colombe’a i maluje obraz Pięć zmysłów.

Wybrane dzieła Martwe natury Martwa natura z waflami (Deser), Luwr Pięć zmysłów (Martwa natura z szachownicą), Luwr Martwa natura ze świecą, Galleria Spada, Rzym Czara z owocami, Musée des Beaux-Arts, Rennes

Malarstwo religijne Maryja z Chrystusem i Janem Chrzcicielem, Musée des Beaux-Arts, Rennes Martwy Chrystus, Musée des Beaux-Arts, Orlean Niepokalane poczęcie, kościół w Cherré Ofiarowanie Maryi w świątyni, Musée Granet, Aix-en-Provence Opłakiwanie Chrystusa, Luwr Święta Rodzina, Musée Magnin, Dijon Święta Rodzina, Luwr Święta Rodzina z Janem Chrzcicielem i dwoma aniołami, The Snite Museum of Art, Notre Dame, USA Święta Rodzina ze świętymi i aniołami, ok. 1642, National Gallery, Londyn Święty Hieronim, Musée des Beaux-Arts, Caen

Malarstwo mitologiczne Dzieciństwo Jupitera, Musée des Beaux-Arts, TroyesJacques Thuillier w katalogu do wystawy z 2002 roku obraz ten uznał za jedyne znane dzieło o tematyce mitologicznej w dorobku Baugina (por. Base de données. Musée des Augustins, Toulouse).

Zobacz też

Uwagi

Przypisy

Bibliografia C. Allen, Le Grand Siècle de la peinture française, Paris 2004 A. Brejon de Lavergnée, Lubin Baugin. Orléans and Toulouse, „The Burlington Magazine”, t. 144, nr 1191 (01.2002), s. 375-377 Dictionnaire de la peinture, red. M. Laclotte, J.-P. Cuzin, 2003, online A. Dulewicz, Encyklopedia sztuki francuskiej, Warszawa 1997 K. Secomska, Malarstwo francuskie XVII wieku, Warszawa 1985 L. Stavridès, Tous les Baugin du monde, „L’Express”, 06/10/1994, online

Kategoria:Francuscy malarze barokowi Kategoria:Ludzie urodzeni w Pithiviers Kategoria:Urodzeni w XVII wieku Kategoria:Zmarli w 1663