Święta
Imieniny obchodzą: Anastazja, Eugenia, Maria, Mateusz, Natan, Piotr i Siemosław Pakistan – Dzień Kuaid-e-Azama Europa Północna – Jul Cesarstwo Rzymskie – Dies Natalis Solis Invicti Wspomnienia i święta w Kościele katolickim na brewiarz.katolik.pl.: Boże Narodzenie św. Anastazja z Dalmacji (męczennica) św. Eugenia Rzymska (męczennica) bł. Maria od Apostołów Wüllenweber (założycielka salwatorianek; wspominana również 5 września) święci Męczennicy z Nikomedii (również 18 grudnia) św. Piotr Nolasco (mercedariusz) (lokalnie; głównie 6 maja)
Wydarzenia w Polsce
1025 – Mieszko II Lambert został koronowany na króla Polski. 1076 – Bolesław II Szczodry został koronowany w Gnieźnie na króla Polski. 1519 – Wojna pruska: hetman wielki koronny Mikołaj Firlej wkroczył na czele 7,5 tys. armii do Prus Zakonnych. 1566 – Inflanty zostały inkorporowane do Wielkiego Księstwa Litewskiego jako Księstwo Zadźwińskie podzielone na cztery okręgi: ryski, trejdeński, wendeński i dyneburski. 1659 – IV wojna polsko-rosyjska: wojska rosyjskie pod wodzą Iwana Chowańskiego spaliły Zabłudów i wymordowały mieszkańców zgromadzonych na mszy w kościele. 1795 – W wyniku III rozbioru Polski utworzono gubernię słonimską w Imperium Rosyjskim. 1815 – Józef Zajączek został namiestnikiem Królestwa Polskiego. 1823 – We Lwowie założono Muzeum Książąt Lubomirskich (obecnie z siedzibą we Wrocławiu). 1881 – Podczas trwającej w kościele św. Krzyża mszy świątecznej wybuchła panika spowodowana fałszywym alarmem pożarowym, w wyniku której zostało zadeptanych 20 osób. Plotka o wywołaniu alarmu przez przyłapanego na kradzieży kieszonkowej Żyda doprowadziła do pogromu, w którym zginęły 2 osoby, 24 zostały ranne, a około 10 tys. Żydów poniosło znaczne straty finansowe. 1914 – I wojna światowa: zakończyła się bitwa pod Łowczówkiem. 1916 – Cesarz Rosji Mikołaj II Romanow wydał ukaz zawierający obietnicę utworzenia niepodległej Polski. 1939 – Podpalenie Nowej Synagogi w Częstochowie. 1943 – Ponad 40 Polaków zostało zamordowanych przez oddział UPA w Janówce. 1945 – Polskie Radio Szczecin rozpoczęło emisję programu. 1956 – Wznowiono wydawanie „Tygodnika Powszechnego”. 1965: Premiera 1. odcinka serialu kryminalnego Kapitan Sowa na tropie w reżyserii Stanisława Barei. Premiera filmu Sam pośród miasta w reżyserii Haliny Bielińskiej. 1970 – Na antenie Programu III Polskiego Radia wyemitowano premierowe wydanie magazynu satyrycznego Ilustrowany Tygodnik Rozrywkowy. 1974 – Premiera komedii filmowej Nie ma róży bez ognia w reżyserii Stanisława Barei. 1976 – Zbrodnia pod Połańcem. 1988 – Premiera 1. odcinka telenoweli W labiryncie w reżyserii Pawła Karpińskiego. 1990 – Polska ratyfikowała Układ o Współpracy Patentowej. 2010 – Na antenie TVP2 wyemitowano ostatni odcinek telenoweli Złotopolscy. 2014 – Weszła w życie Ustawa o prawach konsumenta. 2015 – Premiera filmu muzycznego Córki dancingu w reżyserii Agnieszki Smoczyńskiej.
Wydarzenia na świecie mały|Koronacja Karola Wielkiego (800)
352 – Pierwsze obchody święta Bożego Narodzenia w Cesarstwie rzymskim. 800 – Koronacja Karola Wielkiego na cesarza rzymskiego. 820 – Cesarz bizantyński Leon V Armeńczyk został obalony i zamordowany. Jego miejsce zajął Michał II Amoryjczyk. 875 – Karol II Łysy, wspierany przez papieża Jana VIII, udał się do Włoch, odbierając koronę królewską w Pawii i regalia cesarskie w Rzymie. 983 – Koronacja Ottona III na króla niemieckiego. 1000 – Koronacja Stefana I na króla Węgier. 1013 – Koronacja Swena Widłobrodego na króla Anglii. 1046 – Suidger von Morsleben został intronizowany na papieża jako Klemens II. Tego samego dnia koronował na cesarza króla niemieckiego Henryka III Salickiego. 1066 – Koronacja Wilhelma Zdobywcy na króla Anglii. 1100 – Koronacja Baldwina I z Boulogne na króla Jerozolimy. 1130 – Koronacja Rogera II na króla Sycylii. 1261: Cesarz bizantyński Jan IV Laskarys w dniu swoich 11. urodzin został obalony i oślepiony na rozkaz Michała VIII Paleologa, który zajął jego miejsce. Koronacja Przemysła Ottokara II na króla Czech. 1356 – Cesarz Karol IV Luksemburski ogłosił w Metzu drugą część tzw. Złotej Bulli, która regulowała podstawowe zasady ustrojowe Świętego Cesarstwa Rzymskiego. Pierwsza część została ogłoszona 10 stycznia w Norymberdze. 1406 – Jan II został królem Kastylii i Leónu. 1492 – U wybrzeży wyspy Hispaniola żaglowiec „Santa María” Krzysztofa Kolumba wpadł na rafę koralową. 1495 – Wojska hiszpańskie pokonały Guanczów w drugiej bitwie w wąwozie Acentejo. Było to ostateczne zwycięstwo konkwistadorów nad rdzenną ludnością Wysp Kanaryjskich. 1553 – Indianie z plemienia Araukanów rozgromili Hiszpanów w bitwie pod Tupacel w Chile. Wzięty do niewoli pierwszy królewski gubernator Chile Pedro de Valdivia został zamordowany. 1559 – Kardynał Giovanni Angelo de Medici został wybrany na papieża i przyjął imię Pius IV. 1599 – Założono brazylijskie miasto Natal. 1615 – Holendrzy Jacob Le Maire i Willem Corneliszoon Schouten (90 lat Hiszpanach) dopłynęli do bezludnej Wyspy Stanów koło Ziemi Ognistej. 1643 – Kapitan William Mynos z Brytyjskiej Kompanii Wschodnioindyjskiej odkrył Wyspę Bożego Narodzenia na Oceanie Indyjskim. 1658 – II wojna północna: po trzydniowym oblężeniu przez dywizję Stefana Czarnieckiego skapitulowała załoga duńskiej twierdzy Koldynga. 1683 – W Belgradzie uznany za winnego klęski w bitwie pod Wiedniem były wezyr Kara Mustafa został uduszony z rozkazu sułtana Mehmeda IV. 1745 – Zawarto austriacko-sasko-pruski traktat pokojowy w Dreźnie kończący II wojnę śląską. Potwierdzono warunki pokoju wrocławskiego z 1742 roku. 1776 – Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych: wojska amerykańskie pod wodzą George’a Washingtona przeprawiły się przez rzekę Delaware, rozpoczynając decydujący etap wojny. 1800 – II koalicja antyfrancuska: zwycięstwo wojsk francuskich nad austriackimi w bitwie pod Pozzolo. 1809 – W swym domu w Danville w stanie Kentucky lekarz Ephraim McDowell przeprowadził pionierską operację usunięcia (bez znieczulenia) torbieli jajnika o wadze 10 kg. 45-letnia pacjentka Jane Crawford przeżyła zabieg. 1812 – Po pół roku od rozpoczęcia inwazji ostatni żołnierze napoleońskiej Wielkiej Armii zostali wyparci za granicę Rosji. 1837 – Wojny z Indianami: w bitwie nad jeziorem Okeechobee wojska amerykańskie pokonały Seminolów. 1840 – W Paryżu została zorganizowana tzw. uczta grudniowa, będąca improwizowanym pojedynkiem poetyckim między Adamem Mickiewiczem i Juliuszem Słowackim. 1848 – Powstanie węgierskie: wojska siedmiogrodzkie pod dowództwem gen. Józefa Bema zdobyły Kolozvár (obecnie Kluż-Napoka w Rumunii). 1858 – W kościele de la Madeleine w Paryżu odbyło się premierowe wykonanie Oratorium na Boże Narodzenie Camille’a Saint-Saënsa. 1868: Na japońskiej wyspie Hokkaido została utworzona pierwsza w Azji Republika Ezo. Prezydent USA Andrew Johnson ułaskawił wszystkich żołnierzy Konfederacji z czasów wojny secesyjnej. Wojna paragwajska: wojska argentyńsko-brazylijskie rozgromiły armię paragwajską pod wodzą prezydenta Francisca Solano Lópeza w bitwie pod Ypacarai. 1881 – W Bułgarii ustanowiono Order Świętego Aleksandra. 1901 – II wojna burska: zwycięstwo wojsk burskich nad brytyjskimi w bitwie pod Groenkop. 1904 – W Tbilisi wyjechał na trasę pierwszy tramwaj elektryczny. 1915 – Założono portugalski klub piłkarski Varzim SC. 1917 – Bolszewicy ogłosili w Charkowie utworzenie marionetkowej Ukraińskiej Ludowej Republiki Rad, co doprowadziło do wybuchu wojny ukraińsko-bolszewickiej. 1926 – Hirohito został cesarzem Japonii. 1928 – Premiera westernu W starej Arizonie w reżyserii Raoula Walsha i Irvinga Cummingsa. 1932: Rozgłośnia BBC nadała pierwszą audycję nagraną wcześniej na taśmie magnetycznej. W trzęsieniu ziemi w prowincji Gansu w Chinach zginęło około 70 tys. osób. 1936 – Przewodniczący Kuomintangu Czang Kaj-szek został zwolniony po 13 dniach z aresztu domowego, po spełnieniu „ośmiu żądań” gen. Zhang Xuelianga, dotyczących m.in. zakończenia wojny domowej i stworzenia wspólnego frontu z komunistami przeciwko agresji japońskiej (incydent Xi’an). 1939 – Wojna zimowa: rozpoczęła się bitwa pod Kelją. 1941 – Wojna na Pacyfiku: wojska japońskie zdobyły Hongkong. 1942: Kampania śródziemnomorska: w Zatoce Tuniskiej brytyjski okręt podwodny P-48 został zatopiony bombami głębinowymi przez włoskie okręty wraz z całą 34-osobową załogą. Premiera amerykańskiego filmu przygodowego Arabskie noce w reżyserii Johna Rawlinsa. Trybunał wojskowy w Algierże skazał na karę śmierci 20-letniego Fernanda Bonniera de La Chapelle, który poprzedniego dnia zastrzelił admirała François Darlana. 1943 – W nocy z 25 na 26 grudnia grupa 64 żydowskich więźniów, zmuszanych do pracy przy paleniu zwłok ofiar egzekucji, zdołała uciec z fortu IX twierdzy w Kownie, a następnie dołączyć do oddziałów partyzanckich. 1944: Kampania śródziemnomorska: niedaleko Neapolu francuski niszczyciel „Le Malin” uderzył na dużej prędkości w bliźniaczy „Le Terrible”, w wyniku czego zginęło 61 na pierwszej i 8 członków załogi na drugiej jednostce. Wojna na Pacyfiku: wojska amerykańskie wylądowały na Luzonie (Filipiny). 1945 – Premiera westernu Dakota w reżyserii Josepha Kane’a. 1946 – Uruchomiono pierwszy radziecki i europejski reaktor jądrowy F-1. 1947: Premiera amerykańskiej komedii muzycznej Droga do Rio w reżyserii Normana Z. McLeoda. Weszła w życie konstytucja Republiki Chińskiej (Tajwanu). 1949 – W Chabarowsku rozpoczął się proces 12 oficerów i żołnierzy japońskiej Armii Kwantuńskiej, oskarżonych o popełnienie zbrodni wojennych. 1952 – Wystartował pierwszy program niemieckiej telewizji publicznej Das Erste. 1953: Armia amerykańska zakończyła okupację japońskiej wyspy Amami. W Hongkongu spłonęły slumsy zamieszkane przez chińskich emigrantów. 1961 – Papież Jan XXIII wydał konstytucję apostolską Humanae salutis, zapowiadającą zwołanie soboru watykańskiego II w roku 1962. 1962: Drysa na Białorusi została przemianowana na Wierchniedźwińsk. Premiera amerykańskiego filmu Zabić drozda w reżyserii Roberta Mulligana. 1965 – Powstała jemeńska Naserystowska Unionistyczna Organizacja Ludowa. 1969 – Zaprezentowano pierwszy zegarek kwarcowy Seiko Astron. 1971 – W wyniku pożaru hotelu Taeyokale w Seulu zginęły na miejscu lub zmarły w szpitalach 164 osoby, a 63 odniosły obrażenia. 1973 – Premiera amerykańskiej komedii kryminalnej Żądło w reżyserii George’a Roya Hilla. 1974 – 17-letni szaleniec Branimir Donczew zastrzelił 8 osób i ranił następne 8 osób w akademiku uniwersyteckim w stolicy Bułgarii, Sofii. 1975: Premiera amerykańskiego filmu katastroficznego Hindenburg w reżyserii Roberta Wise. Steve Harris założył w Londynie zespół Iron Maiden. 1976: Premiera brytyjskiego filmu wojennego Orzeł wylądował w reżyserii Johna Sturgesa. W katastrofie egipskiego Boeinga 707 w Tajlandii zginęły 72 osoby. 1977 – Prezydent Egiptu Anwar as-Sadat spotkał się w Ismailii z premierem Izraela Menachemem Beginem. 1978 – Wietnamska armia wkroczyła do Kambodży w celu wsparcia powstania przeciwko Czerwonym Khmerom. 1979 – Rozpoczęła się radziecka interwencja w Afganistanie. 1986 – 63 osoby zginęły w katastrofie irackiego Boeinga 737 w mieście Arar w Arabii Saudyjskiej. 1987 – Premiera szwedzko-duńskiego filmu Pelle zwycięzca w reżyserii Bille Augusta. 1989 – Rewolucja w Rumunii: w Târgoviște rozstrzelano obalonego dyktatora Nicolae Ceaușescu i jego żonę Elenę. 1991 – Michaił Gorbaczow ustąpił ze stanowiska prezydenta ZSRR. 1993 – Weszła w życie nowa konstytucja Rosji. 2000 – 309 osób zginęło w pożarze sali tanecznej w chińskim mieście Luoyang. 2001: Wojna domowa w Burundi: ok. 500 rebeliantów Hutu zginęło w starciu z bojówkami Tutsi. Wybuchł pożar buszu w Nowej Południowej Walii. 2003: 141 osób zginęło, a 24 zostały ranne w katastrofie gwinejskiego Boeinga 727-223, który rozbił się na plaży, krótko po starcie z lotniska w Kotonu w Beninie.