Forszpan (od niem. Vorspann wprowadzenie) – rodzaj komunikatu informacyjnego, pełniącego rolę zwiastującą bądź ułatwiającą zrozumienie całości nadchodzącego przekazu, występującego najczęściej w programach informacyjnych jako zapowiedź rozpoczynającego się serwisu, bądź w formie reklamy kinowego filmu fabularnego.
Forma forszpanu jest zależna od rodzaju danego medium i środowiska jego przekazu, przybierając najczęściej kształt kilkudziesięciosekundowego zwiastunu dźwiękowego lub audiowizualnego, wykorzystywanego:
w programach informacyjnych jako krótka zapowiedź najważniejszych informacji, emitowana na początku serwisu w kinematografii jako zwiastun filmu fabularnego w formie krótkiej zapowiedzi, zmontowanej z wybranych fragmentów promowanego dzieła w Internecie jako specjalny skrót informacji, obecnych na stronie internetowej
Rodzaje forszpanów Forszpan informacyjny Emitowany jest on na samym początku serwisu informacyjnego jako dziennikarska forma przekazu o charakterze kilkudziesięciosekundowej składanki bądź kompilacji zapowiedzi każdego z nadchodzących w tym serwisie reportaży.
Każde z takich streszczeń składa się z warstwy dźwiękowej (w formie zarejestrowanego rzeczywistego tła akustycznego omawianych wydarzeń bądź też fragmentów wypowiedzi jego bohaterów), lektorskiej, gdzie spiker prezentuje jednozdaniowe streszczenie tematyki danego wydarzenia oraz z warstwy wizualnej (nie licząc programów radiowych lub internetowych podcastów), prezentującej omawiane wydarzenie na materiale wideo. Takim systemem prezentuje się informacje jedna po drugiej, oddzielając je chwilowymi pauzami warstwy lektorskiej, uzupełniając całość o oprawę muzyczną zawierającą dżingle, które odpowiednio użyte mogą wyróżnić lektorskie pauzy w celu zachowania spójności i czytelności przekazu. Forszpan informacyjny audiowizualny może zawierać także zmienne belki, zawierające jeszcze krótsze, kilkuwyrazowe streszczenie każdego z tematów.
Taka forma zapowiedzi pełni rolę dwojaką, będąc zarówno rodzajem zachęty dla potencjalnych i niezdecydowanych widzów, jak i zapowiedzi pozwalającej zdecydowanemu widzowi upewnić się o emisji oczekiwanego przez siebie reportażu.
Forszpan filmowy Zwiastuny filmów są wyświetlane w formie kinowych reklam, emitowanych przed rozpoczęciem seansu filmowego, bądź w formie klasycznych reklam telewizyjnych, emitowanych w tzw. blokach reklamowych.
Synonimami polskiego określenia zwiastunu filmowego, pomijając forszpan będący germanizmem, są też np.pochodzący z języka angielskiego trejler (ang. trailer) lub pochodząca z języka rosyjskiego zajawka, będąca rusycyzmem używanym powszechnie w formie potocznej.
Forszpan internetowy Forszpan ma coraz większe znaczenie, jako element na stronie WWW, gdzie ułatwia szybkie zapoznanie się z jej zawartością, bez konieczności analizy i przeglądania całej strony.
Zobacz też apszpan flesz – skrót informacji poza programem informacyjnym
Kategoria:Terminologia radiowa Kategoria:Telewizyjne programy informacyjne