Poliptyk San Zeno – obraz włoskiego malarza i rytownika Andrei Mantegni.
Poliptyk został zamówiony dla ołtarza głównego w bazylice San Zeno w Weronie przez opata Gregorio Correra. Część główna znajduje się tam do dziś, część dolna znajdująca się w predelli zostały podzielone i w 1797 roku trafiły do muzeum w Luwrze oraz do Królewskiego Muzeum Sztuk Pięknych w Brukseli.
Opis obrazu Dzieło ma formę tryptyku, lecz przedstawia jedną scenę połączoną jednym motywem architektonicznym oraz wspólną podłogą. Scena rozgrywa się za charakterystycznymi dla architektury starożytnej czterema kolumnami w ozdobionej płaskorzeźbami świątyniMontegna na wielu swoich obrazach akcentował swoje zamiłowanie do sztuki starożytnej m.in. w obrazach Święty Sebastian czy .
Tryptyk przedstawia siedzącą na marmurowym tronie Madonnę z Dzieciątkiem w otoczeniu śpiewających i grających aniołków. Po obu stronach stoi ośmiu świętych, z których siedmiu pogrążonych jest w lekturze. Kompozycja obrazu nawiązuje do starszego dzieła autorstwa Giotta Madonna z Dzieciątkiem. Po lewej stronie, na pierwszym planie widoczny jest św. Piotr ze swoim atrybutem kluczem trzymanym w dłoni. Za nim stoi św. Paweł a następnie św. Jan i patron bazyliki w Weronie, biskup św. Zenon. Po stronie prawej znajdują się kolejno: w czarnym habicie św. Benedykt, rzymski męczennik św. Wawrzyniec, papież Grzegorz Wielki i najbliżej widza św. Jan Chrzciciel.
W predelli Mantegna namalował trzy sceny pochodzące z Nowego Testamentu z ostatnich dni życia Jezusa. Przedstawiają one modlitwę Chrystusa w OgrójcuScena jest uderzająco podobna do późniejszego obrazu Mantegni, Ukrzyżowanie i Zmartwychwstanie.
Nad wszystkimi postaciami Mantegna namalował girlandy z owoców i warzyw zawieszone na hakach. Malarz zastosował tu efekt iluzji nazywany w sztuce trompe l'oeil mający na celu stworzeniu wrażenia przestrzeni i powiększenia pomieszczenia. Za girlandami na fryzie, widoczne są płaskorzeźby z puttami rozsypującymi zawartość rogu obfitości co w czasach antycznych symbolizowało dostatek.
Nawiązania Scena ukrzyżowania z poliptyku stała się inspiracją dla piosenki Jacka Kaczmarskiego "Pejzaż z trzema krzyżami". Galeria
Predella
Przypisy
Bibliografia Patrick de Rynck Jak czytać malarstwo wyd. Universitas Kraków 2005
Kategoria:Obrazy Andrei Mantegni Kategoria:Matka Boska na obrazach Kategoria:Ukrzyżowany Chrystus na obrazach Kategoria:Obrazy z motywami z Nowego Testamentu Kategoria:Święty Piotr Apostoł na obrazach Kategoria:Święty Paweł Apostoł na obrazach Kategoria:Święty Jan Ewangelista na obrazach Kategoria:Święty Jan Chrzciciel na obrazach Kategoria:Święty Zenon z Werony na obrazach Kategoria:Święty Benedykt z Nursji na obrazach Kategoria:Święty Wawrzyniec z Rzymu na obrazach Kategoria:Święty Grzegorz Wielki na obrazach Kategoria:Obrazy we włoskich świątyniach