Zbylut Franciszek Grzywacz (ur. 4 czerwca 1939 w Krakowie, zm. 16 lipca 2004 tamże) – polski malarz, grafik, rzeźbiarz, pedagog, publicysta, kolekcjoner i działacz opozycyjny.
Życiorys Urodził się w rodzinie Mieczysława i Eugenii. W latach 1952–1957 uczęszczał do Państwowego Liceum Sztuk Plastycznych w Krakowie, gdzie rysunku i malarstwa uczył się u Adama Hoffmanna. Od 1957 studiował na Wydziale Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie w pracowni prof. Emila Krchy; dyplom uzyskał w 1963. W 1972 rozpoczął pracę pedagogiczną w krakowskiej uczelni. Tytuł profesora zwyczajnego uzyskał w 1992.
Członek ZPAP. W latach 1966–1986 wraz z Maciejem Bieniaszem, Jackiem Waltosiem, Leszkiem Sobockim oraz Barbarą Skąpską tworzyli Grupę Wprost. Swe dzieła wystawił na blisko pięćdziesięciu wystawach indywidualnych, dwudziestu z grupą Wprost oraz uczestniczył w około dwustu ekspozycjach krajowych i zagranicznych.
Tworzył obrazy w klimacie ponurej groteski, wizje człowieka zniewolonego i zagubionego we współczesnym świecie (cykle: Człowiek bez jakości, Lalki), akty kobiece i pejzaże miejskie. Jego obrazy znajdują się m.in. w zbiorach Muzeów Narodowych w Krakowie, Warszawie, Poznaniu, Gdańsku i Wrocławiu.
W 1980 został członkiem NSZZ „Solidarność”. Po wprowadzeniu stanu wojennego 13 grudnia 1981 został internowany i do 24 grudnia 1981 przebywał w Zakładzie Karnym w Nowym Wiśniczu. Później współpracował z ruchem kultury niezależnej.
Był też kolekcjonerem minerałów i skamieniałości, popularyzatorem nauk i wystaw przyrodniczych, erudytą i eseistą, autorem wielu publikacji, twórcą Galerii Osobliwości „Este”. Jako kolekcjoner zgromadził jedną z najlepszych w kraju prywatną kolekcję skamieniałości. Zbierał też stare ryciny i mapy oraz książki o tematyce geologicznej. Przy Oddziale Krakowskim Polskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk o Ziemi założył Sekcję Miłośników Minerałów i Skamieniałości. Był redaktorem i wydawcą dwumiesięcznika „Kamienie”.
Zmarł w Krakowie, pochowany na cmentarzu Podgórskim (kwatera XXI-zach-45).
Nagrody
Nagroda Krytyki Artystycznej im. Cypriana Kamila Norwida dla grupy Wprost (1967) Nagroda na wystawie „Kronika rzeczywistości” w Galerii „Pryzmat” w Krakowie (1972) I nagroda za najlepszą wystawę indywidualną roku w Galerii „Arkady” w Krakowie (1973) I nagroda w konkursie malarskim „Kraków” (1977, 1979) Nagroda Ministerstwa Kultury i Sztuki na ogólnopolskiej wystawie „Sztuka faktu” w Bydgoszczy (1978) Dyplom i Medal na wystawie „Wizerunek człowieka współczesnego” w Sopocie (1978) Nagroda i Medal na wystawie „Polska. Krajobraz, ludzie, idee” w BWA w Sopocie (1981) Nagroda Kulturalna „Solidarności” za cykl obrazów „Rekolekcje wiśnickie” (1983) Nagroda Muzeum Archidiecezji Warszawskiej (1984) I nagroda i Puchar Wojewody Wałbrzyskiego za kolekcję w grupie minerałów świata („Kolorowe węglany”) na 20. Jubileuszowym Sejmiku Zbieraczy Minerałów w Zamku Książ w Wałbrzychu (1997)
Źródło:.mały|Grób Zbyluta Grzywacza na cmentarzu Podgórskim Przypisy
Linki zewnętrzne Joanna Boniecka: oficjalna galeria prac i informacji o Zbylucie Grzywaczu www.bongalerie.pl
Kategoria:Absolwenci Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie Kategoria:Absolwenci szkół średnich w Krakowie Kategoria:Członkowie Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność” (1980–1989) Kategoria:Członkowie Związku Polskich Artystów Plastyków Kategoria:Internowani w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej 1981–1982 Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie Kategoria:Pochowani na Nowym Cmentarzu Podgórskim Kategoria:Polscy graficy Kategoria:Polscy malarze współcześni Kategoria:Polscy publicyści Kategoria:Polscy rzeźbiarze Kategoria:Urodzeni w 1939 Kategoria:Więźniowie więzienia w Nowym Wiśniczu (Polska Ludowa) Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie Kategoria:Zmarli w 2004