Żółw jadalny, żółw zielony (Chelonia mydas) – gatunek żółwia z rodziny żółwi morskich (Cheloniidae); jedyny żyjący przedstawiciel rodzaju Chelonia. Nazwa żółw zielony pochodzi od koloru ich tkanki tłuszczowej. Często spotyka się go na pełnym morzu w stadach.
Dawniej w Polsce używana była też nazwa szylkret olbrzymi.
Systematyka thumb|left|Żółw zielony i jego całkowite odbicie Obecnie zwykle nie wyróżnia się podgatunków (tłumacząc to bardzo dużą zmiennością osobniczą wśród tego gatunku), choć opisano ich kilka i do niedawna trzy z nich były uznawane: Chelonia mydas mydas Chelonia mydas agassizi Chelonia mydas japonica Niektórzy autorzy sugerowali status osobnego gatunku dla C. m. agassizi.
Charakterystyka thumb|left|Albinos Karapaks jest silnie spłaszczony, zwężający się w tylnej części. Głowa wąska, z boków mocno spłaszczona, pokryta regularnie ułożonymi tarczkami. Koniec pyska jest tępo ścięty i nie ma kształtu ptasiego dzioba. Kończyny przekształcone w płaskie i szerokie wiosła, a na przedniej parze, znacznie dłuższej od tylnej, jest po jednym pazurze. Karapaks jest oliwkowozielony lub brunatny w żółte plamki lub smugi, a plastron – jednolicie jasnożółty lub biały.
Rozmiary Karapaks do 140 cm długości.Masa ciała do 500 kg.
Ekologia mały|lewo|Młody żółw jadalny Pokarm Żywi się głównie pokarmem roślinnym: trawą morską i glonami. Rozmnażanie
Samce i samice dojrzewają płciowo pomiędzy 10. a 24. rokiem życia. Kopulacja może przebiegać pod wodą lub na jej powierzchni, zwykle około kilometra od brzegu. Samce są w tym okresie bardzo podniecone i gryzą te, które akurat spółkują z samicami. Bywa, że samica ma dość spermy, aby składać jaja kilka razy w roku. Ciąża trwa od 40 do 72 dni zależnie od rejonu. Np. żółwie zielone z Pacyfiku składają mniej jaj od żółwi zielonych z Atlantyku. Samice wychodzą na ląd w miejscu swego urodzenia, tylko żeby złożyć od 100 do 200 jaj o średnicy ok. 5 cm w wykopanych za pomocą tylnych kończyn dołkach o głębokości ok. 20 cm. Następnie przysypuje jaja piaskiem, który chroni je od przegrzania w promieniach słońca i kryje przed drapieżnikami. Może powtarzać tę czynność kilkakrotnie w jednym cyklu lęgowym, który przypada raz na 2 lub 3 lata.
Występowanie Występuje we wszystkich ciepłych morzach i oceanach, głównie strefy równikowej. Osobliwym odkryciem było odnalezienie tych żółwi zimujących w stanie odrętwienia przez kilka miesięcy na dnie Zatoki Kalifornijskiej, na głębokości 10–15 metrówSchmidt-Nielsen K., Fizjologia zwierząt – adaptacja do środowiska, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1997..
Status zagrożenia i ochrona Żółw jadalny jest uznawany przez Międzynarodową Unię Ochrony Przyrody (IUCN) za gatunek najmniejszej troski. Jest wymieniony w aneksie A Rozporządzenia Rady (WE) Nr 338/97 w sprawie handlu dzikimi zwierzętami oraz w załączniku I konwencji CITES.
Przypisy
Kategoria:Żółwie morskie Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1758 roku Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza