Narojki (ros. Наройская волость, lit. Naroikų valsčius) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1861–1934 na Białostocczyźnie. Siedzibą gminy były NarojkiGłówny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej – podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933.
Imperium Rosyjskie Gmina zbiorowa Narojki powstała w wyniku reformy struktur administracyjnych państwa rosyjskiego w 1861 roku. Była częścią powiatu bielskiego należącego (od 1843) do guberni grodzieńskiej. W 1890 roku gmina Narojki obejmowała 61 miejscowości i zamieszkiwało ją 5574 osób.
11 czerwca 1892 wszedł w życie nowy statut miejski, który ograniczył samorządność miejską, a na mocy którego wiele miast guberni grodzieńskiej zamieniono w miasteczkaDymitrow, M. (2015). Pojęcie miejskości w świetle reformy gminnej w Polsce międzywojennej.. Zdegradowane miasto DrohiczynNajgrakowski, M. (2009). Miasta Polski do początku XXI wieku: podstawowe informacje o datach założenia i likwidacji. Dokumentacja geograficzna. podległo w następstwie statutu z czasem administracji gminy NarojkiКарта волостей Гродненской губернии.
I wojna światowa Podczas I wojny światowej gmina wraz z powiatem bielskim należała do okupowanego przez Niemcy Ober-Ostu (w okręgu Białystok), gdzie znacznie zmieniono granice oraz podział administracyjny powiatu bielskiego. Spośród jego 15 gmin, zachowano 9 i zniesiono 6, ponadto utworzono 10 nowych; zmieniły się też granice gmin. W odniesieniu do gminy Narojki: zachodnią część gminy Narojki (dwie oddzielne połacie) włączono do gminy Siemiatycze, do gminy Narojki włączono fragment gminy Siemiatycze, do gminy Narojki włączono południowe pasmo gminy Skórzec.
Podział ten w dużej mierze zachowano, kiedy powiat bielski przeszedł w sierpniu 1919 pod administrację polską.
II Rzeczpospolita W okresie międzywojennym gmina Narojki należała do powiatu bielskiego w nowo utworzonym województwie białostockim.
22 października 1919 z południowej części gminy Narojki wyodrębniono miasteczko Drohiczyn, któremu przywrócono status miasta.
Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku gminę Narojki zamieszkiwało 8543 osoby, wśród których 6990 było wyznania rzymskokatolickiego, 1338 prawosławnego, 4 ewangelickiego, 4 greckokatolickiego, a 117 mojżeszowego. Jednocześnie 7613 mieszkańców zadeklarowało polską przynależność narodową, 764 białoruską, 14 rusińską, 9 rosyjską, 1 gruzińską, a 52 żydowską. Było tu 1355 budynków mieszkalnych.
16 października 1933 gminę Narojki podzielono na 19 gromad: Arbasy, Bryki, Bujaki, Bużyski, Chechłowo, Chrołowice, Chutkowice, Kamianka, Klepacze, Kłyzówka, Koczery, Korzeniówka, Lisowo, Lubowicze, Łopusze, Miłkowice-Janki, Miłkowice-Maćki, Miłkowice-Paszki, Miłkowice-Stawki, Minczewo, Moczydły, Morze, Narojki, Obniże, Ostrożany, Putkowice Nadolne, Putkowice Nagórne, Runice, Sady, Siekierki, Sieniewice, Skiwy Małe, Smarklice, Smorczewo, Stadniki, Sytki, Śledzianów, Tonkiele, Wierzchuca Nagórna i WólkaBiałostocki Dziennik Wojewódzki. 1933, nr 11, poz. 49.
Gminę Narojki zniesiono z dniem 1 października 1934, a jej obszar wszedł w skład: nowej gminy Drohiczyn – gromady Arbasy, Bryki, Bujaki, Bużyski, Chechłowo, Chrołowice, Chutkowice, Klepacze, Kłyzówka, Koczery, Korzeniówka, Lisowo, Łopusze, Miłkowice-Janki, Miłkowice-Maćki, Miłkowice-Paszki, Miłkowice-Stawki, Minczewo, Moczydły, Morze, Narojki, Obniże, Ostrożany, Putkowice Nadolne, Putkowice Nagórne, Runice, Sady, Siekierki, Sieniewice, Smarklice, Smorczewo, Stadniki, Sytki, Śledzianów, Tonkiele, Wierzchuca Nagórna i Wólka, gminy Grodzisk – gromady Kamianka i Lubowicze, gminy Siemiatycze – gromada Skiwy Małe.
Przypisy Befehl- und Verordnungsblatt des Oberbefehlshabers Ost (Dziennik rozkazów i rozporządzeń Głównodowodzącego Wschodu) Nr 1-96 Jemielity W. (2002). Podziały administracyjne powiatów sokólskiego i dąbrowskiego w latach 1919-2000. "Studia Łomżyńskie", 13, 2002, s. 119-146. Deutsche Arbeit in den Verwaltungsgebieten Kurland, Litauen und Bialystok-Grodno. Kowno (Verlag der Presseabteilung Ober Ost) 1917. Rocznik statystyki Rzeczypospolitej Polskiej. R. 1, 1920/21 Volosts and communes of 1890. St. Petersburg: Central Statistical Committee of the Ministry of Internal Affairs, 1892. - (Statistics of the Russian Empire).
Kategoria:Dawne gminy w województwie białostockim Kategoria:Dawne gminy w guberni grodzieńskiej