Awaryjne wodowanie podczas lotu US Airways 1549 – zdarzenie, które miało miejsce 15 stycznia 2009 w Nowym Jorku. Samolot US Airways, odrzutowiec pasażerski średniego zasięgu typu Airbus A320-214 pilotowany przez Chesleya Sullenbergera, miał wykonać lot rejsowy do Charlotte, a następnie do Seattle. O godzinie 15:27, sześć minut po rozbiegu i starcie na przewidzianym kursie, samolot w wyniku zderzenia z kluczem dzikich gęsi utracił moc w obu silnikach. Pilot podjął decyzję o wykonaniu awaryjnego lądowania na wodzie na pobliskiej rzece Hudson. Przeżyły wszystkie osoby obecne na pokładzie, pięć osób odniosło poważne obrażenia.

Lot Samolot Airbus A320-214 (nr rejestracji N106US) linii lotniczych US Airways, wystartował z drogi startowej na kierunku 4 portu lotniczego Nowy Jork-LaGuardia do lotu rejsowego nr 1549 do przesiadkowego Charlotte kontynuując docelowo lot do Seattle. thumb|left|Trasa, jaką przebył samolot od startu do momentu wodowania|alt=The aircraft headed approximately north after takeoff, then wheeled anti-clockwise to follow the Hudson Southwards Samolot wystartował o 15:26 EST (20:26 UTC) ze 150 pasażerami na pokładzie i 5 członkami załogi.

Kapitanem i pilotem lecącym (PF) był Chesley Sullenberger, dawniej pilot wojskowy, absolwent United States Air Force Academy i pilot myśliwski. W latach 1973–1980 latał na samolotach typu F-4 Phantom dla U.S. Air Force, a następnie pilotował dla US Airways. Pierwszym oficerem i pilotem nielecącym (PNF) był Jeff Skiles, lat 49, także pilot o dużym doświadczeniu dla linii US Airways: w sumie ponad 23 lata pilotowania.

Rzecznik Federalnego Urzędu Lotnictwa Cywilnego (FAA), Laura Brown, poinformowała, że w wyniku dochodzenia wstępnego stwierdzono, że samolot zderzył się w powietrzu z ptactwem wodnym zamieszkującym rezerwaty ulokowane w otoczce portu LaGuardia. Port zbudowany jest na osuszonym terenie bagiennym i zatokowo-jeziorno-rzecznym, a jego stosunkowo krótkie dwa pasy startowe wchodzą w taflę wody. Nieoficjalny zapis radarowy lotu wskazuje, że samolot osiągnął maksymalną wysokość 3200 stóp (czyli 975 m), a następnie rozpoczął kontrolowany lot szybowcowy, połączony z nieuchronnym opadaniem. Pracownik policji stanowej New Jersey przekazał mediom informację, że pilot potwierdził radiowo wieży kontroli lotów zderzenie z ptactwem, określając sytuację jako ekstremalnie niebezpieczną. W późniejszych wypowiedziach pasażerowie wspominali, że w kabinie przed wodowaniem był wyczuwalny zapach paliwa lotniczego.

Lądowanie thumb|left|Kadłub samolotu Airbus A320 w rzece Hudson w Nowym Jorku otoczony przez rzeczne i morskie jednostki straży pożarnej, policji i inne

Pilotom przekazano drogą radiową instrukcję lądowania na lotnisku Teterboro, używanym przez ruch lotnictwa ogólnego, zlokalizowanym w hrabstwie Bergen w graniczącym z Nowym Jorkiem stanie New Jersey. Piloci uznali, że są na zbyt małej wysokości, aby doszybować do jakiegokolwiek portu lotniczego, w tym drogi startowej na Teterboro. Zdecydowali się na zakończenie lotu kontrolowanym lotem szybowcowym z lądowaniem awaryjnym na rzece Hudson, na szerokim odcinku, na którym nie ma mostu. Ostatnie słowa wypowiedziane w powietrzu przez kapitana skierowane były do pasażerów: „Brace for impact.” („Przygotować się na zderzenie”). thumb|Wodowanie Airbusa A320-214 na rzece

Samolot zatoczył łuk w lewo i podszedł do awaryjnego lądowania wzdłuż rzeki, przelatując kolejno nad rzeką, następnie Manhattanem, po czym dopasował się do kierunku biegu rzeki Hudson, stopniowo wytracając prędkość i wysokość. Punkt styczności z taflą wody nastąpił na wysokości 48th Street na Manhattanie, mniej niż 1600 m od Times Square i wypełnionych ulic jednej z głównych nowojorskich dzielnic finansowo-rozrywkowych, Midtown Manhattan, oraz w promieniu około 920 m (3000 stóp) od trzech rzecznych terminali promowych.

Promy i holowniki obecne na rzece Hudson niezwłocznie rozpoczęły akcję ratowniczą (bez odgórnej koordynacji). Część pasażerów samolotu stała na skrzydłach unoszącego się na powierzchni rzeki samolotu, a inni skorzystali z pneumatycznych tratw ratunkowych, w które wyposażone są samoloty pasażerskie. W ciągu kilku minut helikoptery policyjne, straż pożarna miasta Nowy Jork, w tym statek pożarniczy nowojorskiej straży pożarnej, „John D. McKean”, przybyły na miejsce. Wszyscy pasażerowie i członkowie załogi wyszli z wypadku bez zagrażających życiu obrażeń, jedna osoba (stewardesa) doznała wymagającego zszycia rozcięcia lewej nogi, a kilkadziesiąt uległo hipotermii.

Ze względu na wyziębienie kilka osób zostało hospitalizowanych w szpitalu w środkowomanhattańskiej dzielnicy Greenwich Village, który został wyznaczony jako główny przyjmujący poszkodowanych (szpitalem pomocniczym miał być ). 10 osobom udzielono pomocy w Roosevelt Hospital.

Po zdarzeniu thumb|Podnoszenie wraku z rzeki, 17.01 wieczorem Po zakończeniu operacji ratunkowych samolot, który przez cały czas akcji ratowniczej utrzymywał się na powierzchni rzeki, został odholowany do jej brzegu i zakotwiczony przy nabrzeżu portowym opodal centrum finansowego (okolice dawnego World Trade Center) w dzielnicy Lower Manhattan, mniej więcej cztery mile w dół rzeki od punktu „wodowania” – inaczej prąd rzeczny wyniósłby go na morze.

O 16:55 czasu lokalnego (21:55 UTC) zakończyła się akcja ratunkowa, tzn. zespoły ratowników zaczęły wycofywać się z akcji. O 17:07 EST (22:07 UTC), Doug Parker, dyrektor linii lotniczej US Airways, przemówił oficjalnie na konferencji prasowej w Tempe (w obszarze metropolitalnym miasta Phoenix) w stanie Arizona, gdzie US Airways ma swoją siedzibę, podczas której potwierdził, że zdarzenie to nosi znamiona wypadku kolizyjnego.

National Transportation Safety Board (NTSB) wysłała tzw. Go Team (grupę ekspertów badających wypadki lotnicze) do Nowego Jorku, z ekspertem Robertem Benzonem na czele.

W niedzielę 18 stycznia rano zakończono operację podnoszenia wraku z wody przy pomocy dźwigu i osadzania go na barce. Wydobyte czarne skrzynki wysłano do analizy do Waszyngtonu.

Wrak samolotu został przekazany do w Charlotte, gdzie został przewieziony 11 lipca 2011 roku. Jest on eksponowany na wystawie Miracle on the Hudson.

Wypadek był podstawą filmu pt. Sully z 2016.

Przypisy

Linki zewnętrzne Ostatnie wypowiedzi oficjalne linii lotniczej US Airways o zdarzeniu (uaktualniane) animowana rekonstrukcja

Kategoria:Katastrofy lotnicze w Stanach Zjednoczonych Kategoria:Katastrofy lotnicze w 2009 Kategoria:Katastrofy lotnicze z udziałem samolotu Airbus A320 1549 Katastrofa