Sekcja Spadochronowa WKS „Wawel” Kraków

thumb|Logo Sekcji Spadochronowej WKS „Wawel” Kraków Sekcja Spadochronowa Wojskowego Klubu Sportowego „Wawel” Kraków – jedna z siedmiu sekcji sportowych WKS „Wawel” Kraków. Powstała w 1967 r. poprzez włączenie sekcji spadochronowej 6 Pomorskiej Dywizji Powietrznodesantowej do WKS „Wawel” Kraków. Sekcja dziedziczy tradycje plutonu sportowego. Do roku 2017 strukturalnie powiązana najpierw z plutonem wyczynowym 6 PDPD, następnie ze Spadochronową Grupą Sportowo-Pokazową 6 Brygady Desantowo-Szturmowej, później z etatowym plutonem zapewnienia szkolenia 6 Brygady Powietrznodesantowej. Obecnie nie związana już tak ściśle z 6 BPD, zawodnicy sekcji są żołnierzami różnych jednostek wojskowych. Współpracuje z 2 Hrubieszowskim Pułkiem Rozpoznawczym, 6 Brygadą Powietrznodesantową i Ośrodkiem Szkolenia Wysokościowo-Ratowniczego i Spadochronowego Sił Powietrznych.

Konkurencje uprawiane w sekcji celność lądowania akrobacja indywidualna akrobacja zespołowa RW-4

Powstanie i początek działalności sekcji Rozkazem Dowódcy 6 Pomorskiej Dywizji Powietrznodesantowej nr Pf-47 z marca 1959 r. został utworzony pluton sportowy, skupiający żołnierzy dywizji zaawansowanych w sporcie spadochronowym. Pluton liczył, w zależności od potrzeb, od 12 do 25 ludzi. Pierwszym dowódcą plutonu sportowego był kpt. Jan Żebrowski. W latach 1964–1969 dowódcą, trenerem (w latach 1962–1964) i jednocześnie zawodnikiem był por. Augustyn Konior. Utworzenie plutonu sportowego zapoczątkowało pierwszy etap działalności sekcji spadochronowej jeszcze przed włączeniem jej do WKS „Wawel” Kraków. Do 1967 r. pluton sportowy był organizowany w każdym roku na wiosnę (w marcu, kwietniu), aby trenować i reprezentować 6 PDPD i WOW na zawodach spadochronowych. Jesienią (wrzesień, październik) pluton był rozwiązywany, a zawodnicy odchodzili na okres zimowy do swoich macierzystych jednostek. Do sukcesów zaliczyć należy: zespołowe tytuły mistrza Polski zdobyte w latach 1963, 1964, 1965, 1966, 1967 oraz w Mistrzostwach Wojska Polskiego w latach 1962, 1963, 1964, 1965, 1966, 1967. Trenerem sekcji od 1967 r. został por. Jan Cierniak. Trzon sekcji spadochronowej w tych latach stanowiła kadra zawodowa, do której należeli między innymi: por. Augustyn Konior, por. Jan Cierniak, sierż. Ryszard Giec, sierż. Zbigniew Kobajło, sierż. Marian Ziętek, sierż. Janusz Molik, sierż. Henryk Czyż, kpr. Edward Ligocki, plut. Edward Burakowski. Uzupełniali ją żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową, a posiadający umiejętności spadochronowe zdobyte w aeroklubach.

Działalność od roku 1967 do chwili obecnej W 1967 r. decyzją Inspektoratu Szkolenia Ministerstwa Obrony Narodowej sekcja spadochronowa 6 PDPD została włączona do WKS „Wawel” Kraków. Było to włączenie formalne, ponieważ szkoleniem spadochronowym oraz zapewnieniem kadry trenerskiej zajmowała i nadal zajmuje 6 PDPD (od 1987 r. 6 Brygada Desantowo-Szturmowa). Zawodnicy sekcji pełnili służbę w dywizji, a następnie w brygadzie oddelegowani do plutonu wyczynowego. Struktury organizacyjne sekcji pozostały bez zmian. W dalszym ciągu funkcję trenera pełnił por. Jan Cierniak. Funkcję kierownika skoków podczas treningów pełnili kolejno starsi zawodnicy sekcji. W strukturze tej, w zasadzie trener odpowiedzialny był za wszystko, to jest: za szkolenie, wyniki, dyscyplinę, za wszelkie sprawy organizacyjne. W miarę możliwości w poszczególnych przypadkach otrzymywał pomoc z 6 PDPD i z WKS „Wawel” Kraków. Duże zasługi w tym okresie w organizacji szkolenia sekcji położył mjr Zdzisław Werschner, a w zakresie treningu ogólnorozwojowego zawodników sekcji – ppłk Zdzisław Stolarski, mjr mgr Jan Rybicki i kpt. mgr Krzysztof Adamski. Wszechstronnej pomocy w zakresie zapewnienia sprzętu sportowego i organizacji zimowych obozów kondycyjnych udzielali instruktorzy 6 PDPD: kpt. mgr Ryszard Dryl, mjr mgr Jan Rybicki i mjr mgr Leon Lewiński. Również duży wkład w szkolenie zawodników sekcji wnieśli: ppłk Zdzisław Dzierżewicz i kpt. Waldemar Skorupski w treningu strzeleckim oraz olimpijczyk – mjr Stanisław Ożóg – w treningu biegowym.

W roku 1969 i 1970 do WKS „Wawel” wstąpili skoczkowie pełniący zasadniczą służbę wojskową w 6 PDPD, tj. szeregowcy: Roman Łapucki, Lesław Panaś, Stanisław Sondej, Kazimierz Skowron, Andrzej Nawracaj, Wiktor Świegoda, Józef Łuszczki. Wszyscy oni ze spadochroniarstwem zetknęli się wcześniej w aeroklubach regionalnych. W sekcji WKS „Wawel” ich szkoleniem zajmował się doświadczony skoczek, por. Jan Cierniak. Pod jego okiem nabrali doświadczenia i umiejętności, startując w latach 1970–1971 jako II reprezentacja WOW (zawodnicy sekcji startując w SMWP – Spadochronowych Mistrzostwach Wojska Polskiego reprezentowali WOW, natomiast na SMP – Spadochronowych Mistrzostwach Polski barwy klubowe). W lipcu 1972 r. w WKS „Wawel” został utworzony etat kierownika sekcji. Pierwszym kierownikiem sekcji spadochronowej został instruktor spadochronowy I klasy mjr rez. Jan Sikorski. W związku z tymi zmianami organizacyjnymi znacznie wzmocniona została pozycja sekcji spadochronowej w klubie, a kadra szkoleniowa odciążona została od załatwiania wszelkich spraw organizacyjnych. W tym czasie, do 1972 r., odchodzili stopniowo z sekcji spadochronowej WKS „Wawel” starsi zawodnicy, tacy jak: por. Jan Cierniak, por. Augustyn Konior, chor. Zbigniew Kobajło, sierż. Ryszard Giec, sierż. Franciszek Szuberla, sierż. Marian Ziętek, sierż. Janusz Gawłowski, sierż. Edward Burakowski. W wyniku tego ciężar reprezentowania WKS „Wawel” spadł na młodych zawodników. Zaplecze sekcji złożone z nowych zawodników stanowili wyłącznie żołnierze 6. PDPD. W 1973 r. do sekcji wstąpili Janusz Raj i Jerzy Dąbrowski. W 1972 r. obowiązki trenera objął były zawodnik sekcji, chor. Janusz Molik. Od 1975 r. do 1977 r. trenerem sekcji w wieloboju desantowym został, sierż. Krystian Kaik. Obydwaj byli w tym okresie trenerami Kadry Spadochronowej Wojska Polskiego. W drugiej połowie lat siedemdziesiątych sekcja awansowała do miana sekcji wiodącej w klubie, co dawało jej pewne przywileje w stosunku do innych sekcji. thumb|left|200px|Spadochrony SW-4 W 1977 r. trenerem został st. sierż. Andrzej Nawracaj. Wprowadził on nowoczesne formy treningu. W cyklu rocznym umieścił 5 okresów treningowych. Przyjęcie takiej formy treningu umożliwiło prowadzenie długofalowego cyklu przygotowań, na przykład do mistrzostw świata, mistrzostw Europy czy Spadochronowych Mistrzostw Armii Zaprzyjaźnionych. Istniały również plany szczegółowe treningu, opracowane w cyklu tygodniowym. System ten zdawał egzamin. W latach 80. dowództwo ograniczyło limit godzin nalotu na samoloty i śmigłowce, brak było pieniędzy na nowoczesne spadochrony. Wprowadzony do sekcji w połowie lat 70. spadochron Strato-Cloud kosztował ponad 2000 dolarów, co przy zapotrzebowaniu sekcji wynoszącym około 10. sztuk rocznie stanowiło koszty trudne do poniesienia przez klub. W czasie, gdy w drugiej połowie lat 70. czołowi zawodnicy wykonywali po 700 skoków rocznie, to na początku lat 80. średnia ta spadła do 350-400 skoków. Z sekcji odeszli zawodnicy: st. sierż. Wiktor Świegoda i st. sierż. Kazimierz Skowron. W roku 1981 i 1982 nastąpiło dalsze osłabienie sekcji. Odeszli kolejno: st. sierż. Jerzy Dąbrowski i najlepszy akrobata w historii sekcji st. sierż. Roman Łapucki, medalista świata z Rzymu. W 1983 r. odszedł członek kadry Wojska Polskiego i kadry narodowej st. sierż. Janusz Raj. Zespół uzupełnili skoczkowie: sierż. Wiesław Guzik i sierż. Marian Bobowski. Również ich rówieśnicy sierż. Bogusław Marszałek, sierż. Ryszard Galiński i sierż. Tadeusz Matejek przyczynili się do odzyskania utraconej pozycji lidera wśród klubów wojskowych. W 1985 r. odszedł medalista SMP i SMWP, sierż. sztab. Lesław Panaś, a do pierwszego zespołu dołączyli plutonowi: Grzegorz Ostasz, Grzegorz Świerad, Dariusz Kasperek. Mocnym punktem drużyny został przybyły z WKS „Śląsk” akrobata plut. Ireneusz Zalewski.

W 1986 r. nastąpiła zmiana na stanowisku kierownika sekcji. Stanowisko to objął zawodnik sekcji por. Stanisław Sondej. W 1988 r. odszedł do rezerwy zawodnik i trener sekcji oraz kadry narodowej por. Andrzej Nawracaj. Jego obowiązki przejął por. Józef Łuszczki. Jesienią tego roku podjęto decyzję o zakupie nowych spadochronów produkcji amerykańskiej typu ParaFoil-282. W połowie lat 80. cała czołówka światowa skakała na tego typu sprzęcie, natomiast zawodnicy sekcji wykonywali skoki na spadochronach RL-12, wynikało to z braku funduszy. W 1989 r. trafił do sekcji zawodnik „Śląska”, Marcin Bielecki. Praktycznie z każdych zawodów wracał z medalami. Początek lat 90. przyniósł zmiany na stanowisku trenerskim. Miejsce por. Józefa Łuszczkiego zajął, chor. Wiesław Guzik. Funkcję prezesa sekcji piastował wówczas późniejszy komendant WKS „Wawel” mjr Kazimierz Skowyra.

Rok 1994 to kolejna zmiana na etacie trenerskim. Po trzyletniej pracy z zawodnikami odszedł na emeryturę chor. Wiesław Guzik. Jego miejsce zajął chor. Ireneusz Zalewski. Z jego inicjatywy sekcję zasiliła między innymi Monika Filipowska. W okresie tym średnia skoków przypadająca na jednego zawodnika wynosiło około 350 skoków rocznie. W 1997 r. miejsce po chor. Ireneuszu Zalewskim oddelegowanym do pełnienia służby w misji stabilizacyjnej SFOR w Bośni i Hercegowinie zajął na krótko, odchodzący na emeryturę chor. Marian Bobowski. Nowym kierownikiem sekcji został niezwiązany dotąd ze spadochroniarstwem kpt. Andrzej Weryński. W tym samym roku w tragicznym wypadku podczas górskiej wspinaczki zginął żołnierz służby zasadniczej, szer. Jacek Milecki. Wiosną 1998 r. na stanowisko trenera sekcji został powołany chor. Tadeusz Matejek.

W listopadzie 1999 r. w celu umożliwienia metodycznego i fachowego doskonalenia umiejętności w zakresie skoków spadochronowych sportowych i pokazowych przez wyselekcjonowanych żołnierzy 6 BDSz, oraz w celu umożliwienia żołnierzom 6. BDSz lepszego reprezentowania Brygady i Wojska Polskiego w zawodach, przeorganizowano pluton wyczynowy w Spadochronową Grupę Sportowo-Pokazową 6 BDSz SGSP do życia powołał ówczesny dowódca brygady gen. bryg. Bronisław Kwiatkowski rozkazem nr 85 z dnia 13.08.1999 r. Dowódcą SGSP został dotychczasowy dowódca plutonu wyczynowego, i jednocześnie trener sekcji chor. Tadeusz Matejek. W skład grupy weszli wszyscy zawodnicy, którzy wcześniej wchodzili w skład plutonu wyczynowego, czyli męska kadra kierownicza i zawodnicza sekcji spadochronowej WKS „Wawel”.

Na walnym zebraniu sekcji, w listopadzie 1999 r. zostały wybrane nowe władze sekcji. Przewodniczącym sekcji został szef sztabu 6 BDSz, doświadczony instruktor spadochronowy płk dypl. Marek Żerdecki, a kierownikiem sekcji instruktor służby spadochronowej brygady por. Artur Gosiewski. W latach kolejnych następowały znowu zmiany personalne wśród składu kadry zawodniczej sekcji, przychodzili nowi, młodzi zawodnicy pozostając w służbie zawodowej i nadterminowej, a odchodzili starsi do wykonywania innych obowiązków lub poświęcając się życiu rodzinnemu. Do pełnienia innych obowiązków służbowych w 6 BDSz odeszli: sierż. szt. Grzegorz Świerad i sierż. szt. Tomasz Świerad. W sierpniu 2002 r. sierż. szt. Marcin Bielecki dołączył do grona „siedmiotysięczników” i stał się czynnym zawodnikiem sekcji z największą ilością skoków.