Piurblagizm – fikcyjny kierunek w literaturze stworzony przez Stanisława Ignacego Witkiewicza. Manifest piurblagizmu, wraz z utworami, został wydany w Zakopanem przez drukarnię „Polonia” Jana Trybuły i nosi tytuł: PAPIEREK LAKMUSOWYNAJNOWSZA ARTYSTYCZNA NOWALIA!!PIURBLAGIZM!!TEORYA CZYSTEJ BLAGINAJLEPSZE UTWORY PIURBLAGISTÓW W istocie jest on satyrycznym tekstem na mnożące się w początkach dwudziestego wieku awangardowe nurty w sztuce. Witkacy zarzuca futurystom, formistom czy dadaistom, że pod przykrywką pozornej szczerości nie kryje się w ich utworach nic poza zamaskowaną blagą. Co więcej, nie waha się postawić na równi z ich dorobkiem własnej teorii czystej formy. Blaga przewrotnie staje się dla piurblagistów tym, co w twórczości jest najistotniejsze i tym samym zamyka usta krytykom domagającym się szczerości w sztuce.
Założenia piurblagizmu Szczerość w sztuce jest niemożliwa. W życiu i w sztuce powinna panować beztroska, która pozwala wszystko udawać i zerwać z „tożsamością osobowości”. W twórczości nieuznawana jest różnica płci, a nawet kobiety mają pierwszeństwo. „Każdy może tworzyć byleco i ma prawo być z tego zadowolonym, byleby nie był w swej pracy szczerym i znalazł kogoś, kto równie kłamliwie będzie to podziwiał.” Obojętność wobec przemian społecznych wynikająca z tego, że blagować można zawsze i wszędzie, a więc twórczość piurblagistów jest wieczna. Nie ma artystycznego Katzenjammeru, ani dzieł nieudanych.
Kierunki pochodne Do kierunków piurblagistycznych, Witkacy zalicza – neopseudo-kretynizm, filutyzm, na-dudka-wystrychninizm, neo-naciągizm, małpizm, papugizm, neo-kabotynizm, fałszyzm, solipsoedryzm, mistyficyzm, nabieratyzm, fiktobydlęcyzm, oszukizm, neo-humbugizm, krętacyzm, udawaizm (odróżnić od udaizmu, czyli tego, co się udaje w znaczeniu powodzenia), błaźnizm, nieszczeryzm, w-pole-wyprowadzizm, z-mańki-zażywaizm, przecheryzm, łgizm, łgawizm, brać-na-kawalizm, wmówizm, co-ślina-do-gęby-przyniesizm, zawraco-głowizm, zawraco-gitaryzm i zawraco-kontrafałdyzm, omamizm, kręcizm i krętacyzm.
Wybrane utwory Bubuja (à la Stern) Bubuja abuja. Buhaja kabuja Kabyla kabyj buja. Kabylska, bestjalska szuja Kukuja zakuka jak wuja. Bambulę bubuja buja – Może zabuja, a może odbuja. Haruje Kabyl nad balją, Haruje szuler nad talją, Szoruje szleję kabyla, Co buja córkę Tamila. Tamizą tętni Tamil. Król Jerzy w Londynie śni, Bębnią bubuje we krwi, Kamillę gładzi Kamil. Marceli Duchański-Blaga
Pierowiersz — popylone pienie Poświęcony duszy ś. p. Pinty Para, pocina i pługie pilczenie Pfa pasze piwnic popylone pienie I pylko Pepło pepopnie przenika Popyśledzona pesteś pak puzyka
Linki zewnętrzne Cyfrowa Biblioteka Narodowa – manifest piurblagizmu.
Kategoria:Ruchy artystyczne Kategoria:Fikcyjne elementy dzieł Kategoria:Stanisław Ignacy Witkiewicz