mały|Gwary śląskie według Alfreda Zaręby, nr. 3 – gwary niemodlińskie Gwary niemodlińskieB. Wyderka, Wstęp, [w:] Słownik gwar śląskich, t. 1, Opole 2000 . – jedna z gwar środkowośląskichB. Wyderka, Jakoś ty to pedzioł? (część II), "Indeks. Pismo Uniwersytetu Opolskiego" 2005 nr 61-62, s. 31. języka polskiegoO zaliczaniu gwar śląskich do języka polskiego, zob. B. Wyderka, O wielojęzyczności Śląska, "Indeks. Pismo Uniwersytetu Opolskiego" 2004 nr 55-56..

Gwary niemodlińskie zachowały się w dwóch rejonach: oś pierwszego stanowią miejscowości Piechocice, Stara Jamka, Kuźnica Ligocka, Sowin, zaś centrami drugiego są Narok i Niewodniki.

Cechami charakterystycznymi gwar niemodlińskich są dyftongiczna wymowa dawnego długiego a w postaci dyftongu oł (np. trołwa – trawa), monoftongiczna wymowa kontynuantów dawnego krótkiego i długiego o (wyjątkiem jest labializacja nagłosowego o-).

Różnie przedstawia się wymowa samogłosek nosowych. Mieszkańcy Sowina i Kuźnicy Ligockiej wymawiają nosówkę przednią szeroko i po spółgłoskach twardych, i po miękkich, co jest nawiązaniem do gwar głogóweckich i kozielskich. Z kolei mieszkańcy Naroku, Niewodnik i okolic nosówkę przednią po spółgłoskach twardych wymawiają szeroko jako nosowe a, a po spółgłoskach miękkich wymawiają wąsko jako nosowe y, co jest też typowe dla gwar opolskich.

Gwary niemodlińskie początkowo charakteryzowały się też mazurzeniem; obecnie rzadko występujące w tych gwarach.

Przykład tekstu

Przypisy

Bibliografia Wyderka B., Jakoś ty to pedzioł? (część II), "Indeks. Pismo Uniwersytetu Opolskiego" 2005 nr 61-62

Niemodlińska Kategoria:Kultura Śląska