Zbór Kościoła Chrześcijan Baptystów w Toruniu – toruńska protestancka wspólnota chrześcijańska, o charakterze ewangelicznym. Zbór znajduje się w lewobrzeżnej części miasta, w dzielnicy Podgórz, przy ul. Poznańskiej 34.
.
Historia toruńskiego Zboru Baptystów Okres przedwojenny Zbór baptystów w Toruniu powstał w 1899 roku. Początkowo do zboru należała głównie ludność niemiecka. Początkowo nabożeństwa odbywały się w lokalu prywatnym przy ulicy Matejki 4. Na przełomie 1901 i 1902 baptyści poprosili Magistrat o przyznanie im działki na cmentarzu św. Jerzego. Parcelę o powierzchni 18 arów otrzymali w 1903 roku. W 1904 roku generalny superintendent Gustav Doeblin w sprawozdaniu z wizytacji w toruńskich parafiach ewangelicko-luterańskich ocenił, że działalność społeczności baptystycznej nie stanowi dużego zagrożenia dla toruńskich ewangelików. W 1909 roku baptyści kupili budynek z pruskiego muru przy ul. Matejki 5. Budynek przekształcono na kaplicę.
W 1914 roku zbór liczył 234 (według innego źródła: 232) członków. Podczas I wojny światowej liczba wyznawców przekroczyła 300 osób, po wojnie zaczęła spadać. Dokładna liczba baptystów w Toruniu w okresie II Rzeczypospolitej nie jest znana. W wyniku braku rozeznania baptystów mylono z adwentystami bądź w statystykach uwzględniano wyznawców z powiatu toruńskiego. Pod koniec lat 20. XX wieku zbór liczył 73 osoby. Spadek liczby wyznawców wynikał z przyłączenia Pomorza Nadwiślanego do Polski w 1920 roku i wynikającej z niej emigracji ludności niemieckiej na Zachód.
W okresie międzywojennym zbór działał na podstawie prawa pruskiego z połowy XIX wieku. Po 1920 roku zbór w Toruniu podlegał konsystorzowi w Poznaniu, a siedziba zarządu regionalnego znajdowała się w Chełmży. Na czele zarządu stał pastor Richard Kretesch. Stałym kaznodzieją w toruńskim zborze byli Adolf Knoffel (1920–1922), a następnie Richard Kretesch (1926–październik 1929). Około 1924 roku w powiecie toruńskim żyło ok. 130 baptystów, a w samym mieście 70. W latach 20. XX wieku gmina otrzymała na własność kaplicę przy ulicy Matejki 15, dom dla stróża, kaplicę w Czarnym Błocie i 17 mórg ziemi w Nowej Wsi. W 1927 roku baptyści znaleźli się na liście sekt aktywnych w Toruniu.
W 1924 roku gmina baptystów skonfliktowała się z przewodniczącym toruńskiej parafii Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego ks. A. Haydukiem. Przewodniczący zboru baptystów Adam Sylla napisał do magistratu Toruniu skargę na Hayduka, który według Sylli miał bez jego zgody organizować nabożeństwa w kaplicy. Konflikt zażegnano w lipcu 1931 roku, po podpisaniu porozumienia i wynajęciu kaplicy wiernym Polskiego Narodowego Kościoła Katolickiego.
Dokładne informacje o działalności baptystów toruńskich w latach 30. XX wieku nie są znane. W tym okresie zbór nie wykazywał dużej aktywności. W 1935 roku struktury gminy nie zostały zmienione, a siedziba zarządu nadal mieściła się w Chełmży. Liczba wyznawców w powiecie toruńskim wynosiła ok. 200 osób. Według danych statycznych, w latach 1937 i 1939 w Toruniu mieszkało ok. 40 baptystów niemieckich. Liczba baptystów polskich w tych latach jest nieznana.
W latach 1920–1939 baptyści toruńscy nie prowadzili akcji misyjnej. Ze względu na niewielką aktywność baptyści nie byli obserwowani przez policję.
Okres powojenny thumb|Michał Prończuk (w środku) Dni Ateizmu 2021 . Kaplica została znacjonalizowana i przekształcona w rekwizytornię teatru. Budynek wyburzono w latach 60. przy poszerzaniu ulicy Kraszewskiego
W 2000 roku baptyści kupili kamienicę przy ulicy Poznańskiej 34 z myślą o wykorzystaniu jej na siedzibę zboru.
Teologia
Działalność
Zobacz też Religia w Toruniu
Przypisy
Bibliografia
Toruń Chrześcijan Baptystów Kategoria:Podgórz (Toruń)