Puchar CEV mężczyzn (ang. CEV Cup Men) – międzynarodowe, klubowe rozgrywki siatkarskie, utworzone z inicjatywy Europejskiej Konfederacji Piłki Siatkowej (CEV) w 1972 roku, przeznaczone dla męskich drużyn klubowych zajmujących czołowe miejsca w europejskich ligach krajowych, które nie zostały zakwalifikowane do Ligi Mistrzów.

Nazwy 1972–2000 – Pucharu Europy Zdobywców Pucharów (ang. CEV Cup Winner's Cup) 2000–2007 – Puchar Top Teams (ang. CEV Top Teams Cup) od 2007 – Puchar CEV (ang. CEV Cup)

Historia W 1979 władze Europejskiej Konfederacji Piłki Siatkowej podjęły decyzję o utworzeniu trzecich pod względem ważności rozgrywek, prowadzonych w ramach europejskich pucharów (po Pucharze Europy Mistrzów Krajowych i Pucharze Europy Zdobywców Pucharów), którym – od nazwy tejże organizacji – nadano szyld Pucharu CEV, czyli Pucharu Europejskiej Konfederacji Piłki Siatkowej (po polsku zwanym w skrócie również Pucharem Konfederacji). Zmagania te są więc od samego początku odpowiednikiem piłkarskiego Pucharu UEFA. Pomysłodawcom przyświecał cel, by możliwie jak największa liczba zespołów europejskich miała możliwość przystąpienia do międzynarodowych rozgrywek klubowych, więc pierwotnie brały w nich udział drużyny, plasujące się na podium ligowych zmagań o mistrzostwo danego państwa. Z uwagi na fakt, że w ówczesnym Pucharze Europy Mistrzów Krajowych każda federacja mogła wystawić wyłącznie 1 przedstawiciela (mistrza kraju), dwaj pozostali medaliści nie mieli możliwości rywalizowania na forum międzynarodowym (chyba że któryś z nich wywalczył Puchar kraju i przystępował do zmagań o Puchar Europy Zdobywców Pucharów).

Pierwszą edycję rozgrywek – zarówno wśród kobiet, jak i mężczyzn – przeprowadzono w sezonie 1980/1981 i od tego czasu regularnie (co sezon) toczone są one do czasów obecnych. W latach 90. do rywalizacji dopuszczono więcej niż jednego przedstawiciela danego państwa, ale przywilej ten pierwotnie dotyczył wyłącznie najsilniejszych lig krajowych. Do rozgrywek danego sezonu przystępowały 52 drużyny, które w I fazie dzielono poprzez losowanie na 12 czterozespołowych grup. W tym samym terminie każda z grup rozgrywała niezależny od siebie trzydniowy turniej (od piątku do niedzieli), a jego gospodarzem zostawał jeden z uczestniczących klubów. Podczas każdego z 12 turniejów rundy grupowej poszczególne ekipy grały systemem "każdy z każdym" po jednym spotkaniu. 12 zwycięzców turniejów kwalifikowało się do 1/8 finału, a w tej fazie dołączały do nich 4 rozstawione drużyny – teoretycznie najsilniejsze (decyzję o rozstawieniu podejmowała przed rozpoczęciem rozgrywek CEV). Od tego momentu – przez dwie kolejne rundy (1/8 finału i ćwierćfinały) – rywalizacja toczyła się systemem pucharowym, tj. w formie dwumeczu (spotkanie "u siebie" i "na wyjeździe"), po którym lepszy kwalifikował się do następnej tury. O awansie dalej decydował bilans dwumeczu, tj. liczba zwycięstw, a w przypadku remisu (1 zwycięstwo i 1 porażka) – stosunek setów ewentualnie "małych punktów" (przy czym sety i małe punkty ugrane na wyjeździe liczyły się podwójnie). Czwórka triumfatorów dwumeczów ćwierćfinałowych uzyskiwała promocję do turnieju Final Four, odbywającego się w hali jednego z uczestników. Przed jej rozpoczęciem metodą losowania wyłaniane były obydwie pary półfinałowe, które rozgrywały ze sobą po jednym spotkaniu, zaś ich zwycięzcy awansowali do pojedynku finałowego. Jego triumfator zostawał zwycięzcą danej edycji Pucharu CEV.

Pod koniec 2006 CEV postanowiła zreformować – począwszy od sezonu 2007/2008 – wszystkie siatkarskie rozgrywki pucharowe, zarówno kobiet, jak i mężczyzn. Podjęto wówczas decyzję o likwidacji Pucharu Top Teams, zaś jego miejsce w hierarchii europucharów zajął "odnowiony" Puchar CEV, stając się tym samym drugimi pod względem prestiżu klubowymi rozgrywkami "starego kontynentu" (po Lidze Mistrzów). W miejsce "starego" Pucharu CEV powołano natomiast Puchar Challenge. Idea zmian miała wprost nawiązywać do reformy europejskich pucharów w męskiej piłce nożnej z przełomu tysiącleci – tak więc nowy Puchar CEV po raz kolejny stał się odpowiednikiem odnowionego Pucharu UEFA. W celu usystematyzowania zasad kwalifikacji do zreformowanych europejskich pucharów 16 maja 2007 CEV ogłosiła swój autorski ranking, na podstawie którego poszczególnym federacjom przyznano konkretną liczbę miejsc do obsadzenia w poszczególnych rozgrywkach. Zasadniczej zmianie uległ również system rozgrywek (z grupowo-pucharowego na typowo pucharowy).

W 2010 roku ponownie zreformowano rozgrywki Pucharu CEV i Pucharu Challenge. Zrezygnowano wtedy z organizowania turniejów Final Four dla najlepszej czwórki turniejów, które odbywały się u jednego z nich. Zamiast tego zarówno półfinały jak i mecz finałowy są rozgrywane zgodnie z obowiązującą w poprzednich rundach formule dwumeczu. Zrezygnowano wtedy również z rozgrywania meczu o 3. miejsce.

Sezon 2015/2016 był ostatnim, w którym po ćwierćfinałach rozgrywano Rundę Challenge, w której do zwycięzców ćwierćfinałów dołączały cztery zespoły z Ligi Mistrzów, którym nie udało się zakwalifikować do rundy play-off. Zamiast tego zespoły, które odpadły na etapie kwalifikacji do Ligi Mistrzów, dołączają do rywalizacji w Pucharze CEV wcześniej, bo na etapie 1/32 i/lub 1/16 finału. Jednocześnie po raz ostatni przegrani z 1/16 finału zostali relegowani do Pucharu Challenge.

System rozgrywek W danej edycji Pucharu CEV udział biorą co najmniej 32 europejskie męskie kluby siatkarskie zestawione poprzez losowanie w pary w każdej rundzie. Większość drużyn rozpoczyna rozgrywki od 1/16 finału, niektóre niżej notowane od 1/32 finału. Na etapie 1/32 lub 1/16 finału (lub obu, w zależności od edycji) dołączają drużyny, które odpadły w kwalifikacjach do Ligi Mistrzów. Rywalizacja w każdej parze toczy się systemem pucharowym, tj. w formie dwumeczu (spotkanie "u siebie" i "na wyjeździe"), po którym lepszy kwalifikuje się do kolejnej rundy. O awansie decyduje liczba zwycięstw jednego z zespołów (2 wygrane = przejście do kolejnej fazy zmagań). Natomiast w przypadku remisu (1 zwycięstwo i 1 porażka), w drugim ze spotkań zostaje rozegrany tzw. złoty set (do 15 punktów), a jego triumfator przechodzi na następnej rundy.

Kolejne tury Pucharu CEV (1/8 finału, ćwierćfinały, półfinały i finał) toczone są na identycznych zasadach. Przegrani każdej pary definitywnie kończą zmagania w europucharach danego sezonu. Triumfator dwumeczu finałowego zostaje zwycięzcą danej edycji Pucharu CEV.

Triumfatorzy SezonMiejsce finału1. miejsce2. miejsce3. miejsce4. miejscePuchar Zdobywców Pucharów1972/1973 Ateny Zwiezda Woroszyłowgrad Csepel SC Lewski-Spartak Sofia Ruini Florencja1973/1974 Bruksela Radiotechnik Ryga Zwiezda Woroszyłowgrad Resovia Lubiam Bologna1974/1975 Ankara Radiotechnik Ryga Lewski-Spartak Sofia Aero Odolena Voda Újpesti Dózsa SC1975/1976 Bratysława CSKA Sofia Červená hviezda Bratysława Klippan Turyn Bouwlust Orawi1976/1977 Bruksela Radiotechnik Ryga Steaua Bukareszt Aero Odolena Voda Budapesti Honvéd SE1977/1978 Assen Rudá hvězda Praha AZS Olsztyn Paoletti Katania Eczacıbaşı1978/1979 Roeselare Dinamo Bukareszt Lewski-Spartak Sofia Rudá hvězda Praha Gemenservice/VVC Vught1979/1980 Ateny Panini Modena Panathinaikos AO Aero Odolena Voda Vinylex1980/1981 Arlon Červená hviezda Bratysława Steaua Bukareszt CSKA Sofia Awtomobilist Leningrad1981/1982 Bruksela Awtomobilist Leningrad Lewski-Spartak Sofia Steaua Bukareszt AS Grenoble1982/1983 Schaan Awtomobilist Leningrad Kappa Turyn Vojvodina Nowy Sad Güney Sanayi1983/1984 Innsbruck Kappa Turyn Son Amar Palma Asnières Sports Brother Martinus Amstelveen1984/1985 Saint-Nazaire Dinamo Moskwa Lewski-Spartak Sofia Steaua Bukareszt Hamburger SV1985/1986 Ateny Panini Modena Steaua Bukareszt CSKA Sofia Dinamo Moskwa1986/1987 Bazylea Tartarini Bologna Lewski-Spartak Sofia OK Bosna Sarajewo Resovia1987/1988 Bolonia Maxicono Parma Camst Bologna Lewski-Spartak Sofia Rudá hvězda Praha1988/1989 Varkaus Maxicono Parma Lewski-Spartak Sofia Panathinaikos AO Camst Bologna1989/1990 Parma Maxicono Parma Sisley Treviso Dinamo Moskwa Hamburger SV1990/1991 Palma de Mallorca Gabeca Montichiari Awtomobilist Leningrad AS Fréjus Knack Roeselare1991/1992 Moers Gabeca Montichiari Mediolanum Milano Moerser SC Desimpel Torhout1992/1993 Werona Misura Milano AS Cannes Gabeca Montichiari AS Aris1993/1994 Genewa Sisley Treviso Milan AS Cannes AO Orestiada1994/1995 Genewa Daytona Las Modena Grupo Duero Soria Knack Roeselare AS Aris1995/1996 Ateny Olympiakos SFP Bayer Wuppertal Alcom Capelle Unicaja Almería1996/1997 Saloniki Alpitour Traco Cuneo Olympiakos SFP Biełogorje Biełgorod SCC Berlin1997/1998 Cuneo Alpitour Traco Cuneo Olympiakos SFP Castêlo da Maia GC CV Guaguas Las Palmas1998/1999 Stambuł AS Cannes TNT Alpitour Cuneo UEM-Izumrud Jekaterynburg Arçelik1999/2000 Ateny Paris Volley TNT Alpitour Cuneo AEK GalatasarayPuchar Top Teams2000/2001 Ereğli SC Espinho UEM-Izumrud Jekaterynburg Unicaja Almería Erdemirspor2001/2002 Częstochowa Knack Roeselare SC Espinho Galaxia Starter AZS Bank Częstochowa Łokomotyw Charków2002/2003 Apeldoorn Piet Zoomers/D Apeldoorn Łokomotyw Charków VC Omniworld Azot Czerkasy2003/2004 Innsbruck Łokomotyw Charków Deltacons Tulcza VT Tiroler Wasserkraft Castêlo da Maia GC2004/2005 Pireus Olympiakos SFP ORTEC Rotterdam.Nesselande VK Dukla Liberec VC Omniworld2005/2006 Palma de Mallorca Copra Piacenza Son Amar Palma Panathinaikos AO Vojvodina Novolin Nowy Sad2006/2007 Modena Autocommerce Bled Cimone Modena Iskra Odincowo Rabotniczki Fersped SkopjePuchar CEV2007/2008 Rzym M. Roma Volley Noliko Maaseik Budvanska Rivijera Budva Fakieł Nowy Urengoj2008/2009 Ateny Lokomotiw-Biełogorje Biełgorod Panathinaikos AO Bre Banca Lannutti Cuneo Unicaja Almería2009/2010 Maaseik Bre Banca Lannutti Cuneo Iskra Odincowo Noliko Maaseik CoprAtlantide Piacenza2010/2011 Treviso Kędzierzyn-Koźle Sisley Treviso ZAKSA Kędzierzyn-Koźle Asseco Resovia Rzeszów CSKA Sofia2011/2012 Rzeszów Moskwa Dinamo Moskwa Asseco Resovia Rzeszów ACH Volley Lublana Acqua Paradiso Monza Brianza2012/2013 Ankara Latina Halkbank Andreoli Latina Łokomotyw Charków Maliye Milli Piyango2013/2014 Paryż Niżny Nowogród Paris Volley Gubiernija Niżny Nowogród Tomis Konstanca PGE Skra Bełchatów2014/2015 Trydent Moskwa Dinamo Moskwa Diatec Trentino ZAKSA Kędzierzyn-Koźle VC Euphony Asse-Lennik2015/2016 Berlin Surgut Berlin Recycling Volleys Gazprom-Jugra Surgut Dinamo Moskwa Knack Roeselare2016/2017 Tours Trydent Tours VB Diatec Trentino Fenerbahçe United Volleys Rhein-Main2017/2018 Biełgorod Ankara Biełogorje Biełgorod Ziraat Bankası Calzedonia Werona Asseco Resovia Rzeszów2018/2019 Trydent Stambuł Itas Trentino Galatasaray Kuzbass Kemerowo Olympiakos SFP2019/2020Ze względu na pandemię COVID-19 rozgrywki zostały przerwane.2020/2021 Moskwa Petersburg Dinamo Moskwa Zenit Petersburg Greenyard Maaseik Montpellier Castelnau UC2021/2022 Monza Tours Vero Volley Monza Tours VB PGE Skra Bełchatów Zenit Kazań2022/2023 Modena Roeselare Valsa Group Modena Knack Roeselare Bluenergy Daiko Volley Piacenza PGE Skra Bełchatów2023/2024 Lüneburg Rzeszów Asseco Resovia Rzeszów SVG Lüneburg Fenerbahçe HDI Sigorta Arkas Spor Izmir2024/2025 Rzeszów Ankara Ziraat Bankkart Asseco Resovia Rzeszów Itas Trentino Tours VB2025/2026 Lüneburg Piacenza Gas Sales Bluenergy Piacenza SVG Lüneburg ACH Volley Lublana VC Greenyard Maaseik

Bilans klubów mały|Paris Volley zwycięzcą Pucharu CEV w sezonie 2013/2014