Tłoka (ukr. толока) – słowiański obyczaj pomocy sąsiedzkiej na wsi. Przetrwał do drugiej połowy XX wieku.

W razie konieczności wykonania pilnej pracy, która przerastała możliwości zainteresowanego, zapraszano do pomocy całą wieś. Pracę wykonywano nieodpłatnie. Tłoka rozpoczynała się od poczęstunku, często z muzyką i tańcami. Kończyła się również obfitym poczęstunkiem z jadłem i napojem.

Kościół zezwalał na tę pracę nawet w dni świąteczne.

Pojęcie „tłoka” występuje już w Krótkiej rozprawie... Mikołaja Reja z 1543 roku.

Tłoka współcześnie Współczesne znaczenie słowa tłoka odchodzi od pierwotnego. Zbliża się do wspólnej aktywności mieszkańców wsi nie w zakresie pracy, a wspólnej zabawy.

Rolę tłoki, jako obyczaju pomocy sąsiedzkiej przejmuje współcześnie bank czasu. Jako forma samopomocy jest on bardziej popularny w miastach niż na wsiach choć i tam występuje. Nie ma też charakteru pomocy zbiorowej.

Zobacz też

szarwark

Bibliografia A. Bruckner: Słownik języka polskiego. 1998 W. Kopaliński: Słownik mitów i kultury. 2000 Z. Przyrowski: Popularna encyklopedia staropolska. 1998

Linki zewnętrzne

Wiench P.: „Tłoka”, w: Janusz Reichel, „Rzecz o pieniądzu dla lokalnych społeczności...” Kraków 1997, Wyd. Zielone Brygady

Kategoria:Życie w dawnej Polsce