Gubernia suwalska (ros. Сувалкская губерния; lit. Suvalkų gubernijaJedynie rosyjska nazwa posiadała status oficjalny) – jednostka podziału terytorialnego Rosji w Królestwie Kongresowym, istniejąca w latach 1867–1915.
Historia Gubernia powstała w 1867 z północnej części guberni augustowskiej. Obejmowała powiaty: Augustów, Suwałki, Sejny, Mariampol, Władysławów, Kalwaria i Wyłkowyszki.
Do 1912 była jedyną gubernią na terenie Królestwa Polskiego o większości niepolskiej. Według spisu z 1897 zamieszkiwało ją 304 tys. Litwinów (52%), 134 tys. Polaków (23%), 59 tys. Żydów (10%) oraz 30 tys. Niemców (5%). Białorusinów było 27 tys., a Rosjan 24 tys.
Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę i Litwę gubernię podzielono między Rzeczpospolitą (powiaty: Augustów, Suwałki i mniejsza część sejneńskiego) a państwo litewskie. Obecnie większa część guberni należy do Litwy, jej południowo-zachodni fragment do Polski, a kilka gmin z dawnego powiatu augustowskiego do Białorusi.
Podział administracyjny Miasta Lista miast guberni na podstawie danych z carskiego spisu powszechnego z 1897 roku oraz współczesna przynależność państwowa: miastopopulacja(1897)państwo(2022)1.Suwałki22 6482.Augustów12 7433.Kalwaria9 3784.Mariampol6 7375.Wyłkowyszki5 7886.Władysławów4 5957.Sejny3 7788.Wierzbołów3 2939.Preny2 47710.Szaki2 211
Gminy wiejskie +Wykaz gmin guberni suwalskiej wg stanu z 1867 rokuАлфавитный список сельских гмин Царства Польского : [2-е изд.] / сост. в канцелярии Учредит. Ком. – Варшава : Тип. Варш. жандарм. округа, 1867. – IX, 94 с.Lp.GminaLiczba wsiLiczba dymówLiczba duszPowiatNazwa rosyjskaNazwa polskaNazwa litewska12Баля-ВелькаBalla WielkaDidžiosios Balios454183108augustowski15БаргловоBargłówBarglavo274873341augustowski168ВоловичевцыWołłowiczowceValavičaucų565733947augustowski245ГолынкаHołynkaHalynkos274073633augustowski305ДембовоDębowoDembovo153112643augustowski337ДовспудаDowspudaDauspudos374794784augustowski518КольнйцаKolnicaKolnicos284573054augustowski593КурьянкаKurjankaKuriankos405663779augustowski609ЛабноŁabnoLabnos224492978augustowski1287ШтабинъSztabinŠtabino383933866augustowski1298Щербо-ОльшанкаSzczebro-OlszankaŠčebros-Olšankos677395107augustowski9БалкуныBalkunyBalkūnų 294114047kalwaryjski452КальваріяKalwariaKalvarijos463643966kalwaryjski478Кирсна-ВелькаKirsna WielkaKirsnos333403178kalwaryjski557КракопольKrakopolKrokialaukio273643297kalwaryjski559КраснаKrasnaKrosnos224843876kalwaryjski669ЛюбовоLubówLiubavo495034116kalwaryjski677ЛюдвиновъLudwinówLiudvinavo623933786kalwaryjski761НаднѣманскаяNadniemeńskaAntnemunio413533331kalwaryjski806ОлитаOlitaAlytaus173462676kalwaryjski887ПодавинеPodawiniePadovinio204333263kalwaryjski962РауданьRaudańRaudenio453393105kalwaryjski1056СимноSimnoSimno284363219kalwaryjski1199УдріяUdriaŪdrijos353622841kalwaryjski1205УрдоминъUrdominRudaminos454373885kalwaryjski1318ЯновоJanówJungėnų312952424kalwaryjski3АлексотаAleksotaAleksoto618717550mariampolski5АнтоновоAntonowoAntanavo 1117846705mariampolski11БальвержишкиBalwierzyszkiBalbieriškio655045819mariampolski144ВейверыWejweryVeiverių646746255mariampolski285ГуделеGudeleGudelių696376334mariampolski470КвѣцишкиKwieciszkiKvietiškio617055890mariampolski724МихалишкиMichaliszkiMikališkių778295696mariampolski885ПогермоньPogiermońPagirmuonio676846436mariampolski897Понемонь-ПожайсцеPoniemoń-PożajściePanemunės-Pažaislio665136154mariampolski1212ФредаFredaFredos475476982mariampolski1220ХлѣбишкиChlebiszkiKlebiškio846746036mariampolski1291ШумскъSzumskŠunskų495905528mariampolski1309ЯворовъJaworowoJavaravo708215694mariampolski31БерзникиBerźnikiBerznyko284313148sejneński102БыстрогишкиBystrajgiszkiBestraigiškės303733722sejneński145ВейсееWiejsiejeVeisiejų283984266sejneński241Голны-ВольмерыHołny WolmeraAlnų323332632sejneński484КлейвыKlejwyKlevų292221656sejneński537КопціовоKopciowoKapčiamiesčio604774019sejneński562КрасновоKrasnowoKrasnavo374503989sejneński563КраснопольKrasnopolKrasnapolio418045370sejneński583КудраныKudranyKudrėnų393032664sejneński630ЛейпуныLejpunyLeipalingio445204482sejneński712МетелеMeteleMetelių233792386sejneński721МирославъMirosławMiroslavo304353560sejneński892ПокровскъPokrowskPakrausko715645710sejneński1033СвентоезёрыŚwięto-JezioryŠventežerio545354628sejneński1048СерееSerejeSeirijų343232527sejneński4АнджеевоAndrzejewoAndrejavo 404263220suwalski148ВизгурыWizgóryVižgurių535134255suwalski192ВулькаWólkaVulkos384803607suwalski288ГуттаHutaŪtos506335131suwalski370ЕленевоJeleniewoJeleniavo5410426633suwalski390ЗаборишкиZaboryszkiŽabariškių313572894suwalski447КадариіпкиKadaryszkiKadariškių345844159suwalski526КонецборъKoniecbórKonecburo193533422suwalski586КуковъKukówKukuvo407175381suwalski697МацьковъMaćkowoMockavos182532516suwalski846ПавлувкаPawłówkaPavluvkos385514144suwalski1053СейвыSejwySeivų467765962suwalski1274ЧостковъCzostkówČostkuvo403323119suwalski45БлагословенствоBłogosławieństwoBlagoslovenstvo574265916władysławowski215ГелгудышкиGiełgudyszkiGelgaudiškio744015515władysławowski277ГришкабудаGryszkabudaGriškabūdžio676535356władysławowski331ДоброволяDobrowolaDabravolės364894425władysławowski436ЗыплеZypleZyplių605545086władysławowski476КидулеKiduleKidulių686495775władysławowski663ЛѣсницствоLeśnictwoLesnistvos716606435władysławowski1040СвятошинъŚwiatoszynSviatošino654054463władysławowski1152СынтовтыSyntowtySintautų464544542władysławowski1172ТомашбудзеTomaszbudzieTamošbūdžio774514473władysławowski1282ШилгалеSzyłgaleŠilgalių626295821władysławowski17БартникиBartnikiBartninkų 505565313wyłkowyski161ВиштынецъWisztyniecVištyčio212842317wyłkowyski167ВолковышкиWyłkowyszkiVilkaviškio375183927wyłkowyski183ВойткоболеWojtkoboleVaitkabalių285913733wyłkowyski226ГижеGiżeGižų403933609wyłkowyski426ЗеленкаZielonkaŽaliosios333543753wyłkowyski464КарклиныKarklinyKarklinių264304258wyłkowyski474КибартыKibartyKybartų374204082wyłkowyski536КопсодзеKopsodzieKaupiškių132151829wyłkowyski808ОльвитаOlwitaAlvito505705122wyłkowyski891ПоевоньPojewońPajevonio295615647wyłkowyski1285ШирвинтыSzyrwintaŠirvintos161351825wyłkowyski
Władze administracyjne Gubernatorzy Piotr Żerwe Siergiej Gołowin Nikołaj Zinowjew Jewgienij Subbotkin Władimir Tchorżerwski Leonid Stamierow Iwan Podgorodnikow Konstantin Bożowski Emmanuel Wataci Michaił Arcimowicz Piotr Stremouchow Nikołaj Kupriejanow
Wicegubernatorzy Nikołaj Cerietielew Aleksandr Fribies Arkadij Toloczanow Nikołaj Ramzaj Aleksandr Annienkow Iwan Strokin Iwan Zauszkiewicz Aleksiej Łobanow-Rostowski Gieorgij Szyriajew Boris Borch Władimir Miasojedow Gieorgij Sztiurmier Dmitrij Makalinski Przypisy
Linki zewnętrzne
Bibliografia
Suwalska Kategoria:Gubernia suwalska Kategoria:Historia Suwałk