mały|440x440px|Cykl hydrologiczny na Ziemi Cykl hydrologiczny – naturalny obieg wody na Ziemi. Obejmuje on procesy zachodzące zarówno w atmosferze, takie jak: parowanie, kondensacja, opady, transport wilgoci; w biosferze: pobieranie wody i jej oddawanie w procesie oddychania, czyli transpiracji, jak i w litosferze: wsiąkanie, spływ podziemny i powierzchniowy. W cyklu hydrologicznym wyróżnia się obieg duży i mały.

Tylko część wody na kuli ziemskiej podlega cyklowi hydrologicznemu. Znaczne jej ilości są okresowo (w skali procesów geologicznych) wyłączone z obiegu (retencja). Do wody wyłączonej z obiegu zalicza się: lodowce i pokrywy śnieżno-lodowe – zwłaszcza na biegunach, wodę głębinową w jeziorach, morzach i oceanach, głębinowe wody podziemne.

Duży i mały obieg Przez obieg duży rozumie się procesy zachodzące w skali globalnej i mające wpływ na ogólny bilans wody. Są to: parowanie z oceanów, kondensację w atmosferze, przemieszczanie się pary wodnej nad kontynenty, opad na lądy, wsiąkanie, spływ podziemny i powierzchniowy, ponownie zasilający oceany.

Obieg mały, to lokalna cyrkulacja wody nie wpływająca znacząco na globalny bilans wody: w obrębie oceanów są to: parowanie, kondensacja, opad; w obrębie kontynentów: parowanie, kondensacja, opad, wsiąkanie, odpływ.

Rozkład wody na Ziemi Woda na Ziemi występuje w postaci: ciekłej – w morzach i oceanach oraz na lądach, jako wody powierzchniowe: rzeczne, jeziorne oraz podziemne, stałej – kryształki lodu w atmosferze, śnieg, lodowce, wieloletnia zmarzlina, gazowej – para wodna w atmosferze i glebie.

Woda ta znajduje się w ciągłym ruchu. W ciągu roku: z oceanów paruje ok. 383 000 km³ wody (warstwa wody o grubości około 1 m), na powierzchnię oceanów spada ok. 347 000 km³ wody, z lądów paruje ok. 63 000 km³ wody, na powierzchnię lądów spada ok. 99 000 km³ wody, z lądów do morza spływa ok. 36 000 km³ wody.

Ilość wody znajdującej się w powierzchniowej warstwie Ziemi, poza wodą zawartą w skałach, szacuje się następująco:

Rodzaj Procent wód(bez oceanicznych) Objętość[km³] Lodowce i lód polarny 75 29 Wody gruntowe 24,6 4,2 Jeziora 0,3 12 Wilgoć w glebie 0,06 24 Wilgoć atmosferyczna 0,035 13 Rzeki 0,03 12 Suma wód nieoceanicznych 100 39 Oceany 135

Najwięcej wody gromadzą oceany (97,2%), jest to jednak woda słona. Woda słodka, niezbędna do życia dla człowieka i większości organizmów lądowych stanowi zaledwie 2,5% objętości hydrosfery, obliczanej na około 1,4 mld km³. Większość (około 80%) wody słodkiej jest uwięziona w lodowcach lub pod powierzchnią Ziemi, jako wody podziemne. Najłatwiej dostępnym źródłem wody słodkiej są rzeki i jeziora.

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Hydrologia Kategoria:Geochemia Kategoria:Cykle biogeochemiczne Kategoria:Artykuły, które powinna mieć każda Wikipedia (poniżej 10k)