thumb|Flaga organizacji mały|Działacze AWB Afrikaner Weerstandsbeweging (AWB, , pol. Afrykanerski Ruch Oporu) – skrajnie prawicowa i neonazistowska organizacja polityczna i terrorystyczna z Południowej AfrykiT. Bjorgo, Terror from the Extreme Right, 2014, s. 9.R. Mikel-Arieli, Remembering the Holocaust in a Racial State Holocaust Memory in South Africa from Apartheid to Democracy (1948–1994), 2022, s. 146.. Jej członkowie opowiadają się za przywróceniem niepodległego państwa burskiego („Boerestaat”). Za granicą zyskali rozgłos głównie jako ruch rasistowski i promujący supremację białychSouth Africa's Terreblanche hacked to death.
AWB powstał w 1973 w Heidelbergu (mieście położonym na południe od Johannesburga). Jego założycielem został były policjant Eugène Terre’Blanche. W okresie apartheidu ruch liczył kilka tysięcy członków, którzy gwałtownie protestowali przeciwko znoszeniu segregacji rasowej i liberalizacji prawa w tym względzie. W latach 80. notowano wielokrotnie przypadki atakowania „niebiałych” przez AWB.
W czerwcu 1993 roku AWB dokonała zamachu terrorystycznego na Kempton Park World Trade CentreSampson 2011, s. 466, 470–471; Meredith 2010, s. 449–450, 488.. W tym samym roku sympatyk partii, Janusz Waluś, zabił jednego z przywódców ANC, Chrisa Haniego w zamiarach mając też dokonanie zamachu na lidera partii, Nelsona Mandelę. W 1994 AWB zyskała międzynarodowy rozgłos podczas puczu w bantustanie Bophuthatswana. Była to próba obrony dyktatorskiego rządu Lucasa Mangope, który sprzeciwiał się włączeniu Bophuthatswany z powrotem do Południowej Afryki i przeprowadzeniu wolnych (wielorasowych) wyborów. Doszło wtedy do całkowitej kompromitacji AWB, której bojówkarze na oczach kamer strzelali do niewinnych cywilów na ulicach. W tym samym roku w trakcie wyborów komórka terrorystyczna AWB w zamachu z udziałem samochodu pułapki zabiła 20 osóbSampson 2011, s. 491; Meredith 2010, s. 512; Glen Levy (15 stycznia 2010). „Top 10 Political Prisoners”. Time..
W 1997 przywódca grupy – Eugène Terre’Blanche został skazany na 6 lat za zaatakowanie pracownika stacji benzynowej. W 2004 r. opuścił więzienie po odsiedzeniu 3 lat. 3 kwietnia 2010 roku dwaj czarnoskórzy robotnicy rolni śmiertelnie pobili go w czasie snu, bijąc go rurami i maczetami na jego farmie na północy Południowej Afryki.
Przypisy
Bibliografia
Sampson, Anthony (2011) . Mandela: The Authorised Biography. London: HarperCollins. .
Linki zewnętrzne Oficjalna strona organizacji
Kategoria:Apartheid Kategoria:Historia Południowej Afryki Kategoria:Organizacje rasistowskie Kategoria:Organizacje terrorystyczne Kategoria:Nacjonalizm południowoafrykański Kategoria:Partie i ugrupowania w Południowej Afryce Kategoria:Południowoafrykańskie organizacje paramilitarne Kategoria:Ruchy secesyjne i separatystyczne Kategoria:Skrajna prawica w Południowej Afryce