Kazimierz Malczewski (ur. 5 lutego 1886 w Runowie Krajeńskim k. Wyrzyska, zm. 16 stycznia 1969 w Opolu) – działacz polonijny na Górnym Śląsku, dziennikarz i społecznik, organizator polskiego życia narodowego w II i III Rzeszy oraz w Republice Weimarskiej.

Życiorys Pochodził z wielkopolskiej rodziny o korzeniach chłopsko-rzemieślniczych. Uczęszczał do gimnazjum w Nakle i Poznaniu, maturę złożył w Hamburgu, gdzie studiował prawo i ekonomię. W 1913 zamieszkał we Wrocławiu, współtworzył tamtejsze Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół”, którego został prezesem.

Od 1902 był kurierem w kampanii wyborczej Wojciecha Korfantego – przewoził na Śląsk ulotki i broszury propagandowe.

W 1920 zaangażowany w akcję plebiscytową na Śląsku, został sekretarzem Polskiego Komitetu w Raciborzu. Po podziale Śląska w 1922 pozostał w Niemczech, gdzie współzakładał Polsko-Katolicką Partię Ludową. Członek założyciel i I prezes dzielnicy śląskiej ZPwN (1923–1926). Kontynuował działalność społeczną – założył i dyrektorował Bankowi Ludowemu w Raciborzu, przyczynił się do powstania spółdzielni polskich w Raciborzu („Strzecha”, „Rolnik”, „Ogród”). Zajmował się dziennikarstwem jako redaktor naczelny „Słowa Śląskiego” w Opolu oraz współredaktor „Nowin Codziennych” i „Strzechy”. W 1932 zamieszkał w Opolu, założył tam jedyną w III Rzeszy polską księgarnię „Lektor” (przetrwała do 1937).

W czasie II wojny światowej ukrywał się w Jastrzębiu k. Radomia pod nazwiskiem Edgar Maleszewski, walczył w Armii Krajowej.

Po przyłączeniu Śląska Opolskiego do Polski w 1945 był m.in. przewodniczącym tzw. komisji weryfikacyjnej w OpoluAdriana Dawid, Jak po wojnie poszukiwano "elementy germanofilskie", Gazeta Wyborcza (Opole) z 30 czerwca 2006. Działał w ZBoWiD, a w 1957 był współorganizatorem Instytutu Śląskiego. Związany z Kościołem katolickim, pracował jako prawnik w kurii biskupiej w Opolu, udzielał się w śląskim Caritasie. Autor książki Ze wspomnień śląskich (Instytut Wydawniczy „PAX”, W-wa 1958).

W 1965 roku został uhonorowany Śląską Nagrodą im. Juliusza Ligonia, w 1968 roku Odznaką Honorową „Zasłużonemu Opolszczyźnie”Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu, nr 5, poz. 47, z 7 czerwca 1968, s. 3..

Zmarł w Opolu, pochowany na cmentarzu komunalnym w Półwsi (sektor 1 Zasłużonych-2-8). Pozostawił po sobie córkę Lutosławę oraz synów Kazimierza i Zdzisława.

Upamiętnienie Ku jego czci w Raciborzu na Placu Księżnej Ofki Piastówny, znajduje się tablica upamiętniająca jego pobyt w mieście w latach 1921–1932. Patron jednej z ulic w śródmieściu Opola.

Przypisy

Bibliografia Ludzie spod znaku Rodła. Biografie działaczy Związku Polaków w Niemczech na Śląsku Opolskim. Tom I (pod redakcją Franciszka Hawranka), Opolskie Towarzystwo Kulturalno-Oświatowe, Opole 1973, s. 145–147. Polski Słownik Biograficzny, Tom XIX, Warszawa 1974, hasło opracowane przez Kazimierza Olszewskiego.

Kategoria:Członkowie Towarzystwa „Sokół” Kategoria:Członkowie ZBoWiD Kategoria:Członkowie Związku Polaków w Niemczech Kategoria:Działacze społeczni i kulturalni związani z Wrocławiem Kategoria:Dziennikarze związani z Wrocławiem Kategoria:Laureaci Śląskiej Nagrody im. Juliusza Ligonia Kategoria:Ludzie związani z Opolem Kategoria:Ludzie związani z Raciborzem Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową „Zasłużonemu Opolszczyźnie” Kategoria:Pochowani na cmentarzu komunalnym w Opolu Kategoria:Urodzeni w 1886 Kategoria:Zmarli w 1969 Kategoria:Żołnierze Armii Krajowej