Czapla modronosa (Ardeola ralloides) – gatunek średniej wielkości ptaka brodzącego z rodziny czaplowatych (Ardeidae).
Systematyka Jest to gatunek monotypowy. Proponowany podgatunek paludivaga nie jest uznawany.
Zasięg występowania Zamieszkuje południową Europę, południową część Europy środkowej i wschodniej, rejon Kaukazu, Bliski Wschód po Iran na wschodzie, tereny wokół Jeziora Aralskiego i jego dopływów aż po Afganistan, oraz Afrykę (poza Saharą) wraz z Madagaskarem. Populacje z Palearktyki są wędrowne; populacje afrykańskie są koczownicze lub osiadłe, ale przemieszczające się lokalnie na tereny tymczasowo podmokłe po sezonowych deszczach.
Do Polski zalatuje sporadycznie (do końca 2023 roku stwierdzono ją 108 razy, w sumie zaobserwowano 113 osobników).
Morfologia mały|lewo|Czapla modronosa w locie Wygląd Czapla o krępej sylwetce, upierzeniu płowożółtym, białych skrzydłach, brzuchu i ogonie, na głowie ciemniejszy czub. W okresie godowym dziób niebieski, nogi czerwone. Obie płcie są do siebie podobne. Osobniki młodociane ciemniejsze, z ciemnym, podłużnym prążkowaniem. Wymiary średnie długość ciała 42–47 cmrozpiętość skrzydeł 80–92 cm Masa ciała 230–370 g
Ekologia i zachowanie thumb|upright 1.15|lewo|200px|Jaja z kolekcji muzealnej Biotop Bagniste brzegi rzek i jezior, trzcinowiska i pola ryżowe. Gniazdo Na krzewach i drzewach, tworząc duże kolonie często wraz z innymi gatunkami czapli. Gniazdo jest lepiej ukryte niż u pozostałych członków rodziny. Jaja W ciągu roku wyprowadza jeden lęg, składając w kwietniu – czerwcu (w Afryce podczas pory deszczowej) 4 do 6 jaj o średnich wymiarach 38,2 x 28,9 mm. Wysiadywanie, pisklęta Jaja wysiadywane są przez okres 22–24 dni przez obydwoje rodziców. Pisklęta opuszczają gniazdo po 35 dniach, ale usamodzielniają się po 45 dniach. Pożywienie Drobne zwierzęta, w tym owady i ich larwy, pająki, dżdżownice, skorupiaki, mięczaki, ryby, płazy, gady i ssaki, wyjątkowo małe ptaki. Szczególnie aktywna o zmierzchu i w nocy.
Status zagrożenia i ochrona IUCN uznaje czaplę modronosą za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku. Liczebność światowej populacji, według szacunków organizacji Wetlands International z 2015 roku, mieści się w przedziale 370–780 tysięcy osobników. Ogólny trend liczebności nie jest znany, choć populacja europejska wydaje się stabilna. Największym zagrożeniem dla tego gatunku jest utrata i degradacja naturalnych lub stworzonych przez człowieka siedlisk słodkowodnych oraz podmokłych terenów zadrzewionych.
W Polsce podlega ścisłej ochronie gatunkowejRozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt ()..
Zobacz też ptaki Polski
Przypisy Systematyka i nazewnictwo polskie za:
Linki zewnętrzne
Kategoria:Czaplowate Kategoria:Ptaki Afryki Kategoria:Ptaki Azji Kategoria:Ptaki Europy Kategoria:Ptaki Madagaskaru Kategoria:Awifauna Polski Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1769 roku Kategoria:Taksony opisane przez Giovanniego Antonia Scopolego