Wstęp Buddyzm do Korei docierał przez Chiny, najpierw dzięki chińskim i indyjskim misjonarzom, a później także dzięki buddystom koreańskim, którzy udawali się po nauki do Chin. Za datę wprowadzenia buddyzmu do Korei uważa się rok 372. Jednak przechowała się wiadomość, że w zaginionej historii Korei Kaerim Kogi znajdowała się informacja, iż buddyzm został wprowadzony do Korei przez morze na długo zanim był znany w Chinach. Morze najpewniej odnosi się do morza piasków północnego szlaku jedwabnego w Azji Środkowej. Wskazuje się także na podobieństwo malarstwa ściennego epoki Trzech Królestw do malarstwa odnalezionego w grotach Dunhuangu.

Kalendarium 372. Poselstwo chińskie z mnichem Shundao 順道 (kor. Sundo) wprowadza buddyzm do królestwa Goguryeo (na północy).

384. Indyjski mnich Marantara przybywa statkiem z Chin i wprowadza buddyzm do królestwa Baekje. Król Chimyu buduje na górze Namhan świątynię dla 10 mnichów.

V w. Mnich koreański Seungnang zostaje uczniem Kumarajivy i po powrocie do kraju zakłada szkołę samnon, odpowiednik chińskiej szkoły sanlun (szkoła Trzech Traktatów czyli mādhyamika).

V w. Koreański mnich Chigwang zakłada odpowiednik szkoły jushe (sans. sarvāstivādin abhidharma), w brzmieniu koreańskim kusa.

V w. Mnich (chiński?) Ado wprowadza do królestwa Silla buddyzm i zakłada pierwsze świątynie. Jednak w przeciwieństwie do Goguryeo i Baekje buddyzm przyjmowany jest tu z oporami i konserwatyzm ludzi doprowadza do męczeńskich śmierci mnichów (np. Ichadona, kor. 이차돈, w 528 r.)

V/VI w. Mnich Seondeok zakłada w Goguryeo szkołę nirvāny – yeolbanjong.

VI w. Mnich Woncheuk tłumaczy sutry buddyjskie na język koreański.

526. Mnich z Baekje powraca z Indii i zakłada szkołę vinayi w tym królestwie.

538. Król Silli wysyła do Japonii poselstwo ze statuą Buddy, sztandary z buddyjskimi napisami, baldachimy i księgi ze świętymi tekstami. W liście do cesarza wychwala Dharmę Buddy.

564. Do państwa Silla sprowadzono 1700 buddyjskich ksiąg z Chin, co staje się podstawą rozległych studiów religijnych.

527. Buddyzm staje się oficjalną religią królestwa Silli.

562–613. Mnich z Goguryeo P'ayak, uczeń Zhiyi wprowadza nauki szkoły tiantai, nazwanej w Goguryeo cheontaejong.

606–686. Mnich Jajang zakłada szkołę kyeyul (vinaya), która później, za czasów Goryeo, będzie nosić nazwę namsanjong.

ok. 632–646. Mnich Beomnang, uczeń Daoxina, wprowadza nauki chan zong, po koreańsku sŏn chong.

617–686. Wonhyo, który wywarł wpływ na cały późniejszy buddyzm koreański, zakłada szkołę Beopseong (natury Dharmy) zwaną później w Goryeo jungdojong.

625–702. Uisang zakłada odpowiednik chińskiej szkoły huayan, zwanej najpierw po koreańsku wonyungjong, a później w okresie Goryeo – hwaeomjong.

668–935. Zjednoczenie Trzech Królestw przez Sillę.

740. Jinpyo wprowadza odpowiednik chińskiej szkoły faxiang (sans. yogācāra) – beopsangjong, zwanej w okresie Goryeo jaeunjong. Buduje także kilka ważnych klasztorów.

818. Toeui zakłada szkołę seon kaji

826/8. Hongcheok zakłada szkołę seon silsang

837. Hyeonuk zakłada szkołę seon pongnim

839. Jeogin Hyecheoeol zakłada szkołę seon tongni

846. T’onghyo Peomil zakłada szkołę seon sagul

847. Toyun zakłada szkołę seon saja

ok. 850. Jiseon Toheon z linii przekazu Beomnanga zakłada szkołę seon heuiyang.

845. Muyeom zakłada szkołę seon seongju

911. Chincheol Ieom zakłada szkołę seon sumi

X w. Gyunyeo – poeta religijny.

935–1392. Powstanie dynastii Goryeo. Patronat nad buddyzmem ze strony władz, złoty okres buddyzmu, kultury i sztuki Korei.

1055–1101. Uicheon – reformator buddyzmu zakłada szkołę cheontae, odpowiednika chińskiej tiantai zong.

1158–1210. Pojo Ji'nul – jeden z mistrzów seon, próba syntezy nauk szkół scholastycznych i seon.

1251. Ukończenie 2 wyd. Tripitaki na 81,258 drewnianych tablicach zapisanych na obu stronach. Do dziś przechowywana w klasztorze Haeinsa

1301–1382. Taego Pou – mistrz seon, wprowadza do Korei nauki chińskiej szkoły chan linji oraz jednoczy dziewięć szkół seon w jedną nazwaną jogyejong

1317–1405. Muhak Jacho – mistrz sŏn, jeden z mistrzów w historii Korei.

1392–1910. Okres panowania dynastii Yi, która utworzyła królestwo Joseon. Polityka represji wobec buddyzmu i wspierania neokonfucjanizmu.

1520–1604. Cheongheo Hyujeong (Seosan Taesa) – największy mistrz seon dynastii Yi. Walka z inwazją japońską. Ożywienie buddyzmu.

1592–1598. Inwazja japońska. Z małymi wyjątkami, prawie wszystkie buddyjskie świątynie zostają zniszczone.

1849–1912. Gyeongheo Seongu – ożywia koreański seon po okresie represji.

1878–1946. Mangong Weolmyeon – przywódca buddyjskiego ruchu oporu przeciw Japończykom i mistrz seon

1890–1961. Kobong Hyeonuk – jeden z mistrzów współczesnego seon

1902. Ustanowienie 16 głównych klasztorów, które zarządzają podległymi im świątyniami i klasztorami w Korei.

1904. Oddanie zarządzania buddyzmem w ręce buddystów

1911–1945. Okupacja Korei przez Japonię. Próby osłabienia buddyzmu koreańskiego jako podstawy nacjonalizmu narodu koreańskiego.

1935. W obliczu zagrożenia japońskiego łączą się seonjong i gyojong (szkoły doktrynalne, scholastyczne) w jedną szkołę jogyejong. Nowym głównym klasztorem staje się Świątynia Jogye.

1950–1957. Reforma szkoły Jogye; odrzucenie wpływów i elementów praktyki japońskiej

1967–1972. Mistrz seon Seungsan ożywia buddyzm w koreańskich środowiskach Japonii i Hongkongu.

1972. Mistrz seon Seungsan wprowadza koreański seon do USA

1972. Mistrz seon Kusan Suryeon przybywa do USA i naucza seon

1978. Mistrz seon Sŭngsan wprowadza koreański seon do Polski. Powstaje Stowarzyszenie Buddyjskie Zen Chogye.

1983. Szkoła mistrza seon Seungsana przekształca się w Szkołę Seon Gwaneum. Powstaje pierwszy koreański klasztor w USA, klasztor seon Diamentowego Wzgórza.

Zobacz też Korea

Bibliografia Shim Jae-ryong. Korean Buddhism. Tradition and Transformation. Jimoondang Publishing Company. Seoul, 1999 Robert E. Buswell Jr. The Korean Approach to Zen: the Collected Works of Chinu. 1983

Robert E. Buswell Jr. The Zen Monastic Experience. Princeton University Press. Princeton, 1992. Robert E. Buswell Jr. The Zen Monastic Experience. Princeton University Press. Princeton, 1992 Red. Lewis R. Lancaster i C.S. Yu. Introduction of Buddhism to Korea. New Cultural Patterns. Asian Humanities Press. 1989 Red. Lewis R. Lancaster i C.S. Yu. Assimilation of Buddhism in Korea. Religious Maturity and Innovation in the Silla Dynasty. Asian Humanities Press. 1991 Red. Lewis R. Lancaster. The Korean Buddhist Canon: a Descriptive Catalogue. University of California Press. Berkeley 1979.

Kategoria:Buddyzm koreański Kategoria:Historia Korei Kategoria:Historia buddyzmu