Sułtan-Girej Kłycz, ros. Султан-Гирей Клыч (ur. 15 marca 1880 w aule lub w Majkopie, w obwodzie kubańskim Imperium Rosyjskiego, zm. 17 stycznia 1947 w więzieniu w Moskwie) – rosyjski wojskowy pochodzenia czerkieskiego i tatarskiego, dowódca Czerkieskiego Pułku Konnego w tzw. „Dzikiej” Kaukaskiej Dywizji Konnej w czasie I wojny światowej oraz „Dzikiej” Czerkieskiej Dywizji Kawalerii podczas wojny domowej w Rosji w latach 1917-1921, biały emigrant polityczny, jeden z działaczy i wojskowych współpracujących z Niemcami podczas II wojny światowej
Pochodził z tatarskiego rodu książęcego Girejów. Ukończył akademię wojskową w Jelizawietgradzie. Uczestniczył w tłumieniu wystąpień rewolucyjnych w latach 1905-1907. Podczas I wojny światowej służył w rosyjskiej kawalerii. Latem 1917 r. awansował do stopnia pułkownika. Na pocz. 1918 r. brał udział rzekomej „w próbie puczu” przeprowadzonej przez gen. Ławra Korniłowa jako dowódca czerkieskiego pułku kawaleryjskiego. Uczestniczył w pierwszym marszu kubańskim. Na wniosek naczelnego dowódcy wojsk Kraju Kubańskiego awansował do stopnia generała majora za wybitne zasługi bojowe. Jesienią tego roku objął funkcję dowódcy 2 Brygady 1 Dywizji Kawalerii, a 21 grudnia – tzw. „Dzikiej” Czerkieskiej Dywizji Kawalerii. Odznaczony został Orderem Świętego Stanisława 3 klasy (1916), Orderem Świętej Anny 2 i 3 klasy (1915, 1916), Orderem Świętego Włodzimierza 3 i 4 klasy (1815, 1917) W 1920 po klęsce wojsk białych i ich ewakuacji na Krym za zgodą rządu gruzińskiego przekroczył, wraz z resztkami swojej dywizji, granicę Republiki Gruzji, gdzie został internowany. Następnie udał się na Krym, a stamtąd z rozkazami gen. Piotra Wrangla z powrotem na północny Kaukaz. Sformował partyzanckie oddziały do walki z bolszewikami. Po niepowodzeniach ponownie zbiegł do Gruzji.
Wiosną 1921 wyemigrował do Jugosławii, a następnie Francji. Na emigracji został jednym z przywódców Ludowej Partii Górali Północnokaukaskich, która walczyła o odłączenie się północnego Kaukazu od ZSRR i utworzenie Republiki Północnokaukaskiej. Był też członkiem Komitetu Niepodległości Kaukazu skupiającego przywódców gruzińskich, armeńskich, azerskich i górali kaukaskich.
Podczas II wojny światowej podjął współpracę z Niemcami, przebywając w Berlinie. Współorganizował tzw. „komitety narodowe” złożone z działaczy kaukaskich, które organizowały oddziały do walki u boku armii niemieckiej. Został członkiem Centralnego Komitetu Górali Kaukaskich. Na pocz. 1943 r. brał udział w formowaniu ochotniczej jednostki północnokaukaskiej pod nazwą Kaukasischer-Waffen-Verband der SS, przerzuconej następnie do Włoch, a potem do Jugosławii, gdzie do końca wojny walczyła z komunistycznymi partyzantami. Po kapitulacji Niemiec 8/9 maja 1945 r., dostał się w miejscowości Oberdrauburg do niewoli brytyjskiej.
29 maja w Judenburgu został wraz z innymi kaukaskimi oficerami wydany Sowietom, przy czym przekazanie Sułtana Girej-Kłycza było niezgodne z porozumieniem brytyjsko-sowieckim. Wraz z P. Krasnowem, S. Krasnowem, A. Szkurą, T. Domanowem, H. Pannwitzem i in. był sądzony w . Wyrokiem Kolegium Wojskowego Sądu Najwyższego ZSRR skazano go na karę śmierci i natychmiast powieszono.
Przypisy
Bibliografia Murad B. Biedżanow, Генерал Султан-Гирей Клыч, 1999
Zobacz też Operacja Keelhaul
Kategoria:Biali (wojna domowa w Rosji) Kategoria:Emigranci północnokaukascy Kategoria:Internowani w Gruzji Kategoria:Internowani w latach 1918–1939 Kategoria:Kaukascy kolaboranci III Rzeszy Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętej Anny Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Stanisława (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Włodzimierza Kategoria:Osoby pochodzenia czerkieskiego Kategoria:Rosyjscy generałowie Kategoria:Ofiary represji politycznych w ZSRR Kategoria:Straceni przez powieszenie Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Urodzeni w 1880 Kategoria:Zmarli w 1947