Roman Stachoń

Roman Ignacy Stachoń, ps. Konrad (ur. 30 czerwca 1912 w Brzęczkowicach, zm. 24 marca 1987 w Katowicach) – polski inżynier, działacz socjalistyczny, związkowy i sportowy, poseł na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL II, III, IV, V, VI, VII i VIII kadencji. Budowniczy Polski Ludowej.

Życiorys Syn Jana (1883–1945) i Marii z domu Kendziorczyk. Kształcił się w szkole ludowej, a następnie w gimnazjum w Mysłowicach. W 1927 został członkiem sekcji zapaśniczej i lekkoatletycznej Robotniczego Klubu Sportowego Siła Mysłowice, później był jego skarbnikiem, a w latach 1934–1938 prezesem. Oprócz zapasów uprawiał biegi i pchnięcie kulą. Za przynależność do lewicowego klubu został usunięty z gimnazjum. W 1933 zdał maturę w Humanistycznym Komunalnym Gimnazjum Koedukacyjnym w Roździeniu-Szopienicach, po czym do 1934 odbywał służbę wojskową, a następnie pracował w koncernie Wspólnota Interesów Górniczo-Hutniczych jako rewizor rachunków. W 1935 zdobył mistrzostwo Śląska w zapasach w wadze średniej. W 1937 otrzymał Robotniczą Odznakę Sportową I stopnia.

Od 1945 aż do śmierci był honorowym prezesem klubu Siła Mysłowice, ponadto od 1978 do końca życia był prezesem Okręgowego Związku Piłki Nożnej w Katowicach (wcześniej od 1947 był jego wiceprezesem). W 1952 podjął pracę w Wojewódzkim Komitecie Kultury Fizycznej, potem był do 1960 jego przewodniczącym (zainicjował budowę stadionu w Chorzowie). W 1960 został przewodniczącym Wojewódzkiej Komisji Związków Zawodowych w Katowicach, a w 1962 zasiadł w Centralnej Radzie Związków Zawodowych, której od 1969 był wiceprzewodniczącym. Od 1962 do 1967 studiował wieczorowo na Politechnice Śląskiej, uzyskując tytuł inżyniera urządzeń sanitarnych. Był członkiem Rady Naczelnej ZBoWiD, zasiadał również w PKOl. Od stycznia do maja 1981 był szefem zespołu likwidacyjnego WKZZ w Katowicach, po czym przeszedł na emeryturę.

Od 1932 do 1939 działał w Polskiej Partii Socjalistycznej. W 1939 został członkiem Śląskiego Komitetu Robotniczego PPS w Katowicach. Podczas okupacji niemieckiej działał w konspiracji, przystąpił do PPS – Wolność, Równość, Niepodległość. Był m.in. dowódcą Gwardii Ludowej PPS Okręgu Śląskiego. Został aresztowany przez gestapo i był więziony w hitlerowskich obozach koncentracyjnych, m.in. w Auschwitz-Birkenau, Buchenwaldzie i Dora Ellrich. Po wyzwoleniu w 1945 wrócił na Górny Śląsk i został działaczem „lubelskiej” PPS. Objął funkcję kierownika Wydziału Propagandy Wojewódzkiego Komitetu PPS w Katowicach, a w latach 1946–1948 był sekretarzem Okręgowego Komitetu partii. W 1947 został I sekretarzem Wojewódzkiego Komitetu PPS i członkiem Rady Naczelnej partii. Od grudnia 1948 był członkiem Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, gdzie początkowo objął funkcję zastępcy kierownika Wydziału Organizacyjnego Komitetu Wojewódzkiego, pełniąc ją do 1952. W latach 1949–1981 był członkiem KW, od 1956 zasiadając także w jego egzekutywie. W latach 1964–1981 członek Komitetu Centralnego PZPR. Był także przez wiele lat radnym Wojewódzkiej Rady Narodowej (od 1948), zasiadał w prezydium Wojewódzkiego Komitetu Frontu Jedności Narodu. Poseł na Sejm Ustawodawczy w latach 1947–1952 oraz na Sejm PRL II, III, IV, V, VI, VII, VIII kadencji w latach 1957–1985.

Od 1948 był żonaty z Martą z domu Rogoń (1916–2009), miał syna Andrzeja i córkę Gabrielę.

Zmarł w Katowicach. Pochowany na cmentarzu ewangelickim przy ul. Francuskiej (kwatera 7-I-13).

Ordery, odznaczenia i nagrody Order Budowniczych Polski Ludowej (1974)Wręczenie odznaczeń w Belwederze, „Dziennik Polski”, 1974, nr 172, s. 3. Order Sztandaru Pracy I klasy (1964) Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (1967) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (12 lipca 1954) („w 10. rocznicę Polski Ludowej za zasługi w pracy społecznej i zawodowej”). Złoty Krzyż Zasługi (25 czerwca 1946) („za zasługi położone w walce z okupantem i udział w pracach konspiracyjnych w okresie okupacji”). Krzyż Oświęcimski (1985) Medal Zwycięstwa i Wolności 1945 Medal 10-lecia Polski Ludowej (14 stycznia 1955) – Uchwała Rady Państwa z dnia 14 stycznia 1955 r. – na wniosek prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie. Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego (1966)Nadzwyczajna sesja Sejmu, „Trybuna Robotnicza”, nr 172, 22 lipca 1966, s. 1. Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury Fizycznej” Odznaka „Zasłużony działacz Towarzystwa Rozwoju Ziem Zachodnich” (1965)Polskie granice zachodnie nie podlegają dyskusji, „Trybuna Ludu”, nr 352, 20 grudnia 1965, s. 2. Honorowa odznaka „Zasłużonym – Celma” (od zakładu Celma Cieszyn, 1970)Złote gody „Celmy”, „Trybuna Robotnicza”, nr 104, 4 maja 1970, s. 2. Medal „20-lecia Światowej Rady Pokoju” (1969)Medale 20-lecia ŚRP dla działaczy polskiego ruchu pokoju, „Trybuna Ludu”, nr 268, 27 września 1969, s. 1–4. Nagroda specjalna „Trybuny Ludu” (1986)Nagrody „TL” 86, „Trybuna Ludu”, nr 144, 21 czerwca 1986, s. 1.

Upamiętnienie Jego imię do 2010 nosił Katowicki Park Leśny.

Przypisy

Bibliografia Informacje w BIP IPN Hasło w Internetowym Polskim Słowniku Biograficznym Profil na stronie Biblioteki Sejmowej

Kategoria:Absolwenci Politechniki Śląskiej Kategoria:Członkowie Komitetu Centralnego PZPR Kategoria:Członkowie Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Katowicach Kategoria:Członkowie Rady Naczelnej PPS (1944–1948) Kategoria:Członkowie PPS-WRN Kategoria:Członkowie Wojewódzkich Komitetów Frontu Jedności Narodu Kategoria:Członkowie ZBoWiD Kategoria:Działacze Polskiego Komitetu Olimpijskiego Kategoria:Laureaci nagrody „Trybuny Ludu” Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oświęcimskim Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem Zwycięstwa i Wolności 1945 Kategoria:Odznaczeni Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego Kategoria:Odznaczeni odznaką „Zasłużony Działacz Kultury Fizycznej” Kategoria:Odznaczeni Orderem Budowniczych Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy I klasy Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na cmentarzu ewangelickim przy ul. Francuskiej w Katowicach Kategoria:Politycy Polskiej Partii Socjalistycznej (1919–1939) Kategoria:Polscy zapaśnicy Kategoria:Polscy związkowcy Kategoria:Posłowie na Sejm Ustawodawczy (1947–1952) Kategoria:Posłowie z okręgu Katowice (PRL) Kategoria:Prezesi polskich klubów sportowych Kategoria:Przewodniczący Wojewódzkich Komitetów PPS (1944–1948) Kategoria:Radni Wojewódzkiej Rady Narodowej w Katowicach Kategoria:Sekretarze Okręgowych Komitetów Robotniczych PPS (1944–1948) Kategoria:Urodzeni w 1912 Kategoria:Więźniowie KL Auschwitz Kategoria:Więźniowie KL Buchenwald Kategoria:Zmarli w 1987 Kategoria:Ludzie urodzeni w Brzęczkowicach