Powiat dobrodzieński – dawny polski powiat z siedzibą w Dobrodzieniu, istniejący w latach 1946–1950 na terenie obecnych powiatów: oleskiego (woj. opolskie) i lublinieckiego (woj. śląskie).
Był to powiat niesamodzielny, administrowany z Lublińca w powiecie lublinieckim.
Kontekst historyczny
Powiat dobrodzieński był odzwierciedleniem istniejącego w Niemczech w latach 1927–1941 powiatu Guttentag.
Historia
Po zakończeniu II wojny światowej Polsce przypadł niemiecki powiat Loben, obejmujący okupowany przez Niemców podczas wojny polski powiat lubliniecki wraz z włączonym do niego w 1941 roku niemieckim powiatem Guttentag. Ponieważ w świetle dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 21 sierpnia 1944 wszelkie zmiany administracyjne wprowadzone przez okupanta podczas wojny winny zostać uchylone, władze polskie były zobowiązane usankcjonować prawnie włączenie powiatu Guttentag (dobrodzieńskiego), obejmującego jedno miasto i 28 gmin jednostkowych, do powiatu lublinieckiego. Doszło do tego 31 marca 1945, na mocy Rozporządzenia Wojewody Śląsko-Dąbrowskiego z dnia 21 marca 1945Rozporządzenie Wojewody Śląsko-Dąbrowskiego z dnia 21 marca 1945 r. o podziale administracyjnym pow. lublinieckiego (Gazeta Urzędowa Województwa Śląskiego, 1945, nr 5, poz. 48).. 1 grudnia 1945 obszar zniesionego powiatu dobrodzieńskiego podzielono na jedno miasto (Dobrodzień) i cztery gminy zbiorowe: Ciasna, Łagiewniki Małe, Sieraków i Szemrowice – w składzie powiatu lublinieckiegoRozporządzenie Wojewody Śląsko-Dąbrowskiego z dnia 27 listopada 1945 o podziale powiatu lublinieckiego w województwie śląsko-dąbrowskim na gminy wiejskie i gromady (Śląsko-Dąbrowski Dziennik Wojewódzki z dnia 22 grudnia 1945 r., Nr. 34, Poz. 453).
W czerwcu 1946 roku ukazało się Rozporządzenie Rady Ministrów, sankcjonujące odrębność powiatu dobrodzieńskieo względem powiatu lublinieckiego, a według którego powiat dobrodzieński – jako składowa Ziem Odzyskanych – został włączony do województwa śląskiegoRozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 maja 1946 r. w sprawie tymczasowego podziału administracyjnego Ziem Odzyskanych ()..
Powiat dobrodzieński zniesiono ostatecznie 1 stycznia 1951, włączając go formalnie do powiatu lublinieckiego w województwie katowickimRozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 marca 1951 r. w sprawie zniesienia i zmiany granic niektórych powiatów oraz utworzenia i zmiany granic niektórych miast, stanowiących powiaty miejskie w województwie katowickim ()..
Podział administracyjny
Obszar powiatu dobrodzieńskiego objął 28 jednostek – 1 miasto i 27 gmin jednostkowych:
1 grudnia 1945 gminy jednostkowe weszły w skład czterech nowych gmin zbiorowych: Ciasna – Ciasna, Jeżowa, Molna i Zborowskie; Łagiewniki Małe – Bzinica Nowa, Bzinica Stara, Dzielna, Główczyce, Gosławice, Gwoździany, Kolejka, Koszwice, Łagiewniki Małe, Pludry, Skrzydłowice i Zwóz; Sieraków – Klekotna, Panoszów, Sieraków i Wędzina; Szemrowice – Ligota Dobrodzieńska, Makowczyce, Myślina, Rzędowice, Szemrowice, Turza i Warłów.
Zobacz też podział administracyjny Polski 1918–1939 podział administracyjny Polski 1944–1946 podział administracyjny Polski 1946–1950 podział administracyjny Polski 1950–1957 powiaty w Polsce od 1945
Przypisy
dobrodzieński Kategoria:Historia Dobrodzienia Dobrodzień