Mabuya – rodzaj jaszczurek z podrodziny Mabuyinae w rodzinie scynkowatych (Scincidae).
Zasięg występowania Rodzaj obejmuje gatunki występujące na Karaibach (Dominika, Dominikana, Gwadelupa, Martynika, Montserrat), w Kolumbii, Ekwadorze, Peru, Boliwii, Brazylii, Gujanie Francuskiej, Trynidadzie i Tobago.
Morfologia Jaszczurki z tego rodzaju posiadają wysmukłe, cylindryczne ciało, dobrze rozwinięte nogi i długi ogon. Długość ciała (wraz z ogonem) nie przekracza 30 cm. Większość tradycyjnie zaliczanych do tego rodzaju gatunków jest jajorodna.
Systematyka Etymologia Mabuya (Mabouia, Mabuia, Mabouya) (rodz. żeński): nazwa Mabuya używana przez rdzenne ludy Ameryki, zwłaszcza na Antylach, na określenie różnego rodzaju jaszczurek. Maracaiba (rodz. żeński): jezioro Maracaibo (), północno-zachodnia Wenezuela. Gatunek typowy: Mabuya meridensis . Varzea: nazwa várzea oznaczająca w brazylijskiej odmianie portugalskiego sezonowe obszary zalewowe wielkich rzek Amazonii. Gatunek typowy: Mabuya bistriata .
Podział systematyczny W przeszłości zaliczano do tego rodzaju ok. 114 gatunków żyjących w południowo-wschodniej Azji, Afryce i obu Amerykach; nowsze badania sugerują jednak, że większość z nich należy przenieść do odrębnych rodzajów – Eutropis (obejmujący gatunki azjatyckie), Chioninia (gatunki z Wysp Zielonego Przylądka) i Trachylepis (gatunki z Afryki oraz wysp na Oceanie Indyjskim; obejmuje także gatunek T. atlantica żyjący na wyspach archipelagu Fernando de Noronha oraz południowoamerykański gatunek T. maculata). Tym samym rodzaj Mabuya obejmuje obecnie jedynie gatunki żyjące w obu Amerykach. Hedges i Conn (2012) przeprowadzili rewizję rodzaju, w wyniku której pozostawili w nim tylko kilka gatunków żyjących na Karaibach. Część autorów włącza do Mabuya rodzaj Varzea z trzema gatunkami występującymi w Ameryce Południowej. W takim ujęciu do rodzaju należą następujące gatunki: Mabuya altamazonica Miralles, Barrio-Amoros, Rivas, Chaparro-Auza, 2006 Mabuya bistriata (Spix, 1825) Mabuya cochonae Hedges & Conn, 2012 Mabuya desiradae Hedges & Conn, 2012 Mabuya dominicana Garman, 1887 Mabuya grandisterrae Hedges & Conn, 2012 Mabuya guadeloupae Hedges & Conn, 2012 Mabuya hispaniolae Hedges & Conn, 2012 Mabuya mabouya (Bonnaterre, 1789) Mabuya montserratae Hedges & Conn, 2012 Mabuya parviterrae Hedges, Lorvelec, Barré, Berchel, Combot, Vidal & Pavis, 2016 Mabuya yasuniensis Torres-Carvajal, Sandoval & Paucar, 2024
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Scynkowate