thumb|250px|Cztery damy w popularnym w PRL-u wzorze nadreńskim. thumb|250px|Cztery damy we wzorze anglo-amerykańskim thumb|250px|Cztery damy z kart wzoru berlińskiego (typ francuski) i cztery damy z wzoru NRD-owskiego (typ niemiecki)
Dama – karta do gry przedstawiająca najczęściej wizerunek kobiety lub królowej, zwykle dystyngowanie ubranej i trzymającej kwiat. W tradycyjnej hierarchii ważności kart dama funkcjonuje jako 12. karta; umiejscowiona jest między waletem a królem (w taliach tarotowych dama jest 13. kartą, umieszczona między jeźdźcem a królem). Damę zalicza się (obok króla i waleta) do tzw. figur, gdzie jest ona drugą pod względem starszeństwa (za królem, a przed waletem). Talia kart do gry zawiera cztery damy, po jednej w każdym kolorze (trefl, karo, kier i pik).
Odpowiednikiem damy w tradycyjnych kartach polskich (i w kartach niemieckich) jest wyżnik (niem. Ober), zazwyczaj jest przedstawiany jako mężczyzna (czasem pojawia się jednak w postaci kobiecej).
Oznaczanie dam Dama posiada różne oznaczenia, w zależności od tego, w jakiej wersji językowej wyprodukowano daną talię: w wersjach polskiej, szwedzkiej, francuskiej i niemieckiej – D (od dama, dam, dame i Dame) w wersji angielskiej – Q (od queen) – najpowszechniej używane oznaczenie w wersji rosyjskiej – Д (od дама, dama); analogicznie do D w wersji holenderskiej – V (od vrouw)
Wygląd dam z wzoru francuskiego (jednogłowego) o oznaczeniu literowym D (Dame/Dama):
z wzoru francuskiego (dwugłowego) o oznaczenie literowe D (Dame/Dama):
z wzoru francuskiego (dwugłowego) o oznaczenie literowe Q (Queen):
z wzoru rosyjskiego o oznaczeniu literowym Д (Дама):
z tarota francuskiego:
z talii „Industrie und Glück”:
z talii „Smrekarjev tarok”:
z wzoru wiedeńskiego
z wzoru barokowego
niemieckie – uniwersalne:
z tarota marsylskiego:
z tarota Minchiate:
Przypisy Deutsche Schuetzen-Spielkarte (1884). Westernové (2001).
Kategoria:Karty