mały|prawo|180px|Herb Legii Warszawa
Legia Warszawa – polski męski klub koszykarski z siedzibą w Warszawie, utworzony w 1929 – jako sekcja koszykarska wielosekcyjnego Wojskowego Klubu Sportowego Legia Warszawa. Czołowa polska drużyna lat 50. i 60. XX wieku (m.in. 13 razy na podium mistrzostw kraju, zdobywca i finalista Pucharu Polski). Legia Warszawa sezon 2026/2027 Skład 2026/2027 Stan na 30 września 2026, na podstawie.
Historia Powstanie sekcji Sekcję koszykówki mężczyzn przy WKS Legia Warszawa utworzono w 1929 w ramach nowo powstałej sekcji gier sportowych. Pierwszy mecz drużyna koszykarska rozegrała 8 grudnia 1929 roku z Jutrznią, wygrany 31:5. Po pierwszym roku działalności zgłoszona do koszykarskiej B-klasy. Tam Legia zajmuje 3. miejsce i po zwycięstwie w meczu dodatkowym z Makabi (39:17), awansuje do A-klasy. Wyróżniającymi się graczami byli Koźmiński i Kunarowski. Rok po sekcji męskiej, powstała drużyna kobieca. Kobiety nie brały jednak udziału w Mistrzostwach Polski. Drużyny zawiesiły swoją działalność w 1937 roku
Reaktywacja Po zakończeniu II wojny światowej reaktywacja klubu nastąpiła wskutek działań kapitana Witolda Serwatowskiego. Podjął się organizacji struktur sekcji, które następnie zostały zatwierdzone przez zarząd klubu. Kadrę zawodniczą stanowili uczniowie Gimnazjum imienia Stefana Batorego. Drużyna zwyciężyła w mistrzostwach szkół średnich i w tym samym roku wywalczyła awans do klasy B. W 1948 i 1949 Legia bezskutecznie rywalizowała o awans do A klasy, przegrywając z Wedlowskim Rywalem i Polonią Warszawa. Najlepszymi zawodnikami w drużynie byli Janusz Majewski i Tomasz Kostowski. Przez krótki okres w Legii grał Sławomir Złotek-Złotkiewicz, późniejszy reprezentant Polski. Wojskowi trenowali w sali YMCA przy ul. Konopnickiej, a pierwszym trenerem zespołu został w 1949 Jan Dierżko.
Lata 50. XX wieku W 1951 sekcja została przemianowana na Centralny Wojskowy Klub Sportowy. W tym okresie trzon zespołu tworzyli Leszek Kamiński, Ryszard Żochowski, Stefan Majer, Wł. Buczek, Wiesław Szor, bracia M. i Z. Popławscy, a nieco później doszli Marian Golimowski, K. Lubelski, Witczewski i Zdzisław Niedziela. Występujący na pozycji centra, Kamiński jako pierwszy koszykarz w Polsce zdobywał punkty wsadem do kosza. Pierwszy sukces Legia osiągnęła na I Ogólnopolskiej Spartakiadzie Zrzeszeń w Warszawie, gdzie zajęła czwarte miejsce. Dzięki temu sukcesowi, a przede wszystkim uchwale Biura Politycznego KC PZPR o roli sportu wyczynowego w ówczesnym Ludowym Wojsku Polskim w 1952, CWKS jako pierwsza drużyna w kraju uzyskuje „dziką kartę” i zostaje dopuszczony do rozgrywek ligowych, w których zajmuje trzecie miejsce. Wojskowi docierają również do finału Pucharu Polski, w którym ulegają Wiśle Kraków po dogrywce 35:33. Przed nowym sezonem funkcję trenera obejmuje Tadeusz Ulatowski, a drużyna została wzmocniona reprezentantami Polski Z. Kwapiszem, Maciejewskim, Jędrzejem Bednarowiczem, Jabłońskim i Poburką. CWKS zakończył rozgrywki z tytułem wicemistrzowskim. W 1954 podczas II Ogólnopolskiej Spartakiady Legia zajmuje trzecie miejsce. W tym roku do klubu dołączają Władysław Pawlak i wychowanek Andrzej Pstrokoński, którzy później stali się najlepszymi graczami CWKS. W 1955 zespół ponownie zdobywa wicemistrzostwo. W 1956 CWKS zdobywa mistrzostwo Polski, a podstawowymi zawodnikami są Pawlak, Kamiński, Apenhaimer, Żochowski, Pstrokoński, Majer, Buczak, Golimowski, Popławski i Lubelski. Legioniści zdobyli brązowe medale Pucharu Polski. W kolejnym sezonie Wojskowi ponownie sięgają po tytuł mistrzów Polski oraz osiągają finał Pucharu Polski, w którym ulegają Śląskowi Wrocław. W drugiej serii spotkań o miejsca 1-6 do wyłonienia zwycięzcy w meczu ŁKS Łódź – Legia Warszawa potrzebne było rozegranie pięciu dogrywek. Ostatecznie wygrał ŁKS 77:75. W 1958 Legia zakończyła rozgrywki na drugim miejscu, z tytułem wicemistrza Polski. W tym samym roku Legioniści, jako pierwszy zespół z Polski, wzięli udział w rozgrywkach Pucharu Europy Mistrzów Krajowych. W 1/8 finału zmierzyli się z fińskim Pantterit Helsinki. W meczu rozegranym 19 marca w Helsinkach wygrali gospodarze 64:62. W spotkaniu rewanżowym, które odbyło się 5 kwietnia w Warszawie, przy obecności 600 widzów (komplet), wygrała Legia 71-67. W ćwierćfinale Wojskowi trafili na mistrza ZSRR Sportklub Ryga. Pierwsze spotkanie rozegrano 3 maja na Łotwie i wygrała drużyna z Rygi 93:59. Rewanż odbył się 9 czerwca, a z powodu dużego zainteresowania kibiców, rozegrano go na Torwarze. Legia sprawiła sensację i wygrała 63:61, ale odpadła z dalszych rozgrywek. Od początku lat 50. do zakończenia sezonu 1971/1972 drużyna nieprzerwanie występowała w ekstraklasie (wówczas pod nazwą 1 liga), odnosząc jednocześnie spore sukcesy w Pucharze Polski i na arenie międzynarodowej – w europejskich pucharach (Pucharze Europy Mistrzów Krajowych i Pucharze Europy Zdobywców Pucharów). W tym czasie „Wojskowi” 13-krotnie stawali na podium mistrzostw Polski, 7 razy okazując się najlepszymi w kraju (były to zarazem jedyne triumfy koszykarzy Legii, aż do 2025 roku).
Lata 70. XX wieku 12 lutego 1971, po powrocie z Neapolu, gdzie Legia rozgrywała rewanżowe spotkanie ćwierćfinałowe Pucharu Zdobywców Pucharów z Fidesem Partenope, drużyna została poddana szczegółowej kontroli celnej na Dworcu Gdańskim. W jej wyniku sąd wojskowy skazał piłkarzy Tramsa, Piltza i Tybinkowskiego na kary więzienia za nielegalny przewóz kosztowności i dewiz. Funkcję trenera stracił Stefan Majer, a zawieszony został sekretarz sekcji, Lubelski.
W sezonie 1971/1972 zespół zajął swe najgorsze miejsce w najwyższej klasie rozgrywkowej, spadając tym samym po raz pierwszy do ówczesnej II ligi. Banicja na tym szczeblu trwała rok i od edycji 1973/1974 do sezonu 1985/1986 Legia ponownie walczyła w gronie czołowych krajowych ekip koszykarskich. Poważniejszy kryzys zaczął się w 1986. Co prawda po roku drużyna ponownie wróciła do ekstraklasy, jednak od tego momentu zaczęto ograniczać środki finansowe na sekcję.
Kryzys w sekcji W sezonie 1990/1991 „Zieloni Kanonierzy” zajęli 12. miejsce i – jak się później okazało na równo dekadę – opuścili szeregi ekstraklasy. Dodatkowo w 1996 spadli do III ligi. W edycji 1996/1997 – głównie za sprawą grupy zapaleńców – udało się wygrzebać sekcję z dna, a oparty na wychowankach zespół wywalczył promocję na zaplecze PLK.
Powrót do Ekstraklasy W 1998 sekcja pozyskała możnego sponsora – stołeczne Browary Warszawskie, a marka ich głównego piwa Królewskie stała się jednym z członów nazwy klubu. Mając zapewnione środki finansowe i skompletowaną solidną kadrę zawodniczą zaczęto rozważać możliwość awansu do PLK, a dodatkowo we wrześniu 1998 sprowadzono pierwszego w historii sekcji Afrykanina – Senegalczyka Aziza Abdula Secka. W fazie zasadniczej sezonu 1998/1999 drużyna radziła sobie świetnie, jednak runda play-off przyniosła półfinałową porażkę z Kujawiakiem Włocławek i marzenia o wejściu do ligi zawodowej trzeba było odłożyć na kolejny sezon. Cel ten udało się osiągnąć po edycji 1999/2000, jednak w najwyższej klasie „Legioniści” spędzili zaledwie trzy sezony.
Ponowny upadek
Po 2002/2003 spadli oni do I, a rok później do II ligi. Od sezonu 2010/2011 Legia występowała przez 2 sezony w III lidze. 14 stycznia 2012 roku przed ligowym meczem z AZS Uniwersytet Warszawski do Galerii Sław Koszykarskiej Legii jako pierwszy koszykarz został włączony Andrzej Pstrokoński.
Ponowny powrót do Ekstraklasy W sezonie 2011/2012 Legia awansowała do II ligi, w której spędziła kolejne 2 sezony. Następnie w sezonie 2014/2015, po raz pierwszy po 10 latach przerwy stołeczna drużyna zagrała w I lidze. Od sezonu 2017/18 koszykarze Legii Warszawa występują w Energa Basket Lidze. 18 lutego 2024 roku Legia Warszawa zdobyła drugi w swojej historii koszykarski Puchar Polski pokonując w finale Stal Ostrów Wielkopolski (94:71). W 2025 roku Zieloni Kanonierzy po rozegraniu siedmiu spotkań w finale Orlen Basket Ligi pokonali 4:3 PGE Start Lublin i sięgnęli po mistrzostwo Polski.
Sukcesy Mistrzostwa Polski: 1. miejsce (9): 1956, 1957, 1960, 1961, 1963, 1966, 1969, 2025, 2026 2. miejsce (5): 1953, 1955, 1958, 1968, 2022 3. miejsce (2): 1952, 1962 Puchar Polski: Złoty medal (3): 1968, 1970, 2024 Srebrny medal (5): 1952, 1957, 1959, 1972, 1981 Brązowy medal (1): 1956 Superpuchar Polski 1. miejsce (1): 2026 Półfinał (2): 2024, 2025 Mistrzostwa Polski Juniorów: 1. miejsce (1): 2000 2. miejsce (2): 1962, 1976 3. miejsce (5): 1964, 1968, 1982, 1990, 2009
Rozgrywki międzynarodowe
Legia Warszawa sezon 2024/2025 Stan na 18 grudnia 2024, na podstawiehttps://basketball.eurobasket.com/team/Legia-Warszawa/112/Roster..
Poszczególne sezony Wyniki ze wszystkich sezonów Legii Warszawa
Do 1995 najważniejszą klasę rozgrywkową koszykówki mężczyzn określano mianem I ligi polskiej.
Dotychczasowe nazwy WKS Legia Warszawa (1929 – 1939), (1947 – 1949), CWKS Legia Warszawa (1951 – 1998), Legia Królewskie Warszawa (1998 – 2003), CWKS Legia Warszawa (2003 – 02.04.2008), Stowarzyszenie Koszykówki Legia Warszawa (03.04.2008 – 12.03.2009) Unibet Legia Warszawa (od 13.03.2009)
Nagrody i wyróżnienia indywidualne
I skład PLK Jacek Łączyński (1991)
I skład I ligi Marcel Wilczek (2015)
Zestawienie obcokrajowców Stan na 12 listopada 2019. Zawodnik Data urodzenia Wzrost Pozycja Sezony M Pkt Aleksandr Salnikow 1950-?-? 196 cm Skrzydłowy 1990/1991 23 156 Oleg Połosin 1960-08-08 209 cm Center 1991/1992 1 8 Michaił Diaczenko ?-?-? ? cm ? 1991/1992 2 13 Aziz Abdul Seck 1971-?-? 202 cm Skrzydłowy 1998/1999 33 291 James Douglas 1974-?-? 195 cm Skrzydłowy 1998/1999 1 8 Jeff Chambers 1971-?-? 201 cm Skrzydłowy/Center 1998/1999 18 254 Momo Potpara 1971-?-? 207 cm Center 1999/2000 23 173 Joseph Bernard Reafsnyder 1973-?-? 207 cm Center 1999/2000, 2000/2001 33 449 Ron Draper 1967-07-08 205 cm Center 2000/2001 31 395 Aleksander Wierenicz 1971-?-? 203 cm Skrzydłowy 2000/2001 6 46 Mike Robinson 1976-?-? 198 cm Skrzydłowy 2000/2001 3 29 Martynas Purlys 1971-?-? 193 cm Obrońca 2000/2001 38 265 Jerry Hester 1975-07-18 196 cm Obrońca/Skrzydłowy 2000/2001 24 417 Nenad Trunić 1968-?-? 185 cm Obrońca 2000/2001 16 95 Arnas Kazlauskas 1976-03-11 204 cm Skrzydłowy 2001/2002 40 424 Tomas Pačėsas 1971-11-11 190 cm Rozgrywający 2001/2002 12 200 Kenroy Jarret 1976-?-? 181 cm Obrońca 2001/2002 12 92 Marcus Williams 1975-?-? 191 cm Obrońca 2001/2002 27 521 Aleksiej Karwanien 1974-?-? 200 cm Skrzydłowy 2001/2002 27 160 Darius Beard 1978-?-? 208 cm Center 2001/2002 1 0 Gintaras Stulga 1973-02-21 211 cm Center 2001/2002 13 41 Lee Wilson 1975-01-31 208 cm Center 2001/2002 22 149 Andrzej Sinielnikow 1969-08-15 191 cm Obrońca 2001–2004 90 746 Rob Hodgson 1974-?-? 199 cm Skrzydłowy 2002/2003 10 109 Anthony Beane 1994-05-6 188 cm Obrońca 2017/2018 20 447 Jorge Bilbao 1995-06-27 205 cm F/C 2017/2018, 2019 20 68 Chauncey Collins 1995-01-17 183 cm Obrońca 2017/2018 13 167 Hunter Mickelson 1992-03-5 208 cm Center 2017/2018 28 323 Jobi Wall 1989-09-12 198 cm Skrzydłowy 2017/2018 32 278 Andrejs Šeļakovs 1988-11-8 210 cm Center 2017/2018 8 16 Naadir Tharpe 1991-07-23 182 cm Obrońca 2017/2018 11 103 Isaiah Wilkerson 1990-11-13 191 cm Obrońca 2017/2018 5 55 Keanu Pinder 1995-05-28 206 cm Skrzydłowy od 2018 35 232 Drew Brandon 1992-05-11 193 cm Obrońca od 2019 7 59 Romaric Belemene 1997-02-19 202 cm Skrzydłowy od 2019 6 43 Michael Finke 1996-04-26 208 cm Skrzydłowy od 2019 7 100 A.J. English 1992-07-10 192 cm Obrońca od 2019
Zestawienie dotychczasowych trenerów