thumb|Męczeństwo św. Wita, południowe Niemcy ok. 1450, Muzeum Narodowe w Warszawie. Wit z Rzymu (; ur. ok. 284-292 w Mazara del Vallo, zm. ok. 303/304) – męczennik chrześcijański oraz święty Kościoła katolickiego i Cerkwi prawosławnej, zaliczany do Czternastu Świętych Wspomożycieli.

Życiorys Informacji o życiu Wita zachowało się bardzo niewiele. Opis jego procesu i śmierci nie zachował się, ale jego postać znalazła się w Martyrologium Hieronima. Przetrwały natomiast dokumenty procesowe jego współtowarzyszy: Feliksa, Euptusa, Fiealusza i Filorona oraz Klaudiusza i Asuteriusza. Ponadto w VII wieku powstała pasja o Wicie, Modeście i Krescencji spisana na podstawie przekazów ludowych. Ze względu na liczne podobieństwa hagiograficzne osób zmarłych w tamtym czasie (między innymi Cyriak Rzymianin), włoski badacz Agostino Amore doszedł do wniosku, że mogło być kilku męczenników imieniem Wit – dwóch z Rzymu i jeden z Nikodemii. Badania bollandystów nie doprowadziły do nowych okryć, zatem przyjęło się założenie, że istniało kiedyś jedno źródło pierwotne (niezachowane), na podstawie którego stworzono późniejsze pasje.

Wit urodził się ok. 284-292 roku w Mazara del Vallo w zamożnej rodzinie. Był synem poganina Hylasa, a z chrześcijaństwem zetknął się za sprawą swojego nauczyciela Modesta i piastunki Krescencji. W wieku dwunastu lat opuścił rodzinny dom, ze względu na ojca który naciskał na Wita by odstąpił od wiary. Po opuszczeniu domu, udał się w inne miejsce, gdzie udzielał chrztów. Wówczas miał zachorować syn Dioklecjana, po czym cesarz miał siłą sprowadzić Wita do Italii. Według legendy Wit uzdrowił dziecko, ale odmówiwszy złożenia hołdu bogom rzymskim, został oskrażony o obrazę majestatu. Jego, Modesta i Krescencję skazano na więzienie a następnie na walkę z dzikimi zwierzętami w amfiteatrze. Ponieważ udało im się przeżyć, poddano ich torturom, w wyniku których zmarli. Tradycyjnie przypisuje się, że miało to miejsce 15 czerwca 303 albo 304 roku, w czasie prześladowania chrześcijan. Według Henryka Frosa Wit nigdy nie opuścił Sycylii i zmarł tamże w wyniku prześladowań, a jego kult rozpoczął się po translacji relikwii do Lukanii w VI wieku.

Patronat Wit jest patronem aktorów, aptekarzy, epileptyków, tancerzy, histeryków, górników, karczmarzy i warzelników. Patronuje także Pomorzu, Saksonii, Sycylii i Śląskowi.

Czczenie Wita jest także ważne dla Serbów, którzy obchodzą Dzień Świętego Wita.

Dzień obchodów Wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest 15 czerwca.

Cerkiew prawosławna wspomina męczennika Wita dwukrotnie: 16/29 maja, tj. 29 maja według kalendarza gregoriańskiego 15/28 czerwca, tj. 28 czerwca według kalendarza gregoriańskiego.

Ikonografia Święty przedstawiany jest jako chłopiec w krótkiej tunice z kotłem. Jego atrybutami są lew, kogut, orzeł, uwiązany pies

Zobacz też kult świętych modlitwa za wstawiennictwem świętego taniec świętego Wita

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Czternastu Świętych Wspomożycieli Kategoria:Męczennicy wczesnochrześcijańscy Kategoria:Święci prawosławni Kategoria:Urodzeni w III wieku Kategoria:Zmarli w IV wieku Kategoria:Święte chrześcijańskie dzieci Kategoria:Ludzie upamiętnieni nazwami medycznymi