Leon Waldemar Babinicz (ur. 13 sierpnia 1902 w Kowlu, zm. 22 kwietnia 1969 w LublinieWg Jarosz/Krzywicki (2011) zmarł 21.04.1969 w Nałęczowie.) – polski publicysta, reportażysta, pisarz i pedagog; regionalista i etnograf amator; działacz kulturalny.
Życiorys Był synem notariusza Stanisława i Marii z Finów. W rodzinnym Kowlu Waldemar ukończył szkołę powszechną, a po przeniesieniu się rodziny do Chełma, ukończył tam gimnazjum. Znaczny wpływ na postawę społeczną i zainteresowania młodego Babinicza wywarł w tym okresie dyrektor szkoły, Wiktor Ambroziewicz. Pod jego namowami organizował Koło Młodzieży Narodowej, należał też do Sokoła, Straży Kresowej i POW, silnie wiążąc się z ideami Józefa Piłsudskiego.
Początkowo studiował polonistykę na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, po czym przeniósł się na Uniwersytet Wileński, gdzie w 1926 uzyskał tytuł magistra. Do 1933 pracował jako nauczyciel języka polskiego i francuskiego, kolejno w gimnazjum we Frampolu, w Szkole Rolniczej w Sobieszynie, szkole lotniczej w Dęblinie i marynarki w Toruniu. W Toruniu został prezesem ZNP, aktywnie związał się również z PZZ.
Zadebiutował w roku 1935 jako publicysta w czasopiśmie. W 1936 przeniósł się do Warszawy, gdzie pracował głównie jako publicysta "Dziennika Porannego". Tam też został sekretarzem redakcji. Publikował w wielu innych pismach, współpracował też z PR. We wrześniu 1939 wyjechał do Wilna, rodzinnego miasta żony, aby uniknąć prześladowań (jako działacz PZZ został umieszczony na listach proskrypcyjnych gestapo). Po zajęciu przez Niemcy Litwy w 1941 schronił się wraz z żoną we wsi pod Jędrzejowem. Tam oboje prowadzili konspiracyjne nauczanie, założywszy w 1942 UL w Jeziorkach.
W 1945 założył UL w Pawłowicach k. Sędziszowa, na którym wykładali m.in. Fr. Bujak, J. Feldman, St. Pigoń, B. Pniewski i K. Nitsch. W okresie stalinowskim, od 1952 roku, w z racji rozwiązania uniwersytetów ludowych, jako reliktu "wsteczniackiego agraryzmu", przeniósł się do pobliskiej Rożnicy, gdzie utworzył Liceum Kulturalno-Oświatowe kształcące w kierunku teatralnym. Został w nim dyrektorem. W wyniku zezwolenia władz na działalność UL, w 1958 przywrócono go pod kierownictwo Babinicza, tym razem w Rożnicy. Obie placówki ściśle ze sobą współpracowały. Dzięki jego osobistej energii UL odwiedzali m.in. Julian Przyboś, Stanisław Wygodzki, Władysław Broniewski, Ernest Bryll, Anna Kamieńska oraz Igor Newerly. Pomimo wykorzystywania tradycyjnej kultury ludowej w celach propagandowych, starał się utrzymać ją w związku z lokalną społecznością wsi oczyszczając z indoktrynacyjnych naleciałości. W związku z tym w 1968 obie prowadzone przez niego szkoły zostały zamknięte. Od tego czasu przebywał w Nałęczowie.
Publicystyka i pisarstwo Równolegle z działalnością pedagogiczną publikował, w prasie codziennej, pismach chłopskich, nauczycielskich i kulturalnych (m.in. w "Argumentach", "Kwartalniku Historycznym", "Odrze" i "Teatrze Ludowym"), a od 1954 zajął się też twórczością literacką. Był prozaikiem pozostawiając po sobie blisko 20 dzieł. W swoich tekstach dużo miejsca przeznaczył przemianom kulturalnym i obyczajowym polskiej wsi po II wojnie światowej. W Listach z parafii (1961, pierwotnie publikowane w odcinkach w "Życiu Literackim"), opisał żywym, humorystycznym językiem zderzenie cywilizacyjne miasta z polską wsią w okresie "postępowych przeobrażeń".
Nagrody i odznaczenia 1964: nagroda WRN w Kielcach 1965: nagroda Ministra Kultury i Sztuki II stopnia za upowszechnianie kultury 1967: Medal Komisji Edukacji Narodowej
Dzieła 1954: Zapalone pochodnie (opowiadania) 1955: Ekipa (powieść) Szeroki świat 1956: Przygody w świetlicy (opowiadania) 1959: Listy z parafii (reportaże) 1960: Złota woda (powieść) 1961: Apostołowie (opowiadania) 1962: Złota woda (powieść) Obecny (powieść) 1963: Za ścianą (opowiadania) 1965: Działęż (powieść) Egzamin dojrzałości (opowiadania) O babkach, nugatach i dziwnej antyfonie (reportaże i opowiadania) Rówieśnicy (powieść) 1966: Ludzie to powiedzieli (opowieść) 1967: Drzazgi (powieść) Fontanna (powieść) 1968: Zaczarowane laski (opowiadania) 1970: Wyznania po ślubie (powieść) 1971: Biesiady z kumplami 1972: Prawo do wyboru
Przypisy
Bibliografia Babinicz-Witucka, Janina: Leon Waldemar Babinicz, [w:] Etnografowie i ludoznawcy polscy. Sylwetki, szkice biograficzne, T. 1. Red. Ewa Fryś-Pietaszakowa, Anna Kowalska-Lewicka, Anna Spiss, Kraków: PTL, 2002, s. 1-2. Beata Jarosz, Janusz Krzywicki: Babinicz Waldemar, [w:]: Encyklopedia Chełma, t. I. Ludzie. Chełm: Wydawnictwo Gaudium 2011, s. 16, ISBN 978-83-61149-13-2. Polscy pisarze współcześni. Informator 1944-1970, opracował Lesław M. Bartelski, Warszawa 1972.
Kategoria:Absolwenci chełmskich szkół i uczelni Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie Kategoria:Członkowie Polskiego Związku Zachodniego Kategoria:Członkowie Straży Kresowej Kategoria:Członkowie Związku Nauczycielstwa Polskiego (II Rzeczpospolita) Kategoria:Ludzie urodzeni w Kowlu Kategoria:Polscy działacze narodowi Kategoria:Polscy pisarze współcześni Kategoria:Polscy prozaicy XX wieku Kategoria:Polscy pedagodzy Kategoria:Urodzeni w 1902 Kategoria:Zmarli w 1969