thumb|230px|Grób Jana Suzina na Powązkach Jan Suzin (ur. 12 kwietnia 1930 w Warszawie, zm. 22 kwietnia 2012 tamże) – polski prezenter telewizyjny, lektor filmowy i architekt. Syn architekta Leona Suzina i Heleny Mucharskiej. Miał charakterystyczny głos – opisywany jako niski, matowy, aksamitny, lekko nosowy.
Życiorys Jego pradziadkiem był filareta Adam Suzin, a ojcem – prof. Leon Marek Suzin, podchorąży w wojnie 1920, architekt, wykładowca przedwojennej Politechniki Warszawskiej, odznaczony Krzyżem Walecznych za udział w bitwie nad Bzurą w 1939.
Z wykształcenia architekt, absolwent Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej z 1952. Na początku lat 50. był jednym z członków zespołu projektującego warszawski MDM. W 1956 razem z ojcem przygotował projekt rekonstrukcji i odbudowy stołecznego kościoła garnizonowego przy ul. Długiej.
Praca w TVP W listopadzie 1955 rozpoczął pracę jako lektor w Telewizji Polskiej. Jako 25-letni architekt wziął udział w pierwszym konkursie na spikera telewizyjnego, który organizowała TVP; informację o konkursie przeczytał w gazecie „Express Wieczorny”. W trójstopniowym konkursie brano pod uwagę – obok aparycji – poprawność dykcji, znajomość języków obcych, walory intelektualne i refleks. Wraz z Eugeniuszem Pachem został wybrany spośród 2 tys. kandydatów na stanowisko odpowiadające dzisiejszemu prezenterowi. Zwyciężył dzięki odpowiedzi, jakiej udzielił Adamowi Hanuszkiewiczowi, gdy ten zaproponował wypełnienie ewentualnej dziury w programie.
Pierwszy dyżur spikerski miał 26 listopada 1955, a ostatni – dokładnie 41 lat później, 26 listopada 1996, po czym przeszedł na emeryturę.
Był jednym z dwóch pierwszych (obok Eugeniusza Pacha) lektorów TVP; wystąpił w pierwszym wyemitowanym programie, nadawanym wówczas z Doświadczalnego Ośrodka Telewizyjnego przy ul. Ratuszowej w Warszawie. Zapowiedział wtedy francuską komedię Wakacje pana Hulot z Jakiem Tati w tytułowej roli. Na początku lat 70. był prezenterem Dziennika Telewizyjnego, przez cały czas pracy w TVP był spikerem.
Był konferansjerem na Festiwalu Piosenki Radzieckiej w Zielonej GórzeXII Festiwal Piosenki Radzieckiej, Zielona Góra, 9–12 czerwca 1976, b.n.s.. Wielokrotnie składał widzom życzenia noworoczne, najczęściej w duecie z Edytą Wojtczak. Na 40-lecie TVP zostali wybrani parą najbardziej lubianych postaci z ekranu. Czasami prowadził programy rozrywkowe, np. Dobry wieczór, tu Łódź.
Jako lektor czytał teksty filmów (głównie westernów) i programów popularnonaukowych, m.in. materiały do „Sondy”. Zawodu lektora uczył się sam, a pierwszym filmem z kilku tysięcy, który przeczytał, był radziecki dramat Ziemia Dowżenki. W latach 90. czytał dla prywatnych firm, takich jak Elgaz, NVC, Fan Media. Zajmował się także czytaniem filmów w Studio Eurocom na zlecenie Polsatu i Polonii 1.
Występował też w polskich filmach, głównie grając role samego siebie. Słynął z nienagannych manier, znajomości wielu języków obcych oraz zamiłowania do lotnictwa.
Był jednym z niewielu prezenterów, którzy w stanie wojennym nie musieli występować w mundurach.
Już na emeryturze w nielicznych wypowiedziach dla mediów ubolewał nad kondycją współczesnej telewizji i wszechobecnymi reklamami. W domu nie miał telewizora„Odszedł wielki głos Rzeczypospolitej”, Express Bydgoski 23.04.2012..
Był aktywnym członkiem Towarzystwa Przyjaciół Miasta Kazimierza Dolnego.
Zmarł w warszawskim szpitalu, po długiej i ciężkiej chorobie. Uroczystości pogrzebowe Jana Suzina odbyły się 26 kwietnia 2012 w kościele św. Karola Boromeusza w Warszawie. Został pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 66-1-5).
Życie prywatne W połowie lat 50. był związany z Ireną Dziedzic, z którą planował wspólną przyszłość, ale ostatecznie ich związek rozpadł się. W 1958 podczas realizacji jednego z Teatrów Telewizji poznał aktorkę Alicję Pawlicką, z którą ożenił się w 1965. Mieszkali na Saskiej Kępie.
Na przełomie 1944 i 1945 Jan Suzin z ojcem Leonem otrzymali do przechowania sztandar, który umieścili w tulei i ukryli w grobowcu rodzinnym Suzinów na Powązkach. Zgodnie z przekazem osób, które opiekowały się sztandarem – miał on należeć do jednego z oddziałów Armii Krajowej działających na Wileńszczyźnie. Sprasowany, owinięty wstęgą, włożony do łuski, zalakowany i zaspawany, w mosiężnej tulei sztandar przeleżał w grobowcu rodziny Suzinów blisko 60 lat. W 2009 podczas przebudowy grobowca sztandar wydobyto i przekazano Muzeum Wojska Polskiego. Po wyjęciu z tulei i jego rozwinięciu okazało się, że jest to sztandar 6. Pułku Ułanów Kaniowskich.
Nagrody i wyróżnienia 1967: Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego 1969: Złoty Ekran '68 – dla indywidualności telewizyjnej roku 1972: nagroda Komitetu ds. PRiTV za osiągnięcia w pracy spikera telewizyjnego 1978: Srebrna odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy”Dziennik Urzędowy Rady Narodowej m.st. Warszawy, nr 7, 15 lipca 1978, s. 8. 1992: laureat Super Wiktora (wraz z Edytą Wojtczak) za całokształt twórczości 1993: Laureat Wiktora 2002: Statuetka „Gwiazda Telewizji Polskiej” za wysoką kulturę dziennikarską
Role filmowe 1960: Szczęściarz Antoni jako pan młody w USC 1962: Wielka, większa i największa jako spiker TV 1971: Samochodzik i templariusze jako dziennikarz przeprowadzający wywiad z Brodaczem 1971: Nie lubię poniedziałku jako spiker TV 1976: Brunet wieczorową porą jako spiker TV 1986: Tulipan jako Jan Suzin, klient szewca 1988: W klatce jako Jan Suzin 1989: Konsul jako spiker TV 2005: 1409. Afera na zamku Bartenstein jako Narrator (rola głosowa)
Role w Teatrze Telewizji 1982: Długie pożegnanie według Chandlera jako policjant
Role teatralne 1990: Bez seksu proszę jako komentator tv, Teatr Syrena, Warszawa 1995: Bez seksu proszę jako komentator tv, Teatr Nowy im. Gustawa Morcinka, Zabrze
Zobacz też Irena Dziedzic Krystyna Loska Eugeniusz Pach Bogumiła Wander Edyta Wojtczak
Przypisy
Bibliografia Mała Encyklopedia Lektorów Polskich, Stowarzyszenie Autorów Filmowych, s. 35, Warszawa, 2013
Linki zewnętrzne
Filmy czytane przez: Jan Suzin w bazie thepolishvhs.pl
Telewizja z tamtych lat
Kategoria:Absolwenci Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego Kategoria:Osobowości telewizyjne związane z TVP Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy architekci Kategoria:Polscy dziennikarze telewizyjni Kategoria:Polscy lektorzy radiowi i telewizyjni Kategoria:Urodzeni w 1930 Kategoria:Zmarli w 2012