Rhythm and Blues, właściwie Rozrywkowy Zespół Gdańskiego Jazz-Clubu „Rhythm and Blues” – polski zespół rock and rollowy działający w latach 1959–1960.

Historia Rhythm and Blues został założony przez Franciszka Walickiego w 1958 na gdyńskim Oksywiu. W zespole występowali: Leszek Bogdanowicz (gitara), Leonard Szymański (kontrabas), Andrzej Sułocki (fortepian), Jan Kirsznik (saksofon tenorowy) i Edward Malicki (perkusja) oraz wokaliści: Bogusław Wyrobek i Marek Tarnowski, a później Michaj Burano. Zespół zadebiutował koncertem w klubie Marynarki Wojennej na gdyńskim Oksywiu w klubie „Mewa” i w gdyńskim klubie młodzieżowym „Pikolo” w 1958. Występ zespołu z 24 marca 1959 w klubie „Rudy Kot” przyjmuje się za początek rock and rolla w Polsce. Brawurowe, spontaniczne i wolne od estradowej rutyny wykonawstwo, histeryczne przyjęcie publiczności i negatywne recenzje prasy sprawiły, że zespół z miejsca zdobył lokalną sławę, a na kolejnych koncertach nie przestawały pojawiać się tłumy.

Repertuar zespołu obrazował pierwociny polskiego rocka, kiedy to muzycy kopiowali zachodnie wzorce. Muzycy wykonywali standardy w nowych aranżacjach („All of Me”, „Stormy Weather”, „Perdido” i „When The Saints Go Marchin’ In”) i aktualne przeboje z repertuaru: Paula Anki („Diana”), Elvisa Presleya („Jailhouse Rock”), Billa Haleya („Rock Around the Clock”) i Tommy’ego Steele’a („Elevator Rock”) oraz Little Richarda, Jerry’ego Lee Lewisa czy Fatsa Domino.

Pod koniec marca 1959 rozpoczęła się ogólnopolska kariera grupy. Zespół został laureatem ogólnopolskiego konkursu zespołów jazzowych i rozrywkowych. Pierwszą nagrodę przyznało grupie profesjonalne jury. W połowie sierpnia wygrał mecz muzyczny rozegrany w Sopocie z warszawskim zespołem New Orleans Stompers, we wrześniu ruszył w trasę po kraju, obejmującą tylko największe miasta Polski. Apogeum popularności grupy ilustrują nadkomplety na wszystkich koncertach w warszawskiej Hali Gwardii. W połowie września zespół zarejestrował swoje jedyne, jak się okazało – nagrania radiowe, m.in.: „Butterfingers”, „James Rider”, „Elevator Rock”, „Wyjdę w deszcz” (cover „Stormy Weather'” z 1933), „Mambo rock”, „Rock-A-Beatin’ Boogie (Rock Everybody)”, „Big Boogie-Woogie” i „Malaguena”.

W reakcji na występy zespołu Edward Gierek, pierwszy sekretarz Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Katowicach, oświadczył w 1959:

Na skutek krytyki sterowanej przez władze i zdemolowania przez młodzież kilku sal Ministerstwo Kultury wydało zakaz występów w większych obiektach. 27 października 1959 odbył się ostatni koncert Rhythm and Bluesa. 22 czerwca 1960 zespół został formalnie rozwiązany za sprawą decyzji podjętej przez zarząd gdańskiego Jazz-Clubu. Tego samego dnia z inicjatywy Walickiego powstał kolejny zespół spod znaku Mocnego uderzenia, a mianowicie Czerwono-Czarni, którzy mieli kontynuować tradycję Rhythm and Bluesa. W tym też czasie zaprzestano używania terminu rock and roll, zastępując go nazwą bigbit.

24 marca 2009, w 50. rocznicę debiutu formacji, prezydent Gdańska Paweł Adamowicz odsłonił przed wejściem do gdyńskiego klubu „Rudy Kot” tablicę upamiętniającą przełomowy dla historii polskiego rocka koncert zespołu z marca 1959.

Zobacz też Rhythm and blues

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Polskie zespoły rockowe Kategoria:Zespoły muzyczne związane z Gdańskiem